Λυσιστράτη

Prologue 1

Λυσιστράτη

1ἀλλʼ εἴ τις ἐς Βακχεῖον αὐτὰς ἐκάλεσεν,

2ἢ ʼς Πανὸς ἢ ʼπὶ Κωλιάδʼ ἢ ʼς Γενετυλλίδος,

3οὐδʼ ἂν διελθεῖν ἦν ἂν ὑπὸ τῶν τυμπάνων.

4νῦν δʼ οὐδεμία πάρεστιν ἐνταυθοῖ γυνή·

5πλὴν ἥ γʼ ἐμὴ κωμῆτις ἥδʼ ἐξέρχεται.

6χαῖρʼ ὦ Καλονίκη.

Καλονίκη

6bκαὶ σύ γʼ ὦ Λυσιστράτη.

7τί συντετάραξαι; μὴ σκυθρώπαζʼ ὦ τέκνον.

8οὐ γὰρ πρέπει σοι τοξοποιεῖν τὰς ὀφρῦς.

Λυσιστράτη

9ἀλλʼ ὦ Καλονίκη κάομαι τὴν καρδίαν,

10καὶ πόλλʼ ὑπὲρ ἡμῶν τῶν γυναικῶν ἄχθομαι,

11ὁτιὴ παρὰ μὲν τοῖς ἀνδράσιν νενομίσμεθα

12εἶναι πανοῦργοι—

Καλονίκη

12bκαὶ γάρ ἐσμεν νὴ Δία.

Λυσιστράτη

13εἰρημένον δʼ αὐταῖς ἀπαντᾶν ἐνθάδε

14βουλευσομέναισιν οὐ περὶ φαύλου πράγματος,

15εὕδουσι κοὐχ ἥκουσιν.

Καλονίκη

15bἀλλʼ ὦ φιλτάτη

16ἥξουσι· χαλεπή τοι γυναικῶν ἔξοδος.

17ἡ μὲν γὰρ ἡμῶν περὶ τὸν ἄνδρʼ ἐκύπτασεν,

18ἡ δʼ οἰκέτην ἤγειρεν, ἡ δὲ παιδίον

19κατέκλινεν, ἡ δʼ ἔλουσεν, ἡ δʼ ἐψώμισεν.

Λυσιστράτη

20ἀλλʼ ἕτερά τἄρʼ ἦν τῶνδε προὐργιαίτερα

21αὐταῖς.

Καλονίκη

21bτί δʼ ἐστὶν ὦ φίλη Λυσιστράτη,

22ἐφʼ ὅ τι ποθʼ ἡμᾶς τὰς γυναῖκας συγκαλεῖς;

23τί τὸ πρᾶγμα; πηλίκον τι;

Λυσιστράτη

23bμέγα.

Καλονίκη

23cμῶν καὶ παχύ;

Λυσιστράτη

24καὶ νὴ Δία παχύ.

Καλονίκη

24bκᾆτα πῶς οὐχ ἥκομεν;

Λυσιστράτη

25οὐχ οὗτος ὁ τρόπος· ταχὺ γὰρ ἂν ξυνήλθομεν.

26ἀλλʼ ἔστιν ὑπʼ ἐμοῦ πρᾶγμʼ ἀνεζητημένον

27πολλαῖσί τʼ ἀγρυπνίαισιν ἐρριπτασμένον.

Καλονίκη

28ἦ πού τι λεπτόν ἐστι τοὐρριπτασμένον.

Λυσιστράτη

29οὕτω γε λεπτὸν ὥσθʼ ὅλης τῆς Ἑλλάδος

30ἐν ταῖς γυναιξίν ἐστιν ἡ σωτηρία.

Καλονίκη

31ἐν ταῖς γυναιξίν; ἐπʼ ὀλίγου γʼ ὠχεῖτʼ ἄρα.

Λυσιστράτη

32ὡς ἔστʼ ἐν ἡμῖν τῆς πόλεως τὰ πράγματα,

33ἢ μηκέτʼ εἶναι μήτε Πελοποννησίους—

Καλονίκη

34βέλτιστα τοίνυν μηκέτʼ εἶναι νὴ Δία.

Λυσιστράτη

35Βοιωτίους τε πάντας ἐξολωλέναι.

Καλονίκη

36μὴ δῆτα πάντας γʼ, ἀλλʼ ἄφελε τὰς ἐγχέλεις.

Λυσιστράτη

37περὶ τῶν Ἀθηνῶν δʼ οὐκ ἐπιγλωττήσομαι

38τοιοῦτον οὐδέν· ἀλλʼ ὑπονόησον σύ μοι.

39ἢν δὲ ξυνέλθωσʼ αἱ γυναῖκες ἐνθάδε

40αἵ τʼ ἐκ Βοιωτῶν αἵ τε Πελοποννησίων

41ἡμεῖς τε, κοινῇ σώσομεν τὴν Ἑλλάδα.

Καλονίκη

42τί δʼ ἂν γυναῖκες φρόνιμον ἐργασαίατο

43ἢ λαμπρόν, αἳ καθήμεθʼ ἐξηνθισμέναι,

44κροκωτοφοροῦσαι καὶ κεκαλλωπισμέναι

45καὶ Κιμμερίκʼ ὀρθοστάδια καὶ περιβαρίδας;

Λυσιστράτη

46ταῦτʼ αὐτὰ γάρ τοι κἄσθʼ ἃ σώσειν προσδοκῶ,

47τὰ κροκωτίδια καὶ τὰ μύρα χαἰ περιβαρίδες

48χἤγχουσα καὶ τὰ διαφανῆ χιτώνια.

Καλονίκη

49τίνα δὴ τρόπον ποθʼ;

Λυσιστράτη

49bὥστε τῶν νῦν μηδένα

50ἀνδρῶν ἐπʼ ἀλλήλοισιν ἄρεσθαι δόρυ—

Καλονίκη

51κροκωτὸν ἄρα νὴ τὼ θεὼ ʼγὼ βάψομαι.

