Fragmenta
- Edition reference
- Fragmenta, FHG 3: 508–516.
- CTS identifier
urn:cts:greekLit:tlg1152.tlg005.local001- Rights
- Document TEI P5 local en UTF-8.
- Corpus release
- 2.2.0 · 2026-08-29
- Bibliographic authority
- View bibliographic record ↗
5
blande movet, hominisque sese corpori adjungit;
cruraque ejus et manus prope jam exanimati metu
lingua leniter demulcet. Homo Androclus inter illa
tam atrocis ferae blandimenta amissum animum re-
cuperat· paullatimque oculos ad contuendum leo-
nem refert. Tum, quasi mutua recognitione facta,
laetos, inquit, et gratulabundos videres hominem
et leonem. Ea re prorsus tam admirabili maximos
populi clamores excitatos dicit, arcessitumque a
Caesare Androclum, quaesitumque causam,cur ille
atrocissimus leo uni parcisset. Ibi Androclus rem
mirificam narrat atque admirandum. Quum provin-
ciam, inquit, Africam proconsulari imperio meus
dominus obtineret, ego ibi iniquis ejus et quotidianis
verberibus ad fugam sum coactus; et, ut mihi a do-
mino, terrae illius praeside, tutiores latebrae forent,
in camporum et arenarum solitudines concessi· ac,
si defuisset cibus, consilium fuit, mortem aliquo
pacto quaerere. Tum, sole medio, inquit, et arido
et flagranti specum quandam nactus remotam late-
brosamque, in eam me penetro et recondo. Neque
multo post ad eandem specum venit hic leo, debili
uno et cruento pede, gemitus edens, et murmura
dolorem cruciatumque vulneris commiserantia. At-
que illic primo quidem conspectu advenientis leonis
territum sibi et pavefactum animum dixit. Sed
postquam introgressus, inquit, leo, uti re ipsa ap-
paruit, in habitaculum illud suum, vidit me procul
delitescentem, mitis et mansues accessit; et subla-
tum pedem ostendere mihi et porrigere quasi opis
petendae gratia visus est. Ibi, inquit, ego stirpem
ingentem, vestigio pedis ejus haerentem, revelli;
conceptamque saniem vulnere intimo expressi· ac-
curatiusque, sine magna jam formidine, siccavi
penitus atque detersi cruorem. Ille tunc mea opera
et medela levatus, pede in manibus meis posito, re-
cubuit et quievit. Atque ex eo die triennium totum
ego et leo in eadem specu eodemque victu viximus.
Nam quas venabatur feras, membra opimiora ad
specum mihi suggerebat; quae egbo ignis copiam non
habens, meridiano sole torrens edebam. Sed ubi
me, inquit, vitae illius ferinae jam pertaesum est,
leone in venatum profecto, reliqui specum· et viam
ferme tridui permensus, a militibus visus appre-
hensusque sum, et ad dominum ex Africa Romam
deductus. Is me statim rei capitalis damnandum,
dandumque ad bestias curavit. Intelligo autem,
inquit, hunc quoque leonem, me tunc separato, ca-
ptum gratiam nunc mihi beneficii et medicinae re-
ferre. Haec Apion dixisse Androclum tradit, eaque
omnia scripta circumlataque tabula populo decla-
rat· atque ideo, cunctis petentibus, dimissum An-
droclum et poena solutum, leonemque ei suffragiis
populi donatum. Postea, inquit, videbamus An-
droclum et leonem, loro tenui revinctum, urbe tota
circum tabernas ire· donari aere Androclum, floribus
spargi leonem; omnes fere ubique obvios dicere·
«Hic est leo hospes hominis, hic est homo medicus
leonis.»
