Contra gentes (Ms De)

ἡ μὲν περὶ τῆς θεοσεβείας καὶ τῆς τῶν ὅλων ἀληθείας γνῶσις· οὐ τοσοῦτον τῆς παρὰ τῶν ἀνθρώπων διδασκαλίας δεῖται· ὅσον ἀφ’ ἑαυτῆς ἔχει τὸ γνώ ρισμα ριμον · μόνον γὰρ οὐχὶ καθἡμέραν τοῖς ἔργοις κέκραγεν· καὶ ἡλίου λαμπρότερον ἑαυτὴν διὰ τῆς χριστοῦ χυ διδασκαλίας ἐπιδείκνυται· ποθοῦντι δέ σοι όμως τὰ περὶ ταύτης ἀκοῦσαι· φέρε ὦ μακάριε ὡς ἂν ο ἵ ἷ οί τε ὦμεν· ὀλίγα τῆς κατὰ χριστὸν χν πίστεως ἐκθώμεθα· δυναμένω μέν σοι καὶ ἀπὸ τῶν θείων λογίων ταύτην εὑρεῖν· φιλοκάλως δὲ ὅμως καὶ παρ ετέρων ἀκούοντι· αὐτάρκεις μὲν οὖν γὰρ εἰσιν αἱ ἅγι οι αι καὶ θεόπνευστοι γραφαὶ πρὸς τὴν τῆς ἀληθείας ἀπαγγελίαν· εἰσὶ δὲ καὶ πολλοὶ τῶν μακαρίων ἡμῶν διδασκάλων εἰς ταῦτα συναχθέντες λόγοι· οἷς ἄν τις ἐντυχῶν, εἴσεται μέν πῶς τὴν τῶν γραφῶν ἑρμηνείαν· ἧς δὲ ὀρέγεται γνώσεως· τυχεῖν δυνήσεται· ἀλλ’ ἐπειδὴ τὰς τῶν διδασκάλων σὺν τάξεις ἐν χερσὶν νῦν οὐκ έχομεν· ἀναγκαῖον ἐστὶν ἃ παρ εκείνων ἐμάθομεν· ταῦτα ἀπαγγέλλειν καὶ γράφειν σοι· λέγω δὴ· τὴν κατὰ τὸν πάντων σωτῆρα σρα χριστὸν χν πίστιν· ἵνα μήτε εὐτελὴ τις τὴν τοῦ καθ’ ἡμᾶς λόγου διδασκαλίαν ἡγήσηται· μήτε ἄλογον τὴν εἰς χριστὸν χν πίστιν ὑπολάβη· ὁποῖα διαβάλλοντες ἕλληνες χλευάζουσι καὶ πλατὺ γε λω οἱ λῶσι καθ’ ἡμῶν· οὐδὲν ἔτερον ἢ τὸν σταυρὸν στρὸν τοῦ χριστοῦ χῦ προφέροντες· ἐφ ὧ μάλιστα καὶ τὴν ἀναισθησίαν αὐτῶν οἰκτείρησειεν ἂν τις· ὅτι τὸν σταυρόν στρον διαβάλλοντες· οὐχ’ ὁρῶσι τὴν τούτου δύναμιν πᾶσαν τὴν οἰκουμένην πεπληρωκυῖαν· καὶ ὅτι δι αὐτοῦ τὰ τῆς θεογνωσίας πᾶσιν πεφανέρωται· οὐκ ἂν γὰρ εἴπερ ἦσαν καὶ αὐτοὶ γνησίως ἐπιστάντες αὐτοῦ τῆ θεότητι τὸν νοῦν· ἐχλευάσαντο ἐχλεύασον τηλικοῦτον· ἀλλὰ μᾶλλον καὶ αὐτοὶ τούτον ἐπεγίνωσκον ὅρα σωτῆρα σρα τοῦ παντὸς· καὶ τὸν σταυρὸν στρον μη βλάβην· ἀλλὰ σωτηρίαν σριαν θεραπείαν τῆς κτίσεως γεγονέναι· εἰ γὰρ τοῦ σταυροῦ στρου γενομένου πᾶσα μὲν ειδολολατρεία καθηρέθη· πᾶσα δὲ δαιμόνων φαντασία τῶ σημείω τούτω ἀπελαύνεται· καὶ μόνος ὁ χριστὸς χς προσκυνεῖται· καὶ διαὐτοῦ γινώσκεται ὁ πατὴρ πηρ · καὶ οἱ μὲν ἀντιλέγοντες καταισχύνονται· ὁ δὲ τῶν ἀντιλεγόντων ὡςήμεραι τὰς ψυχᾶς ἀφανῶς μεταπείθει πως· εἰκότως γὰρ ἄν τις εἴποι πρὸς αὐτοὺς ἐπ ει ἀνθρώπινον ἀνινoν ἐστὶν ἐπινοεῖν τὸ πρᾶγμα· καὶ οὐ μᾶλλον ὁμολογεῖν θεὸν θν θεοῦ λόγον καὶ σωτῆρα σρα εἶναι τοῦ παντὸς τὸν ἐπὶ τὸν σταυρὸν στρὸν ἀναβάντα· πάσχειν δε μοι καὶ οὖτοι δοκοῦσιν ὁμοιον, ὡς εἴ τις τὸν μὲν ἤλιον ὑπὸ ἐπὶ νεφῶν ἐσκεπασμένον σκεπόμενον διαβάλλοι· τὸ δε τούτου φῶς θαυμάζοι· βλέπων τὸν πάντα κόσμον ὑπὸ τούτου καταλαμπόμενον ὅτε ὅτι πᾶσα ἡ κτίσις ὑπὸ τούτου καταλάμπεται · ὡς γὰρ καλὸν τὸ φῶς· καὶ κάλλιον ὁ τοῦ φωτὸς ἀρχηγὸς ἥλιος· οὕτως θείου πατέρα πρά γματος ὄντος τοῦ τὸ τὴν οἰκουμένην πᾶσαν τῆς αὐτοῦ γνώσεως πεπληρωκό τως σθαι · ἀνάγκη τὸν ἀρχηγὸν καὶ ἡγεμόνα τοῦ τοιοῦτου κατορθώματος εἶναι θεὸν θν καὶ θεοῦ θυ λόγον· λέγω