Λυσιστράτη

52μηδʼ ἀσπίδα λαβεῖν—

Καλονίκη

52bΚιμμερικὸν ἐνδύσομαι.

Λυσιστράτη

53μηδὲ ξιφίδιον.

Καλονίκη

53bκτήσομαι περιβαρίδας.

Λυσιστράτη

54ἆρʼ οὐ παρεῖναι τὰς γυναῖκας δῆτʼ ἐχρῆν;

Καλονίκη

55οὐ γὰρ μὰ Δίʼ ἀλλὰ πετομένας ἥκειν πάλαι.

Λυσιστράτη

56ἀλλʼ ὦ μέλʼ ὄψει τοι σφόδρʼ αὐτὰς Ἀττικάς,

57ἅπαντα δρώσας τοῦ δέοντος ὕστερον.

58ἀλλʼ οὐδὲ Παράλων οὐδεμία γυνὴ πάρα,

59οὐδʼ ἐκ Σαλαμῖνος.

Καλονίκη

59bἀλλʼ ἐκεῖναί γʼ οἶδʼ ὅτι

60ἐπὶ τῶν κελήτων διαβεβήκασʼ ὄρθριαι.

Λυσιστράτη

61οὐδʼ ἃς προσεδόκων κἀλογιζόμην ἐγὼ

62πρώτας παρέσεσθαι δεῦρο τὰς Ἀχαρνέων

63γυναῖκας, οὐχ ἥκουσιν.

Καλονίκη

63bἡ γοῦν Θεογένους

64ὡς δεῦρʼ ἰοῦσα θοὐκάταιον ἤρετο.

65ἀτὰρ αἵδε καὶ δή σοι προσέρχονταί τινες.

66Lines 66 and 67 first part reassigned based on print edition.αἱδί θʼ ἕτεραι χωροῦσί τινες. ἰοὺ ἰού,

67πόθεν εἰσίν;

Λυσιστράτη

67bἈναγυρουντόθεν.

Καλονίκη

67cνὴ τὸν Δία·

68ὁ γοῦν ἀνάγυρός μοι κεκινῆσθαι δοκεῖ.

Μυρρίνη

69μῶν ὕστεραι πάρεσμεν ὦ Λυσιστράτη;

70τί φῄς; τί σιγᾷς;

Λυσιστράτη

70bοὔ σʼ ἐπαινῶ Μυρρίνη

71ἥκουσαν ἄρτι περὶ τοιούτου πράγματος.

Μυρρίνη

72μόλις γὰρ ηὗρον ἐν σκότῳ τὸ ζώνιον.

73ἀλλʼ εἴ τι πάνυ δεῖ, ταῖς παρούσαισιν λέγε.

Λυσιστράτη

74μὰ Δίʼ ἀλλʼ ἐπαναμείνωμεν ὀλίγου γʼ οὕνεκα

75τάς τʼ ἐκ Βοιωτῶν τάς τε Πελοποννησίων

76γυναῖκας ἐλθεῖν.

Μυρρίνη

76bπολὺ σὺ κάλλιον λέγεις.

77ἡδὶ δὲ καὶ δὴ Λαμπιτὼ προσέρχεται.

Λυσιστράτη

78ὦ φιλτάτη Λάκαινα χαῖρε Λαμπιτοῖ.

79οἷον τὸ κάλλος γλυκυτάτη σου φαίνεται.

80ὡς δʼ εὐχροεῖς, ὡς δὲ σφριγᾷ τὸ σῶμά σου.

81κἂν ταῦρον ἄγχοις.

Λαμπιτώ

81bμάλα γʼ οἰῶ ναὶ τὼ σιώ·

82γυμνάδδομαι γὰρ καὶ ποτὶ πυγὰν ἅλλομαι.

Καλονίκη

83ὡς δὴ καλὸν τὸ χρῆμα τιτθίων ἔχεις.

Λαμπιτώ

84ᾇπερ ἱερεῖόν τοί μʼ ὑποψαλάσσετε.

Λυσιστράτη

85ἡδὶ δὲ ποδαπή ʼσθʼ ἡ νεᾶνις ἡτέρα;

Λαμπιτώ

86πρέσβειρά τοι ναὶ τὼ σιὼ Βοιωτία

87ἵκει ποθʼ ὑμέ.

Μυρρίνη

87bνὴ μὰ Δία Βοιωτία,

88καλόν γʼ ἔχουσα τὸ πεδίον.

Καλονίκη

88bκαὶ νὴ Δία

89κομψότατα τὴν βληχώ γε παρατετιλμένη.

Λυσιστράτη

90τίς δʼ ἡτέρα παῖς;

Λαμπιτώ

90bχαΐα ναὶ τὼ σιώ,

91Κορινθία δʼ αὖ.

Καλονίκη

91bχαΐα νὴ τὸν Δία

92δήλη ʼστὶν οὖσα ταυταγὶ τἀντευθενί.

Λαμπιτώ

93τίς δʼ αὖ ξυναλίαξε τόνδε τὸν στόλον

94τὸν τᾶν γυναικῶν;

Λυσιστράτη

94bἥδʼ ἐγώ.

Λαμπιτώ

94cμύσιδδέ τοι

95ὅ τι λῇς ποθʼ ἁμέ.

Καλονίκη

95bνὴ Δίʼ ὦ φίλη γύναι,

96λέγε δῆτα τὸ σπουδαῖον ὅ τι τοῦτʼ ἐστί σοι.

Λυσιστράτη

97λέγοιμʼ ἂν ἤδη. πρὶν λέγειν δʼ, ὑμᾶς τοδὶ

98ἐπερήσομαί τι μικρόν.

Καλονίκη

98bὅ τι βούλει γε σύ.

Λυσιστράτη

99τοὺς πατέρας οὐ ποθεῖτε τοὺς τῶν παιδίων

100ἐπὶ στρατιᾶς ἀπόντας; εὖ γὰρ οἶδʼ ὅτι

101πάσαισιν ὑμῖν ἐστιν ἀποδημῶν ἀνήρ.