6
Gellius N. A. VII, 8: Delphinos venereos esse
et amasios non modo historiae veteres, sed recen-
tes quoque memoriae declarant. Nam et sub Cae-
saribus, in Puteolano mari, ut Apion scriptum reli-
quit, et aliquot seculis ante apud Naupactum, ut
Theophrastus tradidit, amatores flagrantissimi [qui-
dam] delphinorum cogniti compertique sunt. Neque
ii amaverunt, quod sunt ipsi genus; sed pueros
forma liberali in naviculis forte aut in vadis litorum
conspectos miris et humanis modis arserunt. Verba
subscripsi Apionis, eruditi viri, ex Aegyptiacorum
libro quinto· quibus delphini amantis et pueri non
abhorrentis consuetudines, lusus, gestationes, auri-
gationes refert; eaque omnia sese ipsum multosque
alios vidisse dicit· Αὐτὸς δ' οὖν εἶδον περὶ Δικαιαρ-
χίαν δελφῖνα ἐρῶντα παιδὸς (Ὑάκινθος ἐκαλεῖτο) καὶ
πρὸς παιδικὴν ψυχὴν πτερούμενος ἐντός. Ἀτὰρ οὖν
καὶ προσνηχόμενος ὁ ἰχθὺς ἀνεδέχετο τὸν παῖδα ἐπὶ τῶν
νώτων, καὶ τὰς ἀκάνθας περιστέλλων, ἵνα μὴ τοῦ
ποθουμένου χρωτὸς ἀμύξῃ φειδόμενος, ἱππηδὸν περιβε-
βηκότα μέχρι διακοσίων ἀνῆγε σταδίων· ἐξεχεῖτο δὴ
οὖν ἡ Ῥώμη καὶ πᾶσα ἡ Ἰταλία τῆς Ἀφροδίτης ξυν-
ορῶντες ἡνιοχούμενον ἰχθύν. Ad hoc adjicit rem non
minus mirandam. Postea, inquit, idem ille puer
delphineromenos morbo affectus obiit suum diem.
At ille amans, ubi saepe ad litus solitum adnavit,
et puer, qui in primo vado adventum ejus opperiri
consueverat, nusquam fuit, desiderio tabuit exani-
matusque est; et in litore jacens inventus abiis, qui
rem cognoverant, in sui pueri sepulcro humatus
est.
t7-13
{E LIBRIS INCERTIS}
7
Gellius N. A. X,10: Veteres Graecos annulum
habuisse in digito accepimus sinistrae manus, qui
minimo est proximus· Romanos quoque homines
aiunt sic plerumque annulis usitatos. Causam esse
hujus rei Apion in libris Aegyptiacis hanc dicit·
quod insectis apertisque humanis corporibus, ut mos
in Aegypto fuit, quas Graeci ἀνατομὰς appellant,
repertum est, nervum quendam tenuissimum ab eo
digito, de quo diximus, ad cor hominis pergere et
pervenire· propterea non inscitum visum esse, eum
potissimum digitum tali honore decorandum, qui
continens et quasi connexus esse cum principatu cor-
dis videretur.
8a
Plinius H. N. XXXVII, 5, 19: Theophrastus
tradit in Aegyptiorum Commentariis reperiri regi eo-
rum a rege Babyloniorum missum smaragdum mu-
nere IV cubitorum longitudine e trium latitudine. Et
fuisse apud eos in Jovis delubro obeliscum e IV sma-
ragdis, XL cubitorum longitudine, latitudine vero
in parte quattuor, in parte duorum. Se autem scri-
bente esse in Tyro Herculis templo stantem pilam e
smaragdo, nisi potius pseudosmaragdus sit; nam ei
hoc genus reperiri, etc ... Apion cognominatus Pli-
stonices paullo ante scriptum reliquit, esse etiam
nunc in labyrintho Aegypti colosseum Serapin e
smaragdo novem cubitorum.
8b
Etym. M. p. 329, 13: Ἐλεφαντίνη, ἡ Αἰγυπτία· καί
φησιν Ἀπίων, ὅτι Ὀνυχίνην χρὴ λέγειν· ὅτι καθάπερ
ὄνυξ ἀφαιρεθεὶς ἐπιβλαστάνει, διώκων αὐξήσειν τὴν
ἀφαίρεσιν· οὕτως ὁ Νεῖλος ἀναλισκόμενος εἰς τὰς ἀρού-
ρας τοῖς δαπανωμένοις ἐπαναχεῖται καθ' ἕκαστον ἔτος
ἀναλισκόμενος καὶ πάλιν αὐτὰ πελαγίζων.