μεν οὖν ἡμεῖς ὡς ἐφικτὸν ἡμῖν πρότερον ἐλέγξ ο α ντες τὴν πρόφασιν τῆς τῶν ἀπίστων ἀμαθίας· ἵνα τῶν ψευδῶν διἐλεγχθέντων λοιπὸν, ἡ ἀλήθεια δι ἑαυτῆς ἐπιλάμψη· καὶ θαρρεῖς καὶ αὐτὸς ὦ ἄνθρωπε ἄνε ὅτι ἀληθεία πεπίστευκας· καὶ τὸν χριστὸν χν γινώσκων οὐκ ῆπατήθης· προτρέπειν πρέπειν δὲ σοι ἡγοῦμαι φιλοχρίστω ὄντι τὰ περὶ χριστοῦ χυ διαλέγεσθαι· ἐπεὶ καὶ πάντων τιμιωτέραν τὴν περὶ τούτου γνῶσιν καὶ πίστιν· ἡγεῖσθαί σε πεπίστευκα· ἐξ αρχῆς μὲν οὐκ ἦν κακία· οὐδε γαρ οὐδε νῦν ἐν τοῖς ἁγίοις ἐστὶν· οὐδὅλως κατ’αὐτους ὑπάρχει αὕτη· ἄνθρωποι ἄνοι δὲ ταύτην ὕστερον ἐπινοεῖν ἤρξαντο· καὶ καθ’ἑαυτῶν ἀνατυποῦσθαι· ὅθεν δὴ καὶ τὴν τῶν εἰδώλων ἐπίνοιαν ἑαυτοῖς ἀνεπλάσαντο· τὰ οὐκ ὄντα ὡς ὄντα λογιζόμενοι· ὁ μεν γαρ τοῦ παντὸς δημιουργὸς καὶ παμβασιλεὺς θεὸς θς · ὁ ὑπὲρ ἐκείνα ὑπερέκεινα πάσης οὐσίας καὶ ἀνθρωπίνης ἀνίνης ἐπινοίας ὑπάρχων κύριος κς · ἅτε δὴ ἀγαθὸς καὶ ὑπέρκαλος ὢν· διὰ τοῦ ἰδίου λόγου· τοῦ κυρίου κυ σωτῆρος ἡμῶν ἰησοῦ ιυ χριστοῦ χῦ τὸ ἀνθρώπινον γένος κατιδίαν εἰκόνα πεποίηκεν· καὶ τῶν ὄντων αὐτὸν θεωρητὴν καὶ ἐπιστήμονα διὰ τῆς προς αὐτὸν ὁμοιώ σεως τητος οὐδὲν γὰρ ἔχων ἐμπόδιον εἰς τὴν περὶ τοῦ θείου γνῶσιν, θεωρεῖ μὲν τι ἀεὶ διὰ τῆς αὐτοῦ καθαρότητος τὴν τοῦ πατρὸς πρς εἰκόνα, τὸν θεὸν λόγον, οὗ καὶ κατ’ εἰκόνα γέγονεν ὑπερεκπλήττεται δε κατανοῶν τὴν δι’ αὐτοῦ εἰς τὸ πᾶν πρόνοιαν, ὑπεράνω μὲν τῶν αἰσθητῶν, καὶ πάσης σωματικῆς φαντασίας γενόμενον. πρὸς δὲ τὰ ἐν οὐρανοῖς οὐνοις θεῖα καὶ νοητα, τῆ δυνάμει τοῦ νοῦ συναπτόμενος κατεσκεύασεν· δοὺς αὐτῶ καὶ τῆς ἰδίας ἰδιότητος ἔννοιαν καὶ γνῶσιν· ἵνα τὴν ταυτότητα σώζων· μήτε τῆς περὶ θεοῦ θῦ φαντασίας ποτὲ ἀποστῆ· μήτε τῆς τῶν ἁγίων σὺν συ ζήσεως ἀποπηδήση· ἀλλ’ ἔχων τὴν τοῦ δεδωκότος χάριν· ἔχων καὶ τὴν ἰδίαν ἐκ τοῦ πατρικοῦ λόγου δύναμιν· ἀγάλληται καὶ συνὁμιλῆ τῶ θείω, ζῶν τὸν ἀπήμονα καὶ μακάριον ὄντ ο ω ς ἀθάνατον βίον· ὅ τε γὰρ οὐ σ ὺν ὁ υνο μιλεῖ τοῖς σώμασιν ὁ νοῦς ὁ τῶν ἀνθρώπων ἀνων · οὐδέ τι τῆς ἐκ τούτων ἐπιθυμίας μεμιγμένον ἔξωθεν ἔχει· ἀλλ’ ὅλος ἐστὶν ἑαυτῶ συνὼν ὡς γέγονεν ἐξ αρχῆς· τότε δὴ τὰ αἰσθητὰ καὶ πάντα τὰ ἀνθρώπινα διαβὰς, ἄνω μετάρσιος γίνεται· καὶ τὸν λόγον ἰδὼν· ὄρα ὁρᾶ ἐν αυτῶ καὶ τὸν τοῦ λόγου πατέρα πρα ἡδόμενος ἐπὶ τῆ τούτου θεωρία· καὶ ἀνακαινούμενος ἐπὶ τῶ πρὸς τοῦτον πόθῳ· ὥσπερ οὖν τὸν πρώτον τῶν ἀνθρώπων ἀνων γενόμενον· ὃς καὶ κατὰ τὴν τῶν ἐβραίων γλῶτταν ἀδὰμ ὠνομάσθη· λέγουσιν αἰ ἱεραὶ γραφαὶ κατὰ τὴν ἀρχὴν ἀνεπαισχῦντω παρρησία τὸν νοῦν ἐσχηκέναι πρὸς τὸν θεὸν θν · καὶ σὺν διαἰτᾶσθαι τοῖς ἁγίοις ἐν τῆ τῶν νοητῶν θεωρία ἣν εἶχεν ἐν ἐκείνω τῶ τόπω· ὃν καὶ ὁ ἅγιος μωϋσῆς τροπικῶς παράδεισον ὠνόμασεν· ικανὴ δὲ ἡ τῆς ψυχῆς καθαρότης ἐστίν· καὶ τὸν θεὸν θν δι ἑαυτῆς κατο ἐνο πτρίζεσθαι· καθάπερ φυσὶν καὶ ὁ κύριος κς · μακάριοι οἱ καθαροὶ τῆ καρδία· ὅτι αὐτοὶ τὸν θεὸν θν ὄψονται· οὕτω μὲν οὖν ὁ δημιουργὸς