Καλονίκη

102ὁ γοῦν ἐμὸς ἀνὴρ πέντε μῆνας ὦ τάλαν

103ἄπεστιν ἐπὶ Θρᾴκης φυλάττων Εὐκράτη.

Μυρρίνη

104ὁ δʼ ἐμός γε τελέους ἑπτὰ μῆνας ἐν Πύλῳ.

Λαμπιτώ

105ὁ δʼ ἐμός γα καἴ κʼ ἐκ τᾶς ταγᾶς ἔλσῃ ποκά,

106πορπακισάμενος φροῦδος ἀμπτάμενος ἔβα.

Λυσιστράτη

107ἀλλʼ οὐδὲ μοιχοῦ καταλέλειπται φεψάλυξ.

108ἐξ οὗ γὰρ ἡμᾶς προὔδοσαν Μιλήσιοι,

109οὐκ εἶδον οὐδʼ ὄλισβον ὀκτωδάκτυλον,

110ὃς ἦν ἂν ἡμῖν σκυτίνη ʼπικουρία.

111ἐθέλοιτʼ ἂν οὖν, εἰ μηχανὴν εὕροιμʼ ἐγώ,

112μετʼ ἐμοῦ καταλῦσαι τὸν πόλεμον;

Καλονίκη

112bνὴ τὼ θεώ·

113ἔγωγʼ ἂν οὖν κἂν εἴ με χρείη τοὔγκυκλον

114τουτὶ καταθεῖσαν ἐκπιεῖν αὐθημερόν.

Μυρρίνη

115ἐγὼ δέ γʼ ἂν κἂν ὡσπερεὶ ψῆτταν δοκῶ

116δοῦναι ἂν ἐμαυτῆς παρατεμοῦσα θἤμισυ.

Λαμπιτώ

117ἐγὼ δὲ καί κα ποττὸ Ταΰγετόν γʼ ἄνω

118ἔλσοιμʼ ὅπᾳ μέλλοιμί γʼ εἰράναν ἰδεῖν.

Λυσιστράτη

119λέγοιμʼ ἄν· οὐ δεῖ γὰρ κεκρύφθαι τὸν λόγον.

120ἡμῖν γὰρ ὦ γυναῖκες, εἴπερ μέλλομεν

121ἀναγκάσειν τοὺς ἄνδρας εἰρήνην ἄγειν,

122ἀφεκτέʼ ἐστὶ—

Καλονίκη

122bτοῦ; φράσον.

Λυσιστράτη

122cποιήσετʼ οὖν;

Καλονίκη

123ποιήσομεν, κἂν ἀποθανεῖν ἡμᾶς δέῃ.

Λυσιστράτη

124ἀφεκτέα τοίνυν ἐστὶν ἡμῖν τοῦ πέους.

125τί μοι μεταστρέφεσθε; ποῖ βαδίζετε;

126αὗται τί μοιμυᾶτε κἀνανεύετε;

127τί χρὼς τέτραπται; τί δάκρυον κατείβεται;

128ποιήσετʼ ἢ οὐ ποιήσετʼ; ἢ τί μέλλετε;

Καλονίκη

129οὐκ ἂν ποιήσαιμʼ, ἀλλʼ ὁ πόλεμος ἑρπέτω.

Μυρρίνη

130μὰ Δίʼ οὐδʼ ἐγὼ γάρ, ἀλλʼ ὁ πόλεμος ἑρπέτω.

Λυσιστράτη

131ταυτὶ σὺ λέγεις ὦ ψῆττα; καὶ μὴν ἄρτι γε

132ἔφησθα σαυτῆς κἂν παρατεμεῖν θἤμισυ.

Καλονίκη

133ἄλλʼ ἄλλʼ ὅ τι βούλει· κἄν με χρῇ διὰ τοῦ πυρὸς

134ἐθέλω βαδίζειν· τοῦτο μᾶλλον τοῦ πέους.

135οὐδὲν γὰρ οἷον ὦ φίλη Λυσιστράτη.

Λυσιστράτη

136τί δαὶ σύ;

Ἄλλη

136bκἀγὼ βούλομαι διὰ τοῦ πυρός.

Λυσιστράτη

137ὦ παγκατάπυγον θἠμέτερον ἅπαν γένος,

138οὐκ ἐτὸς ἀφʼ ἡμῶν εἰσιν αἱ τραγῳδίαι.

139οὐδὲν γάρ ἐσμεν πλὴν Ποσειδῶν καὶ σκάφη.

140ἀλλʼ ὦ φίλη Λάκαινα, σὺ γὰρ ἐὰν γένῃ

141μόνη μετʼ ἐμοῦ, τὸ πρᾶγμʼ ἀνασωσαίμεσθʼ ἔτʼ ἄν,

142ξυμψήφισαί μοι.

Λαμπιτώ

142bχαλεπὰ μὲν ναὶ τὼ σιὼ

143γυναῖκάς ἐσθʼ ὑπνῶν ἄνευ ψωλᾶς μόνας.

144ὅμως γα μάν· δεῖ τᾶς γὰρ εἰράνας μάλʼ αὖ.

Λυσιστράτη

145ὦ φιλτάτη σὺ καὶ μόνη τούτων γυνή.

Καλονίκη

146εἰ δʼ ὡς μάλιστʼ ἀπεχοίμεθʼ οὗ σὺ δὴ λέγεις,

147ὃ μὴ γένοιτο, μᾶλλον ἂν διὰ τουτογὶ

148γένοιτʼ ἂν εἰρήνη;

Λυσιστράτη

148bπολύ γε νὴ τὼ θεώ.

149εἰ γὰρ καθοίμεθʼ ἔνδον ἐντετριμμέναι,

150κἀν τοῖς χιτωνίοισι τοῖς Ἀμοργίνοις

151γυμναὶ παρίοιμεν δέλτα παρατετιλμέναι,

152στύοιντο δʼ ἅνδρες κἀπιθυμοῖεν σπλεκοῦν,

153ἡμεῖς δὲ μὴ προσίοιμεν ἀλλʼ ἀπεχοίμεθα,

154σπονδὰς ποιήσαιντʼ ἂν ταχέως, εὖ οἶδʼ ὅτι.