8c
Eustathius ad Od. δʹ, 563:
Ἀπίων δὲ κατασκευάζει τὴν περὶ
Κάνωβον καὶ Ζεφύριον πεδιάδα οὕτω (Ἠλύσιον πεδίον)
κληθῆναι παρὰ τὴν τοῦ Νείλου ἰλύν. Ἣν πολλὴν κα-
ταφέρων ἐκεῖνος προσέχωσε τὴν κάτω χώραν κατὰ Ἡρό-
δοτον πᾶσαν πάλαι ποτὲ πέλαγος οὖσαν· ὡς δῆλον, φη-
σὶν, ἐκ τῶν ἐκεῖ εὑρισκομένων κογχυλίων καὶ λεπαδίων,
ὡς καὶ περὶ Μέμφιν· καὶ σποπητέον, εἰ μὴ ὁ τοιοῦτος
τοῦ Ἀπίωνος λόγος διὰ τοῦ ι γράφει τὴν τοῦ Ἠλυσίου
ἄρχουσαν· ὁ δ' αὐτὸς λέγει καὶ ὅτι πείρατα γαίης
ὁ ποιητὴς ἐνταῦθά φησιν οὐ τὰ πρὸς Ὠκεανὸν, ἀλλὰ τὰ
ἐκεῖ πρὸς τῇ κατὰ Νεῖλον θαλάσσῃ· καθὰ καὶ Αἰσχύ-
λος, εἰπών· Ἔστιν πόλις Κάνωβος ἐσχάτη χθονός· πᾶσα
γὰρ ἀγχίαλος ἐσχάτη χθονός· διὸ καὶ Μενελαΐτης νομὸς
ἐκεῖ, ὡς τοιαύτης γῆς ὑπὸ Μενελάῳ ποτὲ γενομέ-
νης.
9
Steph. Byz.: Ἀπόλλωνος πόλις, ἐν Αἰγύπτῳ πρὸς
τῷ μέρει τῆς Λιβύης, ἡ μικρὰ, ἧς μέμνηται Ἀπίων·
δευτέρα ἡ μεγάλη Αἰγύπτῳ.
10
Aelian. H. N. A. X, 29: Ἴδιον δὲ ἐν Αἰγυπτίοις
λόγοις ἴβεως καὶ ἐκεῖνο προσακήκοα· ὅταν ὑποκρύψηται
τὴν δέρην καὶ τὴν κεφαλὴν τοῖς ὑπὸ τῷ στέρνῳ πτεροῖς,
τὸ τῆς καρδίας σχῆμα ἀπεμάξατο. Ἄλλως δὲ καὶ ὅτι εἰσὶ
τοῖς ἐπὶ λύμῃ καὶ ἀνθρώπων καὶ καρπῶν ζῴοις γεγενη-
μένοις ἔχθισται, ἤδη που καὶ ἄνω προεῖπον. Μίγνυνται
δὲ τοῖς στόμασι, καὶ παιδοποιοῦνται τὸν τρόπον τοῦτον.