ὥσπερ εἴρηται τὸ τῶν ἀνθρώπων ἀνων γένος κατεσκεύασεν καὶ μένειν ἡθέλησεν· οἱ δὲ ἄνθρωποι ἄνοι κατ’ὀλιγωρήσαντες τῶν κρειττόνων· καὶ ὀκνήσαντες περὶ τὴν τούτων κατάληψιν· τὰ ἐγγυτέρω μᾶλλον ἑαυτῶν ἐζήτησαν· ἐγγύτερα δὲ τούτων τούτους ἦν τὸ σῶμα καὶ αἱ τού των του αἰσθήσεις· ὅθεν τῶν μὲν νοητῶν ἀπέ θ στ ησαν ἑαυτῶν τὸν νοῦν· ἐαυτοὺς δὲ κατανοεῖν ἤρξαντο· ἐαυτοὺς δὲ κατανοοὖντες· καὶ τοῦ τε σώματος καὶ τῶν ἄλλων αῖσθητων ἀντιλαμβανόμενοι· καὶ ὡς ἐν ἰδίοις ἀπατώμενοι τῆς εἰς ἑαὐτῶν ἐπιθυμί ας αν ἔπεσαν τὰ ἴδια πρ ὸ ο τιμήσαντες τῆς πρὸς τὰ θεία θεωρίας· ἐνδιατρίψαντες δὲ τούτοις· καὶ τῶν ἐγγυτέρω μὴ ἀποστῆναι θέλοντες· ταῖς μὲν τοῦ σώματος ἡδοναῖς συνέκλεισαν ἐαυτῶν τὴν ψυχὴν· τεταραγμένην καὶ πεφυρμένην πάσης ἐπιθυμίας· τέλεον δ’ ἐπελάθοντο τῆς ἐξ ἀρχῆς αὐτῶν παρὰ θεοῦ θῦ δυνάμεως· τοῦτο δ’ ἄν τις ἰδοι καὶ ἐκ τοῦ πρώτου πλασθέντος ἀνθρώπου ἀνου ἀληθὲς ὡς αἱ ἱεραὶ γραφαὶ περι αὐτοῦ λέγουσιν· κακεῖνος γὰρ ἕως μὲν τὸν νοῦν εἶχεν πρὸς τὸν θεὸν θν · καὶ τὴν τούτου θεωρίαν· ἐπὶ τοσοῦτον ἀπεστρέφετο τὴν πρὸς τὸ σῶμα θεωρίαν φιλίαν · ὅτε δὲ συμβουλία τοῦ ὄφεως ἀπέστημεν τῆς πρὸς τὸν θεὸν θν διανοίας· ἑαυτὸν δὲ κατανοεῖν ἤρξατο· τηνικαῦτα δὴ καὶ εἰς ἐπιθυμίαν τοῦ σώματος ἔπεσαν· καὶ ἔγνωσαν, ὅτι γυμνοὶ ἦσαν· καὶ γνόντες ἡσχύνθησαν· ἔγνωσαν δὲ ἑαὐτοὺς γυμνοὺς· οὐ τοσοῦτον ἀπὸ ἐνδύματ ος ων · ὅσον ὅτι γυμνοὶ τῆς τῶν θείων θεωρίας γεγόνασιν· καὶ πρὸς τὰ ἐναντία τὴν άνοιαν μετήνεγκαν· ἀποστάντες δὲ γὰρ τῆς προς τὸν ἔνα καὶ ὄντα θεὸν θν λέγω κατανοήσεως, καὶ τοῦ πρὸς αὐτὸν πόθου· λοιπὸν εἰς διαφόρους καὶ εἰς τὰς κατὰ μέρος ἐπιθυμίας ἐνέβησαν τοῦ σώματος· εἴτ’ οἷα φιλεῖ γίνεσθαι ἑκάστου καὶ πολλῶν ἐπιθυμίαν λαβόντες· ἤρξαντο καὶ τὴν προς αὐτὰ σχέσιν ἔχειν, ὥστε καὶ φοβεῖσθαι ταῦτα καταλείψαι· ὅθεν δὴ καὶ δειλί α αι · καὶ φόνοι· καὶ ἡδοναὶ· καὶ ψυχρὰ φρονεῖν τῆ ψυχῆ προσγέγονεν· οὐ θέλουσα γὰρ ἀποστῆναι τῶν ἐπιθυμιῶν φοβεῖται τὸν θάνατον καὶ τὸν χωρισμὸν τοῦ σώματος· ἐπιθυμοῦσα δὲ πάλιν καὶ μη τυγχάνουσαν τῶν ὁμοίων· ἔμαθεν φονεύειν καὶ ἀδικεῖν· πῶς δὲ καὶ αὐτὰ ταῦτα ποιεῖν ποιεῖ εὔλογον κατὰ δύναμιν σημᾶναι· ἀποστᾶσα τῆς τῶν νοητῶν φαντασίας θεωρίας, καὶ ταῖς κατὰ μέρος τοῦ σώματος ἐνεργείαις καταχρωμένη· καὶ ἡ ο σ θεῖσα τῆ τοῦ σώματος θεωρία· καὶ ἰδοῦσα καλὸν ἐαὐτῆ εἶναι τὴν ἡδονὴν· πλανηθεῖσα κατεχρήσατο τῶ τοῦ καλοῦ ὀνόματι· καὶ ἐνόμισεν εἶναι τὴν ἡδονὴν αὐτὸ τὸ ὄντως 44καλόν· ὥσπερ εἴ τις τὴν διάνοιαν παραπληγεὶς· καὶ ἀπαιτῶν ξίφος κατὰ τῶν ἀπαντώντων· νομίζοι τούτο εἶναι τὸ σωφρονεῖν· ἐρασθεῖσα δὲ τῆς ἡδονῆς· ποικίλως αὐτὴν ἐνεργεῖν ἤρξατο· οὖσα γὰρ τὴν φύσιν εὐκίνητος· εἰ καὶ τὰ καλὰ ἀπεστράφη· ἀλλὰ τοῦ κινεῖσθαι οὐ παύεται· κινεῖται οὖν οὐκέτι μὲν κατα ἀρετὴν· οὐδὲ ὥσπερ ὥστε τὸν θεὸν θν ὁρᾶ ὁρᾶν · ἀλλὰ τὰ μη ὄντα λογιζομένη καὶ τῶ τὸ ἑαυτῆς δυνατῶ δυνατὸν μεταποιεῖ καταχρωμένη· τοῦτο εἰς