Λαμπιτώ

155ὁ γῶν Μενέλαος τᾶς Ἑλένας τὰ μᾶλά πᾳ

156γυμνᾶς παραϊδὼν ἐξέβαλʼ, οἰῶ, τὸ ξίφος.

Καλονίκη

157τί δʼ ἢν ἀφιῶσʼ ἅνδρες ἡμᾶς ὦ μέλε;

Λυσιστράτη

158τὸ τοῦ Φερεκράτους, κύνα δέρειν δεδαρμένην.

Καλονίκη

159φλυαρία ταῦτʼ ἐστὶ τὰ μεμιμημένα.

160ἐὰν λαβόντες δʼ ἐς τὸ δωμάτιον βίᾳ

161ἕλκωσιν ἡμᾶς;

Λυσιστράτη

161bἀντέχου σὺ τῶν θυρῶν.

Καλονίκη

162ἐὰν δὲ τύπτωσιν;

Λυσιστράτη

162bπαρέχειν χρὴ κακὰ κακῶς.

163οὐ γὰρ ἔνι τούτοις ἡδονὴ τοῖς πρὸς βίαν.

164κἄλλως ὀδυνᾶν χρή· κἀμέλει ταχέως πάνυ

165ἀπεροῦσιν. οὐ γὰρ οὐδέποτʼ εὐφρανθήσεται

166ἀνήρ, ἐὰν μὴ τῇ γυναικὶ συμφέρῃ.

Καλονίκη

167εἴ τοι δοκεῖ σφῷν ταῦτα, χἠμῖν ξυνδοκεῖ.

Λαμπιτώ

168καὶ τὼς μὲν ἁμῶν ἄνδρας ἁμὲς πείσομες

169παντᾷ δικαίως ἄδολον εἰράναν ἄγειν·

170τὸν τῶν Ἀσαναίων γα μὰν ῥυάχετον

171πᾷ κά τις ἀμπείσειεν αὖ μὴ πλαδδιῆν;

Λυσιστράτη

172ἡμεῖς ἀμέλει σοι τά γε παρʼ ἡμῖν πείσομεν.

Λαμπιτώ

173οὐχ ἇς πόδας κʼ ἔχωντι ταὶ τριήρεες,

174καὶ τὠργύριον τὤβυσσον ᾖ πὰρ τᾷ σιῷ.

Λυσιστράτη

175ἀλλʼ ἔστι καὶ τοῦτʼ εὖ παρεσκευασμένον·

176καταληψόμεθα γὰρ τὴν ἀκρόπολιν τήμερον.

177ταῖς πρεσβυτάταις γὰρ προστέτακται τοῦτο δρᾶν,

178ἕως ἂν ἡμεῖς ταῦτα συντιθώμεθα,

179θύειν δοκούσαις καταλαβεῖν τὴν ἀκρόπολιν.

Λαμπιτώ

180παντᾷ κʼ ἔχοι, καὶ τᾷδε γὰρ λέγεις καλῶς.

Λυσιστράτη

181τί δῆτα ταῦτʼ οὐχ ὡς τάχιστʼ ὦ Λαμπιτοῖ

182ξυνωμόσαμεν, ὅπως ἂν ἀρρήκτως ἔχῃ;

Λαμπιτώ

183πάρφαινε μὰν τὸν ὅρκον, ὡς ὀμιόμεθα.

Λυσιστράτη

184καλῶς λέγεις. ποῦ ʼσθʼ ἡ Σκύθαινα; ποῖ βλέπεις;

185θὲς ἐς τὸ πρόσθεν ὑπτίαν τὴν ἀσπίδα,

186καί μοι δότω τὰ τόμιά τις.

Καλονίκη

186bΛυσιστράτη

187τίνʼ ὅρκον ὁρκώσεις ποθʼ ἡμᾶς;

Λυσιστράτη

187bὅντινα;

188εἰς ἀσπίδʼ, ὥσπερ φάσʼ ἐν Αἰσχύλῳ ποτέ,

189μηλοσφαγούσας.

Καλονίκη

189bμὴ σύ γʼ ὦ Λυσιστράτη

190εἰς ἀσπίδʼ ὀμόσῃς μηδὲν εἰρήνης πέρι.

Λυσιστράτη

191τίς ἂν οὖν γένοιτʼ ἂν ὅρκος;

Καλονίκη

191bεἰ λευκόν ποθεν

192ἵππον λαβοῦσαι τόμιον ἐντεμοίμεθα.

Λυσιστράτη

193ποῖ λευκὸν ἵππον;

Καλονίκη

193bἀλλὰ πῶς ὀμούμεθα

194ἡμεῖς;

Λυσιστράτη

194bἐγώ σοι νὴ Δίʼ, ἢν βούλῃ, φράσω.

195θεῖσαι μέλαιναν κύλικα μεγάλην ὑπτίαν,

196μηλοσφαγοῦσαι Θάσιον οἴνου σταμνίον

197ὀμόσωμεν ἐς τὴν κύλικα μὴ ʼπιχεῖν ὕδωρ.

Λαμπιτώ

198φεῦ δᾶ τὸν ὅρκον ἄφατον ὡς ἐπαινίω.

Λυσιστράτη

199φερέτω κύλικά τις ἔνδοθεν καὶ σταμνίον.

Μυρρίνη

200ὦ φίλταται γυναῖκες, ὁ κεραμεὼν ὅσος.

Καλονίκη

201ταύτην μὲν ἄν τις εὐθὺς ἡσθείη λαβών.

Λυσιστράτη

202καταθεῖσα ταύτην προσλαβοῦ μοι τοῦ κάπρου.

203δέσποινα Πειθοῖ καὶ κύλιξ φιλοτησία,

204τὰ σφάγια δέξαι ταῖς γυναιξὶν εὐμενής.

Καλονίκη

205εὔχρων γε θαἶμα κἀποπυτίζει καλῶς.

Λαμπιτώ

206καὶ μὰν ποτόδδει γʼ ἁδὺ ναὶ τὸν Κάστορα.