Λέγουσι δὲ Αἰγύπτιοι (καὶ ἐμέ γε οὐ ῥᾳδίως ἔχουσι
πειθόμενον), λέγουσι γοῦν τοὺς ταῖς ταριχαίαις τῶν
ζῴων ἐφεστῶτας καὶ δεινοὺς τήνδε τὴν σοφίαν, ὁμολο-
γεῖν τὸ τῆς ἴβιδος ἔντερον ἓξ εἶναι πήχεων καὶ ἐνενή-
κοντα· διαβαίνειν δὲ κατὰ πῆχυν αὐτὴν προσακήκοα
βαδίζουσαν· σελήνης δὲ ἐκλιπούσης καταμύει, ἔστ' ἂν
ἡ θεὸς αὖθις ἀναλάμψῃ. Καὶ τῷ Ἑρμῇ δὲ, φασὶ, τῷ
πατρὶ τῶν λόγων φιλεῖται, ἐπεὶ ἔοικε τὸ εἶδος τῇ φύσει
τοῦ λόγου· τὰ μὲν γὰρ μέλανα ὠκύπτερα τῷ τε σιγω-
μένῳ καὶ ἔνδον ἐπιστρεφομένῳ λόγῳ παραβάλλοιτο
ἂν, τὰ δὲ λευκὰ τῷ προφερομένῳ τε καὶ ἀκουομένῳ
ἤδη, καὶ ὑπηρέτῃ τοῦ ἔνδον καὶ ἀγγέλῳ, ὡς ἂν εἴποις.
Ὡς μὲν οὖν μακροβιώτατόν ἐστι τὸ ζῷον καὶ δὴ εἶπον.
Λέγει δὲ Ἀπίων, καὶ ἐπάγεται τοὺς ἐν Ἑρμοῦ πόλει
ἱερέας μάρτυρας, δεικνύντας οἱ ἶβιν ἀθάνατον· τοῦτο
μὲν οὖν καὶ ἐκείνῳ δοκεῖ τῆς ἀληθείας ἀφεστάναι πάμ-
πολυ, καὶ ἐμοὶ δὲ πάντως ἂν καὶ κατεφαίνετο ψευδὲς,
εἰ καὶ ἐκείνῳ δοκεῖ.
11
Aelianus N. An. XI, 40: Λέγει δὲ Ἀπίων, εἰ μὴ
τερατεύεται, καὶ ἐλάφους νεφροὺς τέτταρας ἔχειν κατά
τινας τόπους. Λέγει δὲ ὁ αὐτὸς καὶ κατὰ τὸν Οἴνιδα
τὸν Μήνι-
δος βασιλεύοντα δικέφαλον γέρανον φανῆναι, καὶ εὐθε-
νῆσαι τὴν Αἴγυπτον· καὶ ἐπ' ἄλλου βασιλέως τετρακέ-
φαλον ὄρνιν, καὶ πλημμυρῆσαι τὸν Νεῖλον ὡς οὔποτε,
καὶ καρπῶν ἀφθονίαν γενέσθαι, καὶ εὐποτμίαν ληΐων
θαυμαστήν.
12
Plinius XXXI, 2, 18: In Africae lacu Apusci-
damo omnia fluitant, nihil mergitur, item in Siciliae
fonte Phinthia, ut Apion tradit, et in Medorum
lacu puteoque Saturni.
13
Idem ibid. XXXII, 2, 9: Apion maximum pi-
scium esse tradit porcum, quem Lacedaemonii or-
thagoriscum vocant· grunnire eum, quum capiatur.
t14-25
{ΚΑΤΑ ΙΟΥΔΑΙΩΝ}
14
Josephus C. Apion II, 3: Καὶ τί γε δεῖ θαυ-
μάζειν, εἰ περὶ τῶν ἡμετέρων ψεύδεται προγόνων
(Ἀπίων) λέγων αὐτοὺς εἶναι τὸ γένος Αἰγυπτίους;
15
Idem II, 4: Τίνα τοίνυν ἐστὶ τὰ δεινὰ καὶ σχέτλια
τῶν ἐν Ἀλεξανδρείᾳ κατοικούντων Ἰουδαίων, ἃ κατη-
γόρηκεν αὐτῶν (Ἀπίων), ἴδωμεν· «Ἐλθόντες, φησὶν,
ἀπὸ Συρίας ᾤκησαν πρὸς ἀλίμενον θάλασσαν, γειτνιά-
σαντες ταῖς τῶν κυμάτων ἐκβολαῖς.»
Paullo post: Οὐ γὰρ ἀπορίᾳ γε τῶν οἰκησόντων τὴν
μετὰ σπουδῆς ὑπ' αὐτοῦ πόλιν κτιζομένην Ἀλέξανδρος
τῶν ἡμετέρων τινὰς ἐκεῖ συνήθροισεν.