ἃς ἐπενόησεν ἐπιθυμίας ἐπεὶ καὶ αὐτεξούσιος γέγονεν· δύναται γαρ ὥσπερ πρὸς τὰ καλὰ νεύειν, οὔτως καὶ τὰ καλὰ ἀποστρέφεσθαι· ἀποστρεφομένη δὲ τὸ καλὸν· πάντως τὰ ἐναντία λογίζεται· παύσασθαι γὰρ καθόλου τοῦ κινεῖσθαι οὐ δύναται· γενομένη τὴν φύσιν οὖσα ὥς προεῖπον ἀθάνατος εὐκίνητος · καὶ γινώσκουσα τοίνυν ἐαυτῆς τὸ αὐτεξούσιον· ὁρᾶ ἑαυτὴν δύνασθαι καταμφότερα τοῖς τοῦ σώματος μέλεσιν χρᾶσθαι· εἴς τε τὰ ὄντα καὶ τὰ μη ὄντα, ὄντα δὲ ἐστιν τὰ καλὰ· οὐκ ὄντα δὲ ἐστὶν τα κακὰ τὰ φαῦλα · ὅντα δὲ φημι τὰ καλὰ, καθ’ὅτι ἐκ τοῦ ὅντως θεοῦ θῦ τὰ παραδείγματα ἔχει· οὐκ ὄντα δε τὰ κακὰ λέγω· καθότι ἐπινοίαις ἀνθρώπων ἀνων · οὐκόν οὐκ ὄντα ἀναπέπλασται· ἔχοντος γὰρ τοῦ σώματος ὀφθαλμοὺς εἰς τὸ τὴν κτίσιν ὁρᾶν· καὶ διὰ τῆς ταύτης παναρμονίου συντάξεως γινώσκειν τὸν δημιουργὸν· ἔχοντες δὲ καὶ ἀκοὴν εἰς ἐπακρόασιν τῶν θείων λογίων καὶ τῶν τοῦ θεοῦ θῦ νόμων· ἔχοντες δὲ καὶ χείρας εἰς τε τὴν τῶν ἀναγκαίων ἐνέργειαν καὶ ἐκτασιν τῆς πρὸς τὸν θεὸν θν εὐχῆς· ἡ ψυχὴ ἀποστᾶσα τῆς πρὸς τὰ καλὰ θεωρίας καὶ τῆς ἐν αὐτοῖς κινήσεως· λοιπὸν πλανωμένη κινεῖται πρὸς τὰ ἐναντία· εἶτα τὸ δυνατὸν αὐτῆς ὡς προεῖπον ὁρῶσα· καὶ τούτω καταχρωμένη· ἐνενόησε ὅτι καὶ εἰς τὰ ἐναντία δύναται κινεῖν τὰ τοῦ σώματος μέλη· καὶ διὰ τοῦτο ἀντὶ τοῦ τὴν κτίσιν ὁρᾶν· εἰς ἐπιθυμίας τὸν ὀφθαλμὸν ἀποστρέφει δεικνύουσα ὅτι καὶ τοῦτο δύναται καὶ νομίζουσα ὅτι ἅπαξ κινουμένη· σώζει τὴν ἐαυτῆς ἀξίαν· καὶ οὐχ’ ἁμαρτάνει ποιοῦσα ὅ δύναται· καὶ οὐχ’ ἰ εἰ δυῖα ὅτι οὐχ’ ᾶπλῶς κινεῖσθαι, ἀλλ’εἰς ἅ δεῖ κινεῖσθαι γέγονεν· τούτου γὰρ χάριν καὶ ἀποστολικὴ παρ εγκυᾶ εγγυᾶ φωνῆ· πάντα ἐξεστιν ἀλλ’ οὐ πάντα συμφέρει· ἀλλὰ τῶν ἀνθρώπων ἀνων ἡ τόλμα· οὐκ εἰς τὸ συμφέρον καὶ πρέπον· ἀλλ’ εἰς τὸ δυνατὸν ἄπαξ σκοπήσασα· τὰ ἐναντία ποιεῖν ἤρξατο· ὅθεν καὶ τὰς χεῖρας εἰς τὸ ἐναντίον κινουμένη· φονεύειν πεποίηκεν· καὶ τὴν ἀκοὴν εἰς παρακοὴν παρήγαγεν· καὶ τὰ ἄλλα μέλη εἰς τὸ μοιχεύειν ἀντι νομί μης κῆς τεκνογονίας· καὶ τὴν μὲν γλῶτταν, ἀντι μὲν εὐφημίας εἰς βλασφημίας καὶ λοιδορίας καὶ ἐπιορκίας· τὰς δὲ χεῖρας αὐτὰς πάλιν εἰς τὸ κλέπτειν καὶ τύπτειν τοὺς ὁμοίους ἀνθρώπους ἀνους · καὶ τὴν μὲν αἴσθησιν ὄσφρησιν εἰς ὀδμῶν ἐρωτικῶν ποικιλίας· τοὺς δὲ πόδας εἰς ὀξυτητα τοῦ ἐκχέαι αἴμα· καὶ τὴν μὲν γαστέρα εἰς μέθην καὶ κόρον ἀπλήρωτον· ἄπερ πάντα κακία καὶ ἀμαρτία ψυχῆς ἐστιν· αἰτία δε τούτων οὐδεμία ἄλλη ἐστὶν· ἢ ἡ ἀπὸ τῶν κρειττόνων ἀποστροφή· ῶς γὰρ εἂν ὴνίοχος ἐπιβὰς ιπποις ἐν σταδίω· καταφρονήσει μὲν τοῦ σκοποῦ εἰς ὃν ἐλαύνειν αὐτὸν προσήκει· ἀποστραφεὶς δὲ τοῦτον ἀπλῶς· ἐλαύνη τὸν ἵππον ῶς ἐὰν δύνηται· δύναται δὲ ὡς βούλεται· καὶ πολλάκις μὲν εἰς τοὺς ἀπαντῶντας ὀρμᾶ· πολλάκις δὲ καὶ κατὰ κρημνῶν ἐλαύνει φερόμενος· ὄπ οι ου δ’ ἂν ἐαυτὸν τῆ ὀξύτητι τῶν ἵππων φέροι· νομίζων ὅτι οὕτως τρέχων οὐκ ἐσφάλη τοῦ σκοποῦ· πρὸς γὰρ μόνον τὸν δρόμον ἀποβλέπ ων ει · καὶ οὐχ’ ὀρᾶ ὄτι ἐξω τοῦ σκοποῦ γέγονεν· οὔτως καὶ ἡ ψυχή· ἀποστραφεῖσα τὴν προς τὸν θεὸν θν οδὸν· καὶ εἐλαύνουσα παρὰ τὸ πρέπον· τὰ τοῦ σώματος μέλη· μᾶλλον δὲ καὶ αὐτὴ μετ’ αυτῶν· ὑφ’ ἑαὐτῆς ἐλαυνομένη ἁμαρτάνει· καὶ τὸ κακὸν ἐαυτῆ πλάττει· οὐχ’ όρῶσα ὅτι πεπλάνηται τῆς ὁδοῦ· καὶ ἐξω γέγονεν τοῦ τῆς ἀληθείας σκοποῦ· εἰς ὃν ὁ χριστοφόρος ἀνὴρ ὁ μακάριος παύλος ἀποβλέπων ἐλεγεν· κατὰ σκοπὸν διώκω εἰς τὸ βραβίον τῆς ἄνω κλήσεως τοῦ χριστοῦ χῦ ἰησοῦ ἰῦ · σκοπῶν γοὖν τὸ καλὸν ὁ άγιος οὐδέ ποτε το κακὸν ἐπενόει ἐποίει · ἑλλήνων μὲν οὖν τινὲς πλανηθέντες τῆς ὁδοῦ καὶ τὸν χριστὸν χν οὐκ εγνωκότες· ἐνόμισαν καὶ πρὸ τῶν γενητῶν ἐν ὑποστάσει καὶ καθἐαυτὴν εἶναι τὴν κακίαν ἀπεφήναντο· ἁμαρτάνοντες κατὰ δύο ταῦτα· ἢ τὸν δημιουργὸν ἀποστεροῦντες τοῦ εἶναι ποιητὴν τῶν ὄντων· οὐκ ἂν γὰρ εἴη τῶν ὄντων κύριος κς · εἴ γε κατ’αὐτοὺς ἡ κακία ὑπόστασιν ἔχει καθεαυτὴν καὶ οὐσίαν· ἤ πάλιν θέλοντες αὐτὸν ποιητὴν εἶναι τῶν ὄλων ἐξ ανάγκης καὶ τοῦ κακοῦ δώσουσιν εἶναι· ἐν γὰρ τοῖς οὖσιν καὶ τὸ κακὸν κατ’ αυτούς ἐστιν· τούτο δὲ ἄτοπον καὶ ἀδύνατον ἂν φανείη οὐ γὰρ ἐκ τοῦ καλοῦ τὸ κακόν, οὐδὲ ἐν αὐτῶ ἐστιν οὐδε δι’αὐτοῦ· ἐπεὶ οὐκ ἐστι καλὸν ἂν εἴη· μεμιγμένην ἔχον τὴν φύσιν· ἢ αἴτιον γινόμενον κακοῦ· οἱ δε ἀπὸ τῶν αἱρέσεων ἐκπεσόντες τῆς ἐκκλησιαστικῆς διδασκαλίας· καὶ περὶ τὴν πίστιν ναυαγήσαντες· καὶ αὐ οὗ τοὶ μὲν ὑπόστασιν τοῦ κακοῦ παρα-φρονοῦσιν εἶναι· ἀναπλάττονται δὲ ἐαυτοῖς παρὰ τὸν ἀληθινὸν τοῦ χριστοῦ χῦ πατέρα πρα · θεὸν θν ἔτερον· καὶ τοῦτον ἀγένητον· τὸν τοῦ κακοῦ ποιητὴν· καὶ τῆς κακίας ἀρχηγὸν· τὸν καὶ τῆς κτίσεως δημιουργὸν· τούτους δὲ εὐχερῶς ἄν τις ἐλέγξειεν· ἐκ τῶν θείων γραφῶν καὶ ἐξ αυτῆς τῆς ἐν ἀνθρώποις ἀνοις διανοίας· ἀφ ἧς ἀναπλασάμενοιν καὶ ταῦτα μαίνονται· ὁ μὲν οὖν κύριος κς · καὶ σωτὴρ σηρ ἡμῶν ἰησοῦς ἰς χριστὸς χς ἐν τοῖς θείοις ἐαυτοῦ εὐαγγελίοις φησίν· βεβαιῶν τὰ μωϋσέως ῥήματα ὅτι κύριος κς ὁ θεὸς θς εἷς ἐστιν· καί ἐξομολογοῦμαί σοι πάτερ περ κύριε κε τοῦ οὐρανοῦ οὐνοῦ καὶ τῆς γῆς· εἶ δὲ εἷς ἐστιν ὁ θεὸς θς · καὶ οὗτος οὐρανοῦ οὐνοῦ καὶ γῆς κύριος κς · πῶς ἀλλος ἆν εἴη θεὸς θς παρὰ τοῦτον· ποῦ δὲ καὶ ἔσται ὁ κατ’αὐτοὺς θεὸς θς · τὰ πάντα τοῦ μόνου καὶ ἀληθινοῦ θεοῦ θῦ πληροῦντος κατὰ τὴν τοῦ οὐρανοῦ οὐνου καὶ γῆς περίληψιν· πῶς δὲ καὶ ἄλλος ἄν εἴη ποιητὴς ῶς αὐτὸς ὁ θεὸς θς · ὁ πατὴρ πηρ τοῦ χριστοῦ χῦ ἐστιν κύριος κς κατὰ τὴν τοῦ σωτῆρος φωνὴν· εἰ μη ἆρα ῶς ἐνί σοστασίω καὶ τῶν τοῦ ἀγαθοῦ θεοῦ θῦ · τὸ τὸν φαῦλον δυνασθαι γενέσθαι κύριον εἴποιεν· ἀλλ’ἐὰν τούτο λέγωσιν· ὄρα εἰς ὄσην ἀσέβειαν ἐκπίπτουσιν· ἐν γὰρ τοῖς τὰ ἴσα δυναμένοις, τὸ ὑπερέχον καὶ κρεῖττον οὐκ ἄν εὐρεθείη· καὶ γὰρ εἰ μη θέλοντος τοῦ ἐτέρου τὸ ἔτερον ἐστὶν· ἴση ἀμφοτέρων ἡ δύναμις καὶ ἡ ασθένεια ἐστιν· ἴση μὲν ὅτι νικῶσιν ἀλλήλων τὴν βούλησιν ἐν τῶ εἶναι· ἀσθένεια δὲ ἀμφοτέρων ἐστὶν· ὅτι μὴ βουλομένοις αὐτοῖς, παραγνώμην