Μυρρίνη

207ἐᾶτε πρώτην μʼ ὦ γυναῖκες ὀμνύναι.

Καλονίκη

208μὰ τὴν Ἀφροδίτην οὔκ, ἐάν γε μὴ λάχῃς.

Λυσιστράτη

209λάζυσθε πᾶσαι τῆς κύλικος ὦ Λαμπιτοῖ·

210λεγέτω δʼ ὑπὲρ ὑμῶν μίʼ ἅπερ ἂν κἀγὼ λέγω·

211ὑμεῖς δʼ ἐπομεῖσθε ταὐτὰ κἀμπεδώσετε.

212οὐκ ἔστιν οὐδεὶς οὔτε μοιχὸς οὔτʼ ἀνήρ—

Καλονίκη

213οὐκ ἔστιν οὐδεὶς οὔτε μοιχὸς οὔτʼ ἀνήρ—

Λυσιστράτη

214ὅστις πρὸς ἐμὲ πρόσεισιν ἐστυκώς. λέγε.

Καλονίκη

215ὅστις πρὸς ἐμὲ πρόσεισιν ἐστυκώς. παπαῖ

216ὑπολύεταί μου τὰ γόνατʼ ὦ Λυσιστράτη.

Λυσιστράτη

217οἴκοι δʼ ἀταυρώτη διάξω τὸν βίον—

Καλονίκη

218οἴκοι δʼ ἀταυρώτη διάξω τὸν βίον—

Λυσιστράτη

219κροκωτοφοροῦσα καὶ κεκαλλωπισμένη,—

Καλονίκη

220κροκωτοφοροῦσα καὶ κεκαλλωπισμένη,—

Λυσιστράτη

221ὅπως ἂν ἁνὴρ ἐπιτυφῇ μάλιστά μου·

Καλονίκη

222ὅπως ἂν ἁνὴρ ἐπιτυφῇ μάλιστά μου·

Λυσιστράτη

223κοὐδέποθʼ ἑκοῦσα τἀνδρὶ τὠμῷ πείσομαι.

Καλονίκη

224κοὐδέποθʼ ἑκοῦσα τἀνδρὶ τὠμῷ πείσομαι.

Λυσιστράτη

225ἐὰν δέ μʼ ἄκουσαν βιάζηται βίᾳ,—

Καλονίκη

226ἐὰν δέ μʼ ἄκουσαν βιάζηται βίᾳ,—

Λυσιστράτη

227κακῶς παρέξω κοὐχὶ προσκινήσομαι.

Καλονίκη

228κακῶς παρέξω κοὐχὶ προσκινήσομαι.

Λυσιστράτη

229οὐ πρὸς τὸν ὄροφον ἀνατενῶ τὼ Περσικά.

Καλονίκη

230οὐ πρὸς τὸν ὄροφον ἀνατενῶ τὼ Περσικά.

Λυσιστράτη

231οὐ στήσομαι λέαινʼ ἐπὶ τυροκνήστιδος.

Καλονίκη

232οὐ στήσομαι λέαινʼ ἐπὶ τυροκνήστιδος.

Λυσιστράτη

233ταῦτʼ ἐμπεδοῦσα μὲν πίοιμʼ ἐντευθενί·

Καλονίκη

234ταῦτʼ ἐμπεδοῦσα μὲν πίοιμʼ ἐντευθενί·

Λυσιστράτη

235εἰ δὲ παραβαίην, ὕδατος ἐμπλῇθʼ ἡ κύλιξ.

Καλονίκη

236εἰ δὲ παραβαίην, ὕδατος ἐμπλῇθʼ ἡ κύλιξ.

Λυσιστράτη

237συνεπόμνυθʼ ὑμεῖς ταῦτα πᾶσαι;

Μυρρίνη

237bνὴ Δία.

Λυσιστράτη

238φέρʼ ἐγὼ καθαγίσω τήνδε.

Καλονίκη

238bτὸ μέρος γʼ ὦ φίλη,

239ὅπως ἂν ὦμεν εὐθὺς ἀλλήλων φίλαι.

Λαμπιτώ

240τίς ὡλολυγά;

Λυσιστράτη

240bτοῦτʼ ἐκεῖνʼ οὑγὼ ʼλεγον·

241αἱ γὰρ γυναῖκες τὴν ἀκρόπολιν τῆς θεοῦ

242ἤδη κατειλήφασιν. ἀλλʼ ὦ Λαμπιτοῖ

243σὺ μὲν βάδιζε καὶ τὰ παρʼ ὑμῶν εὖ τίθει,

244τασδὶ δʼ ὁμήρους κατάλιφʼ ἡμῖν ἐνθάδε·

245ἡμεῖς δὲ ταῖς ἄλλαισι ταῖσιν ἐν πόλει

246ξυνεμβάλωμεν εἰσιοῦσαι τοὺς μοχλούς.

Καλονίκη

247οὔκουν ἐφʼ ἡμᾶς ξυμβοηθήσειν οἴει

248τοὺς ἄνδρας εὐθύς;

Λυσιστράτη

248bὀλίγον αὐτῶν μοι μέλει.

249οὐ γὰρ τοσαύτας οὔτʼ ἀπειλὰς οὔτε πῦρ

250ἥξουσʼ ἔχοντες ὥστʼ ἀνοῖξαι τὰς πύλας

251ταύτας, ἐὰν μὴ ʼφʼ οἷσιν ἡμεῖς εἴπομεν.

Καλονίκη

252μὰ τὴν Ἀφροδίτην οὐδέποτέ γʼ· ἄλλως γὰρ ἂν

253ἄμαχοι γυναῖκες καὶ μιαραὶ κεκλῄμεθʼ ἄν.

Parodos 2

Χορὸς γερόντων

254χώρει Δράκης, ἡγοῦ βάδην, εἰ καὶ τὸν ὦμον ἀλγεῖς

255κορμοῦ τοσουτονὶ βάρος χλωρᾶς φέρων ἐλάας.