16
Josephus II, 5: Ὁ δὲ Φιλομήτωρ Πτολεμαῖος καὶ ἡ
γυνὴ αὐτοῦ Κλεοπάτρα τὴν βασιλείαν ὅλην τὴν ἑαυτῶν
Ἰουδαίοις ἐπίστευσαν, καὶ στρατηγοὶ πάσης τῆς δυνά-
μεως ἦσαν Ὀνίας καὶ Δοσίθεος Ἰουδαῖοι, ὧν Ἀπίων
σκώπτει τὰ ὀνόματα, δέον τὰ ἔργα θαυμάζειν καὶ μὴ
λοιδορεῖν, ἀλλὰ χάριν αὐτοῖς ἔχειν ὅτι διεσώσαντο τὴν
Ἀλεξάνδρειαν, ἧς ὡς πολίτης ἀντιποιεῖται. Πολεμούν-
των γὰρ αὐτῶν τῇ βασιλίσσῃ Κλεοπάτρᾳ καὶ κινδυ-
νευόντων ἀπολέσθαι κακῶς, οὗτοι συμβάσεις ἐποίησαν,
καὶ τῶν ἐμφυλίων κακῶν ἀπήλλαξαν. Ἀλλὰ «μετὰ
ταῦτα, φησὶν, Ὀνίας ἐπὶ τὴν πόλιν ἤγαγε στρατὸν
ὀλίγον, ὄντος ἐκεῖ Θέρμου τοῦ παρὰ Ῥωμαίων πρε-
σβευτοῦ καὶ παρόντος.» Ὀρθῶς δὲ ποιῶν, φαίην ἂν,
καὶ μάλα δικαίως. Ὁ γὰρ Φύσκων ἐπικληθεὶς Πτο-
λεμαῖος, ἀποθανόντος αὐτῷ τοῦ ἀδελφοῦ Πτολεμαίου
τοῦ Φιλομήτορος, ἀπὸ Κυρήνης ἐξῆλθε Κλεοπάτραν
ἐκβαλεῖν βουλόμενος τῆς βασιλείας, et filios regis, ut
ipse regnum injuste sibimet applicaret: propter
haec ergo Onias adversus eum bellum pro Cleopatra
suscepit, et fidem quam habuit circa reges, nequa-
quam in necessitate deseruit. Testis autem Deus ju-
stitiae ejus manifestus apparuit. Nam Physcon
Ptolemaeus, quum adversum exercitum quidem Oniae
pugnare praesumeret, omnes vero Judaeos in ci-
vitate positos cum filiis et uxoribus capiens nudos
atque vinctos elephantis subjecisset, ut ab eis con-
culcati deficerent, et ad hoc etiam bestias ipsas ine-
briasset, in contrarium quae praeparaverat evenere.
Elephanti enim relinquentes sibi appositos Judaeos,
impetu facto super amicos ejus, multos ex ipsis in-
teremere. Et post haec Ptolemaeus quidem aspe-
ctum terribilem contemplatus est, prohibentem se
ut illis noceret hominibus: concubina vero sua ca-
rissima, quam alii quidem Ithacam, alit vero Hi-
renen denominant, supplicante ne tantam impie-
tatem perageret, ei concessit, et ex his, quae jam
egerat vel acturus erat, paenitatem egit. Unde
recte hanc diem Judaei Alexandriae constituti, eo
quod aperte a Deo salutem promeruere, celebrare
noscuntur. Apion autem omnium calumniator, etiam
propter bellum adversus Physconem gestum Ju-
daeos accusare praesumpsit, quum eos laudare de-
buerit. Is autem etiam ultimae Cleopatrae reginae
Alexandrinorum meminit, veluti nobis improperans,
quoniam circa nos fuit ingrata; et non potius illam
redarguere studuit, cui nihil omnino injustitiae et
malorum operum defuit. ...