ἀποβαίνει τὰ πρἀγματα· ἐστιν γὰρ καὶ ὁ ἀγαθὸς παραγνώμην τοῦ φαύλου· ἐστιν καὶ ὁ φαῦλος παρὰ βούλησιν τοῦ ἀγαθοῦ· ἀλλ ’ὥστε ώς τε · το γὰρ καὶ τοῦτο γὰρ εἰ τις αὐτοῖς εἴποι εἰ τὰ φαινόμενα ἔργα τοῦ φαύλου ἐστὶν, τί τὸ ἐργον τοῦ ἀγαθοῦ· φαίνεται γὰρ οὐδέν· πλὴν μόνης τῆς τοῦ δημιουργοῦ κτίσεως· τί δὲ καὶ τοῦ εἶναι τῶν ἀγαθῶν γνώρισμα· οὐκ ὄντων τῶν ἔργων αὐτοῦ· οὐδε τῶν ἀπαγγειλάντων περὶ αὐτοῦ· δι ὧν ἂν γνωσθείη· ἐκ γὰρ τῶν ἐργων ὁ δημιουργὸς γινώσκεται· πῶς δὲ ὅλως καὶ δύο ἂν εἴη ἐναντία ἀλλήλων· ἤ τί τὸ διαἱροῦν ἐστιν αὐτὰ ταῦτα ἵνα χωρὶς ἀλλήλων γένωνται· εἶναι γὰρ αὐτὰ ἅμα ἀδύνατον· διὰ τὸ ἀναιρετικὰ τυγχάνει ἀλλήλων εἶναι· ἀλλ’ οὐδὲ ἔτερον ἐν ετέρω δυνηθείη ἂν εἶναι· διὰ τὸ ἀμικτον καὶ ἀνομ ι οι ον αὐτῶν τῆς φύσεως· οὐκ οὖν ἐκ τρίτου τὸ διαἱροῦν φανήσεται· καὶ αὐτὸ θεός θς · ἀλλὰ ποίας δ’ἂν εἴη καὶ τὸ τρίτον φύσεως· πότερον τῆς τοῦ καλοῦ ἤ τῆς τοῦ φαύλου ἄδηλον φανήσεται· τῆς γὰρ ἀμφοτέρων εἶναι ὰ αὐτὸ ἀ δύνατον· σαθρᾶς δὴ τοίνυν τῆς τοιαύτης αὐτῶν διανοίας φαινομένης· ἀνάγκη τὴν ἀλήθειαν διαλάμπειν τῆς ἐκκλησιαστικῆς γνώσεως· ὅτι τὸ κακὸν οὐ παρὰ θεοῦ θῦ · οὐδε ἐν θεῶ Θῶ · οὔτε ἐξ αρχῆς γέγονεν· οὔτε οὐσία τίς ἐστιν αὐτοῦ· ἀλλὰ ἄνθρωποι ἀνοι κατὰ στέρησιν τῆς τοῦ καλοῦ φαντασίας ἐαυτοῖς ἐπὶ νοεῖν ἤρξαντο· καὶ ἀναπλάττειν τὰ οὐκ όντα καὶ ἅπερ βούλονται· ὡς γὰρ ἂν τις ἡλίου φαίνοντος· καὶ πάσης τῆς γῆς τῶ φωτὶ τούτου καταλαμπομένης· καμμύων τοὺς ὀφθαλμοὺς, σκότος αὐτῶ ἐπινοεῖ· οὐκ όντος σκότους· καὶ λοιπὸν ὡς ἐν σκότει πλανώμενος περιπατεῖ, πολλάκις πίπτων· καὶ κατὰ κρημνῶν ὑπάγων· νομίζων οὐκ εἶναι φῶς ἀλλὰ σκότος· δοκῶν γὰρ βλέπειν· οὐδ’όλως ὁρᾶ· οὕτως καὶ ἡ ψυχὴ τῶν ἀνθρώπων ἀνων · καμμύ ουσα σασα τὸν ὁφθαλμὸν δι οὖ τὸν θεὸν θν ὁρᾶν δύναται· ἐαυτῆ τὰ κακὰ ἐπενόησεν· ἐν οἷς κινουμένη· οὐκ οἶδεν ὅτι δοκοῦσα ποιεῖν· οὐδὲν ποιεῖ· τὰ οὐκ ὄντα γαρ ἀναπλάττεται· καὶ οὐχ’ ὁποῖα γέγονεν τοιαὐτη καὶ ἔμεινεν· ἀλλ’ ὁποῖαν ἐαυτὴν ἐνέφυρεν· τοιαὐτη καὶ φαίνεται· γέγονεν μέν γὰρ εἰς τὸ ὁρᾶν τὸν θεὸν θν και ὑπ’ αὐτοῦ φωτίζεσθαι· αὐτη δὲ ἀντὶ τοῦ θεοῦ θῦ , τὰ φθαρτὰ καὶ τὸ σκότος ἐζήτησεν· ὥς που καὶ τὸ πνεῦμα πνα ἐγγράφως φησὶ· ὁ θεὸς θς τὸν ἄνθρωπον ἀνον ἐποίησεν εὐθῆ· αὐτοὶ δὲ ἐζήτησαν λογισμοὺς πο λλοὺς· κακίας δὴ οὖν φαντασία εὕρεσις καὶ ἐπίνοια· τοῖς ἀνθρώποις ἀνοις ἐξ ἀρχῆς οὕτως γέγονεν καὶ πέπλασται· πῶς δὲ καὶ εἰς τὴν τῶν εἰδώλων μανίαν καταβεβήκασιν· ἤδη λέγειν ἀναγκαῖον· ἵνα γινώσκεις· ὅτι ὅλως ἡ τῶν εἰδώλῳν εὐρεσις οὐκ ἀπὸ ἀγαθοῦ· ἀλλὰ πὸ κακίας γέγονεν· τὸ δε την ἀρχὴν ἐχον κακόν, ἐν ουδενί ποτὲ καλὸν κριθίη· ὄλον ὂν φαῦλον· οὐκ ἀρκεσθεῖσα δὲ τῆ τῆς κακίας ἐπινοία τῶν ἀνθρώπων ἀνων ἡ ψυχὴ· κατ’ ολίγο καὶ εἰς τὰ χείρονα ἐαυτὴν ἐξάγειν ἥρξατο· μαθοῦσα γὰρ διαφορᾶς ἡδονῶν· καὶ ζῶσα μένη τὴν τῶν θείων λήθην· ἡδομένη δὲ· ὄτι ἂν ἀπὸ τοῦ σώματος πάθη· καὶ πρὸς μόνα τὰ παρόντα καὶ τὰς