Episode 3

Πρόβουλος

387ἆρʼ ἐξέλαμψε τῶν γυναικῶν ἡ τρυφὴ

388χὠ τυμπανισμὸς χοἰ πυκνοὶ Σαβάζιοι,

389ὅ τʼ Ἀδωνιασμὸς οὗτος οὑπὶ τῶν τεγῶν,

390οὗ ʼγώ ποτʼ ὢν ἤκουον ἐν τἠκκλησίᾳ;

391ἔλεγε δʼ ὁ μὴ ὥρασι μὲν Δημόστρατος

392πλεῖν ἐς Σικελίαν, ἡ γυνὴ δʼ ὀρχουμένη

393αἰαῖ Ἄδωνιν φησίν, ὁ δὲ Δημόστρατος

394ἔλεγεν ὁπλίτας καταλέγειν Ζακυνθίων·

395ἡ δʼ ὑποπεπωκυῖʼ ἡ γυνὴ ʼπὶ τοῦ τέγους

396κόπτεσθʼ Ἄδωνιν φησίν· ὁ δʼ ἐβιάζετο

397ὁ θεοῖσιν ἐχθρὸς καὶ μιαρὸς Χολοζύγης.

398τοιαῦτʼ ἀπʼ αὐτῶν ἐστιν ἀκόλαστʼ ᾄσματα.

Χορὸς γερόντων

399τί δῆτʼ ἂν εἰ πύθοιο καὶ τὴν τῶνδʼ ὕβριν;

400αἳ τἄλλα θʼ ὑβρίκασι κἀκ τῶν καλπίδων

401ἔλουσαν ἡμᾶς, ὥστε θαἰματίδια

402σείειν πάρεστιν ὥσπερ ἐνεουρηκότας.

Πρόβουλος

403νὴ τὸν Ποσειδῶ τὸν ἁλυκὸν δίκαιά γε.

404ὅταν γὰρ αὐτοὶ ξυμπονηρευώμεθα

405ταῖσιν γυναιξὶ καὶ διδάσκωμεν τρυφᾶν,

406τοιαῦτʼ ἀπʼ αὐτῶν βλαστάνει βουλεύματα.

407οἳ λέγομεν ἐν τῶν δημιουργῶν τοιαδί·

408ὦ χρυσοχόε τὸν ορμον ὃν ἐπεσκεύασας,

409ὀρχουμένης μου τῆς γυναικὸς ἑσπέρας

410ἡ βάλανος ἐκπέπτωκεν ἐκ τοῦ τρήματος.

411ἐμοὶ μὲν οὖν ἔστʼ ἐς Σαλαμῖνα πλευστέα·

412σὺ δʼ ἢν σχολάσῃς, πάσῃ τέχνῃ πρὸς ἑσπέραν

413ἐλθὼν ἐκείνῃ τὴν βάλανον ἐνάρμοσον.

414ἕτερος δέ τις πρὸς σκυτοτόμον ταδὶ λέγει

415νεανίαν καὶ πέος ἔχοντʼ οὐ παιδικόν·

416ὦ σκυτοτόμε μου τῆς γυναικὸς τοῦ ποδὸς

417τὸ δακτυλίδιον ξυμπιέζει τὸ ζυγὸν

418ἅθʼ ἁπαλὸν ὄν· τοῦτʼ οὖν σὺ τῆς μεσημβρίας

419ἐλθὼν χάλασον, ὅπως ἂν εὐρυτέρως ἔχῃ.

420τοιαῦτʼ ἀπήντηκʼ ἐς τοιαυτὶ πράγματα,

421ὅτε γʼ ὢν ἐγὼ πρόβουλος, ἐκπορίσας ὅπως

422κωπῆς ἔσονται, τἀργυρίου νυνὶ δέον,

423ὑπὸ τῶν γυναικῶν ἀποκέκλῃμαι ταῖς πύλαις.

424ἀλλʼ οὐδὲν ἔργον ἑστάναι. φέρε τοὺς μοχλούς,

425ὅπως ἂν αὐτὰς τῆς ὕβρεως ἐγὼ σχέθω.

426τί κέχηνας ὦ δύστηνε; ποῖ δʼ αὖ σὺ βλέπεις,

427οὐδὲν ποιῶν ἀλλʼ ἢ καπηλεῖον σκοπῶν;

428οὐχ ὑποβαλόντες τοὺς μοχλοὺς ὑπὸ τὰς πύλας

429ἐντεῦθεν ἐκμοχλεύσετʼ; ἐνθενδὶ δʼ ἐγὼ

430ξυνεκμοχλεύσω.

Λυσιστράτη

430bμηδὲν ἐκμοχλεύετε·

431ἐξέρχομαι γὰρ αὐτομάτη. τί δεῖ μοχλῶν;

432οὐ γὰρ μοχλῶν δεῖ μᾶλλον ἢ νοῦ καὶ φρενῶν.

Πρόβουλος

433ἄληθες ὦ μιαρὰ σύ; ποῦ ʼσθʼ ὁ τοξότης;

434ξυλλάμβανʼ αὐτὴν κὠπίσω τὼ χεῖρε δεῖ.

Λυσιστράτη

435εἴ τἄρα νὴ τὴν Ἄρτεμιν τὴν χεῖρά μοι

436ἄκραν προσοίσει δημόσιος ὤν, κλαύσεται.

Πρόβουλος

437ἔδεισας οὗτος; οὐ ξυναρπάσει μέσην

438καὶ σὺ μετὰ τούτου κἀνύσαντε δήσετον;

Γυνὴ Α

439εἴ τἄρα νὴ τὴν Πάνδροσον ταύτῃ μόνον

440τὴν χεῖρʼ ἐπιβαλεῖς, ἐπιχεσεῖ πατούμενος.

Πρόβουλος

441ἰδού γʼἐπιχεσεῖ. ποῦ ʼστιν ἕτερος τοξότης;

442ταύτην προτέραν ξύνδησον, ὁτιὴ καὶ λαλεῖ.