Putasne
gloriandum nobis non esse, si, quemadmodum di-
cit Apion, famis tempore Judaeis triticum non est
mensa ... Si vero Germanicus frumenta cunctis in
Alexandria commorantibus metiri non potuit, hoc
indicium est sterilitatis ac penuriae frumentorum,
non accusatio Judaeorum.
17
Idem, Cap. 6: Sed super hoc· «Quomodo ergo, in-
quit, si sunt cives, eosdem deos, quos Alexandrini,
non colunt?» Cui respondeo, etc ... Is ( sc. Apion)
autem seditionis causas nobis apponit ... Derogare
nobis Apion voluit, quia imperatorum non statua-
mus imagines.
18
Idem, Cap. 7: Admiror autem etiam eos, qui ei hu-
jusmodi fomitem praebuere, id est Posidonium et
Apollonium Molonem. (Ex his sumpsit sequentia.)
In hoc enim sacrario (in templo Hierosol.)
Apion praesumsit edicere asini caput collocasse Ju-
daeos, et id colere ac dignum facere tanta reli-
gione· et hoc affirmat fuisse depalatum, dum An-
tiochus Epiphanes et exspoliasset templum, et illud
caput invenisset ex auro compositum multis pecuniis
dignum.
19
Idem, Cap. 8: Alteram vero fabulam, derogatione
nostra plenam, de Graecis apposuit. Dixit Antio-
chum in templo invenisse lectum et hominem in eo
jacentem, et appositam ei mensulam maritimis
terrenisque volatilium dapibus plenam, et quod
obstupuisset his homo. Illum vero mox adorasse
regis ingressum, tamquam maximam sibi opem
praebituri; ac procidentem ad ejus genua, extensa
dextera poposcisse libertatem; et jubente rege, ut
consideret, et diceret, quis esset, vel cur ibidem
habitaret, vel quae esset causa ciborum ejus, tum
hominem cum gemitu et lacrymis lamentabiliter
suam narrasse necessitatem. Ait, inquit, se esse
Graecum· et dum peragraret provinciam parandi
victus causa, correptum se subito ab alienigenis ho-
minibus, atque deductum ad templum et inclusum
illic, et a nullo conspici, sed cuncta dapium appa-
ratione saginari. Et primum quidem haec sibi ino-
pinabilia beneficia visa attulisse laetitiam, deinde
suspicionem, postea stuporem· postremum consu-
lentem a ministris ad se accedentibus audisse legem
ineffabilem Judaeorum, pro qua nutriebatur· et
hoc illos facere singulis annis quodam tempore
constituto. Et comprehendere quidem Graecum pe-
regrinum, eumque annuo tempore saginare, et de-
ductum ad quandam silvam occidere quidem eum
hominem, ejusque corpus sacrificare secundum
suas solemnitates, et gustare ex ejus visceribus,
et jusjurandum facere in immolatione Graeci,
ut inimicitias contra Graecos haberent· et tunc
in quandam foveam reliqua hominis pereuntis
abjicere. Deinde refert eum dixisse, paucos jam
dies debitos sibimet superesse, atque rogasse, ut
reveritus Graecorum deos, et superans in suo san-
guine insidias Judaeorum, de malis eum circum-
stantibus liberaret.
20
Idem, Cap. 9: Rursumque tamquam piissimos deridet
adjiciens fabulae inania facta. Ait enim illum re-
tulisse, dum bellum Judaei contra Idumaeos ha-
berent longo quodam tempore, ex aliqua civitate
Idumaeorum qui in ea Apollinem colebat venisse
ad Judaeos, cujus hominis nomen dicitur Zabidus;
deinde iis promisisse traditurum se eis Apollinem
deum Doriensium, venturumque illum ad nostrum
templum, si omnes ascenderent, et adducerent
omnem multitudinem Judaeorum. Zabidum vero
fecisse quoddam machinamentum ligneum, et cir-
cumposuisse sibi, et in eo tres ordines finxisse lucer-
narum, et ita ambulasse, ut procul stantibus appa-
reret quasi stella per terram iter agens. Τοὺς μὲν
Ἰουδαίους ἀπὸ τοῦ παραδόξου τῆς θέας καταπεπλη-
γμένους, πόρρω μὲν ὄντας ἡσυχίαν ἄγειν· τὸν δὲ Ζάβι-
δον ἐπὶ πολλῆς ἡσυχίας εἰς τὸν ναὸν παρελθεῖν, καὶ τὴν
χρυσῆν ἀποσῦραι τοῦ κάνθωνος κεφαλὴν (οὕτω γὰρ
ἀστεϊζόμενος γέγραφε), καὶ πάλιν εἰς Δώραν κατὰ τάχος
ἀπελθεῖν.