τούτων δόξας ἀποβλεπουσα· ἐνόμισεν μηδὲν πλεῖον εἶναι τῶν βλεπομένων· ἀλλὰ τὰ πρόσκαιρα μόνον εἶναι καὶ τὰ σωματικα καλὰ· ἀποστραφεῖσα δὲ καὶ ἐπιλαθομένη ἐαυτὴν εἶναι κατ’εικόνα τοῦ ἀγαθοῦ θεοῦ θῦ · οὐκ ἔτι μὲν διὰ τῆς ἐν αυτῆ δυνάμεως τὸν θεὸν θν λόγον καθ ὃν καὶ γέγονεν ἐνορᾶ· ἔξω δὲ ἑαὐτῆς γενομένη· τὰ οὐκ όντα λογίζεται καὶ ἀνατυποῦται· ἐπικρύψασα γὰρ ταῖς συμπλοκαῖς τῶν σωματικῶν ἐπιθυμιῶν· τὸ ὡς ἐν αυτῆ κάτοπτρον· δι οὖ μόνον ὁρᾶν ἡδύνατο τὴν εἰκόνα τοῦ πατρὸς πρς · καὶ οὐκἐτι μὲν ὁρᾶ ἃ δεῖ ψυχὴν νοεῖν· πάντη δὲ περιφέρεται· καὶ μόνα ἐκείνα τὰ τῆ αἰσθήσει προσπίπτοντα βλέπει· ὅθεν δὴ σαρκικῆς πάσης ἐπιθυμίας γέμουσα· καὶ ἐν ταῖς τούτων δόξαις πραττομένη· λοιπὸν ὃν ἐπελάθετο τῆ διανοία θεὸν θν · τούτον ἐν σωματικοῖς καὶ αἰσθητοῖς ἀναπλάττεται· τοῖς φαινομένοις τὴν τοῦ θεοῦ θῦ προσηγορίαν ἀναθεῖσα· καὶ μόνα ταῦτα δοξάζουσα, ἀπερ αὐτη βοῦλεται καὶ ὡς ἡδέα ὁρᾶ· προηγεῖται τοίνυν αἰτία τῆς εἰδωλολατρείας ἡ κακία· μαθόντες γὰρ οἱ ἄνθρωποι ἀνοι τὴν οὐκ οὖσαν κακίαν ἐαὐτοῖς ἐπινοεῖν· οὕτως καὶ τοὺς οὐκ ὄντας θεοὺς· ἐαυτοῖς ἀνεπλάσαντο· οἷον δὲ εἴ τις εἰς βυθὸν καταδὺς· μηκἐτι μὲν βλέπη τὸ φῶς· μὴδε τα ἐν τῶ φωτὶ φαινόμενα· διὰ τὸ τῶν ὀφθαλμῶν αὐτοῦ πρὸς τὸ κάτω νεῦμα καὶ τὴν τοῦ ὕδατος ἐπικειμένην ἐπὶχυσιν αὐτῶ· μόνον δὲ τὰ ἐν τῶ βυθῶ αἰσθόμενος· νομίζοι μηδὲν πλέον ἐκείνων εἶναι· ἀλλ’ αὐτὰ τὰ φαινόμενα αὐτῶ· τῶν ὄντων εἶναι κύρια, οὕτως καὶ οἱ πᾶλαι τῶν ἀνθρώπων ἀνων παραφρονοῦντες καταδύντες εἰς τὰς τῶν σαρκῶν ἐπιθυμίας καὶ φαντασίας· καὶ ἐπιλαθόμενοι τὰς περὶ θεοῦ θῦ ἐννοίας καὶ δόξας· ἀμυδρῶ τῶ λογισμῶ· μᾶλλον δὲ ἀλογία χρησάμενοι· τὰ φαινόμενα θεοὺς ἀνετυπώσαντο· τὴν κτίσιν παρὰ τὸν κτισαντα δοξάζοντες· καὶ τὰ ἔργα μᾶλλον ἐκθειάσαντες· ἥπερ τὸν τούτων αἰτιον καὶ δημιουργὸν δεσπότην θεόν θν · ὥσπερ δὲ κατὰ τὸ προλεχθὲν παράδειγμα· οἱ εἰς τὸν βυθὸν καταδυόμενος· ὅσ ο ω μᾶλλον ἐπικαταβαινουσιν· τόσούτον μᾶλλον εἰς τὰ σκοτεινότερα καὶ βαθύτερα ὁρῶσιν· οὔτως καὶ τὸ τῶν ἀνθρώπων ἀνων πέπονθεν γένος· οὐ γὰρ ἀπλὴν ἐσχον τὴν εἰδωλολατρείαν οὐδε ἀφ’ ὧν ἤρξαντο ἐν τούτοις καὶ διέμειναν· ἀλλ’ ὀσω τοῖς πρώτοις ἐνεχρόνιζον, τὸ σοῦτον καινοτερας εφεύρισκον τὰς δεισιδαιμονίας· καὶ κόρον οὐ λαμβάνοντες τῶν πρῶτων· ἀλλοις πάλιν ενεπίμπλαντο τοῖς κακοῖς· προκόπτοντες ἐν τοῖς αἰσχίστοις· καὶ πλείον ἐαυτῶν ἐπεκτίνοντες τὴν ἀσέβειαν· τούτο δὲ καὶ ἡ θεία γραφῆ μαρτύρεται λέγουσα· ὅτἂν ἔλθη ἀσεβὴς εἰς βάθος κακῶν καταφρονεῖ· ἄρτι γὰρ ἀπεπήδησεν ἡ διάνοια τῶν ἀνθρώπων ἀνων ἀπὸ θεοῦ θῦ · καταβαίνοντες λοιπὸν ταῖς ἐννοίαις καὶ τοῖς λογισμοῖς οἱ ἄνθρωποι ἀνοι · πρώτοις οὐρανῶ οὐνῶ καὶ ἡλίω καὶ σελήνη καὶ τοῖς ἄστροις· τὴν τοῦ θεοῦ θῦ τιμὴν ἐθηκαν· ἐκείνους οὐ μόνον θεοὺς εἶναι λέγοντες· ἀλλὰ καὶ τῶν ἄλλων τῶν μετ αὐτοὺς 4αἰτίους εἶναι νομίζοντες· εἶτα ἐπικαταβαίνοντες τοῖς σκοτεινοῖς λογισμοῖς· αἰθέρα καὶ τὸν