Γυνὴ Β

443εἴ τἄρα νὴ τὴν Φωσφόρον τὴν χεῖρʼ ἄκραν

444ταύτῃ προσοίσεις, κύαθον αἰτήσεις τάχα.

Πρόβουλος

445τουτὶ τί ἦν; ποῦ τοξότης; ταύτης ἔχου.

446παύσω τινʼ ὑμῶν τῆσδʼ ἐγὼ τῆς ἐξόδου.

Γυνὴ Γ

447εἴ τἄρα νὴ τὴν Ταυροπόλον ταύτῃ πρόσει,

448ἐκκοκκιῶ σου τὰς στενοκωκύτους τρίχας.

Πρόβουλος

449οἴμοι κακοδαίμων· ἐπιλέλοιφʼ ὁ τοξότης.

450ἀτὰρ οὐ γυναικῶν οὐδέποτʼ ἔσθʼ ἡττητέα

451ἡμῖν· ὁμόσε χωρῶμεν αὐταῖς ὦ Σκύθαι

452ξυνταξάμενοι.

Λυσιστράτη

452bνὴ τὼ θεὼ γνώσεσθʼ ἄρα

453ὅτι καὶ παρʼ ἡμῖν εἰσι τέτταρες λόχοι

454μαχίμων γυναικῶν ἔνδον ἐξωπλισμένων.

Πρόβουλος

455ἀποστρέφετε τὰς χεῖρας αὐτῶν ὦ Σκύθαι.

Λυσιστράτη

456ὦ ξύμμαχοι γυναῖκες ἐκθεῖτʼ ἔνδοθεν,

457ὦ σπερμαγοραιολεκιθολαχανοπώλιδες,

458ὦ σκοροδοπανδοκευτριαρτοπώλιδες,

459οὐχ ἕλξετʼ, οὐ παιήσετʼ, οὐκ ἀράξετε;

460οὐ λοιδορήσετʼ, οὐκ ἀναισχυντήσετε;

461παύσασθʼ, ἐπαναχωρεῖτε, μὴ σκυλεύετε.

Πρόβουλος

462οἴμʼ ὡς κακῶς πέπραγέ μου τὸ τοξικόν.

Λυσιστράτη

463ἀλλὰ τί γὰρ ᾤου; πότερον ἐπὶ δούλας τινὰς

464ἥκειν ἐνόμισας, ἢ γυναιξὶν οὐκ οἴει

465χολὴν ἐνεῖναι;

Πρόβουλος

465bνὴ τὸν Ἀπόλλω καὶ μάλα

466πολλήν γʼ, ἐάνπερ πλησίον κάπηλος ᾖ.

Agon 4

Episode 5

Πρόβουλος

608εἶτʼ οὐχὶ ταῦτα δεινὰ πάσχειν ἔστʼ ἐμέ;

609νὴ τὸν Δίʼ ἀλλὰ τοῖς προβούλοις ἄντικρυς

610ἐμαυτὸν ἐπιδείξω βαδίζων ὡς ἔχω.

Λυσιστράτη

611μῶν ἐγκαλεῖς ὅτι οὐχὶ προὐθέμεσθά σε;

612ἀλλʼ ἐς τρίτην γοῦν ἡμέραν σοὶ πρῲ πάνυ

613ἥξει παρʼ ἡμῶν τὰ τρίτʼ ἐπεσκευασμένα.

Choral 6

Episode 7

Χορὸς Γυναικῶν

706ἄνασσα πράγους τοῦδε καὶ βουλεύματος,

707τί μοι σκυθρωπὸς ἐξελήλυθας δόμων;

Λυσιστράτη

708κακῶν γυναικῶν ἔργα καὶ θήλεια φρὴν

709ποιεῖ μʼ ἄθυμον περιπατεῖν τʼ ἄνω κάτω.

Χορὸς Γυναικῶν

710τί φῄς; τί φῄς;

Λυσιστράτη

711ἀληθῆ, ἀληθῆ.

Χορὸς Γυναικῶν

712τί δʼ ἐστὶ δεινόν; φράζε ταῖς σαυτῆς φίλαις.

Λυσιστράτη

713ἀλλʼ αἰσχρὸν εἰπεῖν καὶ σιωπῆσαι βαρύ.

Χορὸς Γυναικῶν

714μή νύν με κρύψῃς ὅ τι πεπόνθαμεν κακόν.

Λυσιστράτη

715βινητιῶμεν, ᾗ βράχιστον τοῦ λόγου.

Χορὸς Γυναικῶν

716ἰὼ Ζεῦ.

Λυσιστράτη

717τί Ζῆνʼ ἀυτεῖς; ταῦτα δʼ οὖν οὕτως ἔχει.

718ἐγὼ μὲν οὖν αὐτὰς ἀποσχεῖν οὐκέτι

719οἵα τʼ ἀπὸ τῶν ἀνδρῶν· διαδιδράσκουσι γάρ.

720τὴν μέν γε πρώτην διαλέγουσαν τὴν ὀπὴν

721κατέλαβον ᾗ τοῦ Πανός ἐστι ταὐλίον,

722τὴν δʼ ἐκ τροχιλείας αὖ κατειλυσπωμένην,

723τὴν δʼ αὐτομολοῦσαν, τὴν δʼ ἐπὶ στρούθου †μίαν†

724ἤδη πέτεσθαι διανοουμένην κάτω

725ἐς Ὀρσιλόχου χθὲς τῶν τριχῶν κατέσπασα.

726πάσας τε προφάσεις ὥστʼ ἀπελθεῖν οἴκαδε

727ἕλκουσιν. ἤδη γοῦν τις αὐτῶν ἔρχεται.

728αὕτη σὺ ποῖ θεῖς;

Γυνὴ Α

728bοἴκαδʼ ἐλθεῖν βούλομαι.

729οἴκοι γάρ ἐστιν ἔριά μοι Μιλήσια

730ὑπὸ τῶν σέων κατακοπτόμενα.

Λυσιστράτη

730bποίων σέων;

731οὐκ εἶ πάλιν;

Γυνὴ Α

731bἀλλʼ ἥξω ταχέως νὴ τὼ θεὼ

732ὅσον διαπετάσασʼ ἐπὶ τῆς κλίνης μόνον.