21
Idem, Cap. 10: Καταψεύδεται δὲ (sc. Ἀπίων) καὶ ὅρκον
ἡμῶν, ὡς ὀμνυόντων τὸν θεὸν τὸν ποιήσαντα τὸν οὐ-
ρανὸν καὶ τὴν γῆν καὶ τὴν θάλασσαν, μηδενὶ εὐνοήσειν
ἀλλοφύλῳ, μάλιστα δὲ Ἕλλησιν.
22
Idem, Cap. 11: Σφόδρα τοίνυν τῆς πολλῆς συνέσεως καὶ
ἐπὶ τῷ μέλλοντι ῥηθήσεσθαι θαυμάζειν ἄξιόν ἐστιν
Ἀπίωνα. Τεκμήριον γὰρ εἶναί φησι τοῦ μήτε νόμοις
ἡμᾶς χρῆσθαι δικαίοις μήτε τὸν θεὸν εὐσεβεῖν ὡς προσ-
ῆκε, τὸ μὴ ἄρχειν, δουλεύειν δὲ μᾶλλον ἔθνεσι καὶ ἄλ-
λοτε ἄλλοις, καὶ τὸ κεχρῆσθαι συμφοραῖς τισι περὶ τὴν
πόλιν, αὐτῶν δηλονότι πόλεως ἡγεμονικωτάτης ἐκ τῶν
ἄνωθεν ἄρχειν, ἀλλὰ μὴ Ῥωμαίοις δουλεύειν συνειθι-
σμένων.
23
Idem, Cap. 12: Ἀλλὰ θαυμαστοὺς ἄνδρας οὐ παρεσχή-
καμεν, οἷον τεχνῶν τινων εὑρετὰς, ἢ σοφίᾳ διαφέροντας.
Καὶ καταριθμεῖ Σωκράτην καὶ Ζήνωνα καὶ Κλεάνθην
καὶ τοιούτους τινάς· εἶτα, τὸ θαυμασιώτατον τῶν εἰρη-
μένων, αὐτὸς ἑαυτὸν προστίθησι, καὶ μακαρίζει τὴν
Ἀλεξάνδρειαν, ὅτι τοιοῦτον ἔχει πολίτην. Ἔδει γὰρ
αὐτῷ μάρτυρος ἑαυτοῦ. Τοῖς μὲν γὰρ ἄλλοις ἅπασιν
ὀχλαγωγὸς ἐδόκει πονηρὸς εἶναι, καὶ τῷ βίῳ καὶ τῷ
λόγῳ διεφθαρμένος, ὥστε εἰκότως ἐλεήσαι τις ἂν τὴν
Ἀλεξάνδρειαν, εἴπερ ἐπὶ τούτῳ μέγα ἐφρόνει.
24
Idem, Cap. 13: Ἐγκαλεῖ ὅτι ζῷα θύομεν, καὶ χοῖρον οὐκ
ἐσθίομεν καὶ τὴν τῶν αἰδοίων χλευάζει περιτομήν.
25
Tatianus Or. ad Gr. c. 44: Τὰς περὶ τῶν κατ' Αἴ-
γυπτον θεῶν δόξας Ἀπίωνος ἔχοντες παρ' ἑαυτοῖς, ὡς
ἀθεωτάτους ἡμᾶς ἐκκηρύσσετε.