Λυσιστράτη

733μὴ διαπετάννυ, μηδʼ ἀπέλθῃς μηδαμῇ.

Γυνὴ Α

734ἀλλʼ ἐῶ ʼπολέσθαι τἄριʼ;

Λυσιστράτη

734bἢν τούτου δέῃ.

Γυνὴ Β

735τάλαινʼ ἐγώ, τάλαινα τῆς Ἀμοργίδος,

736ἣν ἄλοπον οἴκοι καταλέλοιφʼ.

Λυσιστράτη

736bαὕθἠτέρα

737ἐπὶ τὴν Ἄμοργιν τὴν ἄλοπον ἐξέρχεται.

738χώρει πάλιν δεῦρʼ.

Γυνὴ Β

738bἀλλὰ νὴ τὴν Φωσφόρον

739ἔγωγʼ ἀποδείρασʼ αὐτίκα μάλʼ ἀνέρχομαι.

Λυσιστράτη

740μή μἀποδείρῃς. ἢν γὰρ ἄρξῃς τοῦτο σύ,

741ἑτέρα γυνὴ ταὐτὸν ποιεῖν βουλήσεται.

Γυνὴ Γ

742ὦ πότνιʼ Εἰλείθυιʼ ἐπίσχες τοῦ τόκου,

743ἕως ἂν εἰς ὅσιον μόλω ʼγὼ χωρίον.

Λυσιστράτη

744τί ταῦτα ληρεῖς;

Γυνὴ Γ

744bαὐτίκα μάλα τέξομαι.

Λυσιστράτη

745ἀλλʼ οὐκ ἐκύεις σύ γʼ ἐχθές.

Γυνὴ Γ

745bἀλλὰ τήμερον.

746ἀλλʼ οἴκαδέ μʼ ὡς τὴν μαῖαν ὦ Λυσιστράτη

747ἀπόπεμψον ὡς τάχιστα.

Λυσιστράτη

747bτίνα λόγον λέγεις;

748τί τοῦτʼ ἔχεις τὸ σκληρόν;

Γυνὴ Γ

748bἄρρεν παιδίον.

Λυσιστράτη

749μὰ τὴν Ἀφροδίτην οὐ σύ γʼ, ἀλλʼ ἢ χαλκίον

750ἔχειν τι φαίνει κοῖλον· εἴσομαι δʼ ἐγώ.

751ὦ καταγέλαστʼ ἔχουσα τὴν ἱερὰν κυνῆν

752κυεῖν ἔφασκες;

Γυνὴ Γ

752bκαὶ κυῶ γε νὴ Δία.

Λυσιστράτη

753τί δῆτα ταύτην εἶχες;

Γυνὴ Γ

753bἵνα μʼ εἰ καταλάβοι

754ὁ τόκος ἔτʼ ἐν πόλει, τέκοιμʼ ἐς τὴν κυνῆν

755ἐσβᾶσα ταύτην, ὥσπερ αἱ περιστεραί.

Λυσιστράτη

756τί λέγεις; προφασίζει· περιφανῆ τὰ πράγματα.

757οὐ τἀμφιδρόμια τῆς κυνῆς αὐτοῦ μενεῖς;

Γυνὴ Γ

758ἀλλʼ οὐ δύναμαι ʼγωγʼ οὐδὲ κοιμᾶσθʼ ἐν πόλει,

759ἐξ οὗ τὸν ὄφιν εἶδον τὸν οἰκουρόν ποτε.

Γυνὴ Α

760ἐγὼ δʼ ὑπὸ τῶν γλαυκῶν γε τάλαινʼ ἀπόλλυμαι

761ταῖς ἀγρυπνίαισι κακκαβαζουσῶν ἀεί.

Λυσιστράτη

762ὦ δαιμόνιαι παύσασθε τῶν τερατευμάτων.

763ποθεῖτʼ ἴσως τοὺς ἄνδρας· ἡμᾶς δʼ οὐκ οἴει

764ποθεῖν ἐκείνους; ἀργαλέας γʼ εὖ οἶδʼ ὅτι

765ἄγουσι νύκτας. ἀλλʼ ἀνάσχεσθʼ ὦγαθαί,

766καὶ προσταλαιπωρήσατʼ ἔτʼ ὀλίγον χρόνον,

767ὡς χρησμὸς ἡμῖν ἐστιν ἐπικρατεῖν, ἐὰν

768μὴ στασιάσωμεν· ἔστι δʼ ὁ χρησμὸς οὑτοσί.

Γυνὴ Α

769λέγʼ αὐτὸν ἡμῖν ὅ τι λέγει.

Λυσιστράτη

769bσιγᾶτε δή.

770ἀλλʼ ὁπόταν πτήξωσι χελιδόνες εἰς ἕνα χῶρον,

771τοὺς ἔποπας φεύγουσαι, ἀπόσχωνταί τε φαλήτων,

772παῦλα κακῶν ἔσται, τὰ δʼ ὑπέρτερα νέρτερα θήσει

773Ζεὺς ὑψιβρεμέτης—

Γυνὴ Α

773bἐπάνω κατακεισόμεθʼ ἡμεῖς;

Λυσιστράτη

774ἢν δὲ διαστῶσιν καὶ ἀναπτῶνται πτερύγεσσιν

775ἐξ ἱεροῦ ναοῖο χελιδόνες, οὐκέτι δόξει

776ὄρνεον οὐδʼ ὁτιοῦν καταπυγωνέστερον εἶναι.

Γυνὴ Α

777σαφής γʼ ὁ χρησμὸς νὴ Δίʼ.

Λυσιστράτη

777bὦ πάντες θεοί,

778μή νυν ἀπείπωμεν ταλαιπωρούμεναι,

779ἀλλʼ εἰσίωμεν. καὶ γὰρ αἰσχρὸν τουτογὶ

780ὦ φίλταται, τὸν χρησμὸν εἰ προδώσομεν.

Lyric-Scene 8