26
{ΑΛΕΧΑΝΔΡΟΥ ΕΓΚΩΜΙΟΝ.}
Gellius N. A. VI, 8: Ἀπίων, Graecus homo,
qui Πλειστονίκης est appellatus, facili atque alacri
facundia fuit. Is quum de Alexandri regis laudibus
scriberet: «Victi, inquit, hostis uxo-
rem, facie inclyta mulierem, vetuit in conspectum
suum deduci: ut eam ne oculis quidem contingeret.»
27
{ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΑΠΙΚΙΟΥ ΤΡΥΦΗΣ.}
Athenaeus VII: Ἀπίων δ' ὁ γραμμα-
τικὸς ἐν τῷ Περὶ τῆς Ἀπικίου τρυφῆς, τὸν ἔλοπα κα-
λούμενον τοῦτόν φησιν εἶναι τὸν ἀκκιπήσιον.
28
{ΠΕΡΙ ΜΑΓΟΥ.}
Suidas: <Πάσης·> ὄνομα κύριον. Καὶ παροιμία·
<τὸ Πάσητος ἡμιωβόλιον.> Ὁ δὲ Πάσης οὗτος μα-
λακὸς ἦν τὴν φύσιν, πάντων δὲ ἀνθρώπων ἐν μαγείᾳ
διενήνοχεν, ὥστε ἐκ τῶν ἐπαοιδῶν αὐτοῦ καὶ δεῖπνα
πολυτελῆ ὁρᾶσθαι, καὶ διακονουμένους τινὰς, καὶ πά-
λιν ἀφανῆ τὰ πάντα γίνεσθαι. Εἶχε δὲ καὶ ἡμιωβό-
λιον ἐκ μιᾶς αὐτῷ
πεποιημένον, ὃ διαδιδόμενον ὑπ' αὐτοῦ τοῖς πιπρά-
σκουσι, παρ' ὧν ἤθελεν ὠνεῖσθαι, εἰ ἠβούλετο, πάλιν
παρ' αὐτῷ ηὑρίσκετο. Καὶ Ἀπίων δὲ ὁ γραμματικὸς
μνημονεύει αὐτοῦ ἐν τῷ Περὶ μάγου.
t28a-30
{(ΜΑΓΙΚΑ?)}
28a
Plinius H. N. XXX, 2, 6: Quaerat aliquis quae
sint mentiti veteres magi, quum adolescentibus nobis
visus Apion, grammaticae artis, prodiderit cynoce-
phaliam herbam, quae in Aegypto vocaretur osyri-
tes, divinam et contra omnia veneficia; sed si tota
erueretur, statim eum qui eruisset, mori; seque evo-
casse umbras ad percontandum Homerum, quanam
patria quibusque parentibus genitus esset, non ta-
men ausus profiteri, quid sibi respondisse diceret.
29
Idem H. N. XXX, 11, 30:
scarabaeum qui pilas volvit. Pro-
pter hunc Aegypti magna pars scarabaeos inter nu-
mina colit, curiosa Apionis interpretatione, qua
colligat solis operum similitudinem huic animali
esse, ad excusandos gentis suae ritus.
30
Idem, H. N. XXIV, 17, 102: Anacampsero-
tem (sc. herbam magicam dicit) celeber arte gram-
matica paullo ante (intellige Apionem), cujus
omnino tactu redirent amores vel cum odio depositi.
t31-32
{INCERTA}
31
Plinius H. N. XXXV, 10, 36, 88: Imagines
adeo similitudinis indiscretae pinxit (Apelles), ut
incredibile dictu, Apion grammaticus scriptum re-
liquerit, quendam ex facie hominem addivinan-
tem (quos metoposcopos vocant) ex iis dixisse aut
futurae mortis annos aut praeteritae.
32
Stephan. Byz. v. Κραστός· πόλις Σικελίας ...
Ἀπίων δὲ ὅτι μόνος Πολέμων ἔφη
τὴν Λαΐδα Κορινθίαν.