ἀέρα καὶ τὰ ἐν τῶ ἀέρι· προσηγόρευσαν θεοὺς· προβαίνοντες δὲ τοῖς κακοῖς ἤδη· καὶ τὰ στοιχεῖα καὶ τὰς ἀρχὰς τῆς τῶν σωμάτων συστάσεως· τὴν θερμὴν· καὶ τὴν ψυχρὰν καὶ τὴν ξηρὰν καὶ τὴν ὑγρὰν οὐσίαν· θεοὺς ἀνύμνησαν· ῶς δὲ τέλεον πεσόντες καὶ καταπεσόντες περὶ τὴν γὴν ιλύσπωνται· δίκην τῶν ἐν τῆ χέρσω κοχλίων· οὕτως οἱ ἀσεβέστατοι τῶν ἀνθρώπων ἀνων πεσόντες· καὶ καταπεσόντες ἀπὸ τῆς περὶ θεοῦ θῦ φαντασίας· λοιπὸν καὶ ἀνθρώπους ἀνους καὶ ἀνθρώπων ἀνων ψυχὰς τῶν δὲ καὶ ἔτι ζώντων· τῶν δὲ, καὶ μετὰ θάνατον· εἰς θεοὺς ἀνέθηκαν· ἐτι δὲ καὶ χείρονα βουλευόμενοι καὶ λογιζόμενοι· ἡδη καὶ εἰς λίθους καὶ εἰς ξύλα· καὶ ἐρπετὰ ἐνυδρά τε καὶ χερσέα· καὶ εἰς τὰ τῶν ἀλόγων ἀνήμερα ζῶα· τὴν θείαν καὶ ὑπερκόσμιον τοῦ θεοῦ θῦ προσηγορίαν μετήνεγκαν· πᾶσαν τιμὴν αὐτοῖς θεοῦ θῦ ἀπονέμοντες· καὶ τὸν ἀληθινὸν καὶ ὄντως θεὸν θν , τὸν τοῦ χριστοῦ χῦ πατέρα πρα ἀποστρεφόμενοι· ἀλλ’ εἴθε κἂν μέχρι τούτων ἦν στᾶσα ἡ των ἀφρόνων τόλμα· καὶ μη περαιτέρω βαίνοντες· ἐαυτοὺς ταῖς ἀσεβείαις συνέφυρον οἱ ἄνθρωποι ἀνοι · τὸ σοῦτον γὰρ τινες καταπεπτώκασιν τῆ διανοία· καὶ ἐσκοτίσθησαν τὸν νοῦν· ὥστε καὶ τὰ μηδ’ὄλως μηδαμῶς ὑπάρχοντα μηδε ἐν τοῖς γενομένοις φαινόμενα, ὅμως ἐαυτοῖς ἐπινοῆσαι καὶ θεοποιῆσαι· λογικὰ γὰρ ἀλόγοις ἐπιμίξαντες· καὶ ἀνόμοια τῆ φύσει ἐνείραντες ὡς θεοὺς εὐρίσκουσιν· οἶοι εἰσὶν οἱ παρ αιγυπτίοις κυνοκέφαλοι· καὶ ὀφιοκέφαλοι· καὶ ὁνοκέφαλοι· καὶ ὁ παρὰ λίβυσιν κριοκέφαλος ἄμμων· ἄλλοι δὲ· τὰ μέλη τῶν σωμάτων· κεφαλὴν· καὶ ὤμον· καὶ χεῖρα· καὶ πόδα καθ’ἑαυτὰ διἐλόντες ἒν ἐκαστον· εἰς θεοὺς ἀνέθηκαν καὶ ἐξεθείασαν· ὥσπερ οὐκ ἀρκούμενοι ἐξ ολοκλήρου του ὄλου σώματος ἔχειν τὴν θρησκίαν· ἐπιτείνοντες δὲ τὴν ἀσεβειαν ἔτεροι τὴν πρόφασιν τῆς τούτων εὐρέσεως καὶ τῆς ἐαυτῶν κακίας· τὴν ἡδονὴν καὶ τὴν ἐπιθυμίαν θεοποιήσαντες προσκυνοῦσιν· οἷος ἐστὶν ὁ παρ αὐτοῖς ἔρως· καὶ ἡ ἐν πάφω ἀφροδίτη· οἱ δὲ, αὐτῶν· ὥσπερ φιλοτιμούμενοι τοῖς χείροσιν· ἐτόλμησαν τους παραὐτοῖς ἄρχοντας· ἢ καὶ τοὺς τούτων παῖδας, εἰς θεοὺς ἀναθεῖναι· ἢ διὰ τιμὴν τῶν ἀρξάντων· ἢ διὰ φόβον τῆς ἐαυτῶν τυραννίδος· ὡς ὁ ἐν κρήτη περιβόητος παρ αυτοῖς ζεύς· καὶ ἐν ἀρκάδι, ἐρμῆς· καὶ παρὰ μὲν ἰνδοῖς, διόνυσος· παρὰ δε αἰγυπτίοις, ἴσης· καὶ ὁσίρεις· καὶ ὤρος· καὶ ὁ νῦν ἀδριανοῦ τοῦ ῥωμαίων βασιλέως· παιδίσκος ἀντίνοος· ὃν καὶ ἄνθρωπον ἄνον οὐ σεμνόν, ἀλλὰ ἀσελγείας ἐμπλέω· διὰ φόβον τοῦ προστάξαντος σέβουσιν· ἐπιδημήσας γὰρ ἀδριανὸς τῆ χωρα τῶν αἰγυπτίων· τελευτήσαντα τὸν τῆς ἡδονῆς ἐαυτοῦ ὑπηρέτην ἀντίνοον· ἐκέλευσεν θρησκεύεσθαι· αὐτὸς μὲν καὶ μετὰ τὸν θάνατον ἐρῶν τοῦ παιδὸς· ἐλέγχον δὲ ὅμως καθεαυτοῦ· καὶ γνώρισμα κατὰ πάσης εἰδωλολατρείας παρέχων· ὅτι οὐκ ἄλλως ἐφευρέθη παρὰ τοῖς ἀνθρώποις ἀνοις αὐτη ἡ ἐπιθυμία τῶν πλασαμένων· καθῶς καὶ ἡ σοφία τοῦ θεοῦ θῦ προμαρτύρεται λέγουσα· ἀρχὴ πορνείας ἐπίνοια εἰδώλων· καὶ μη θαῦμαζε μηδε μακρὰν πίστεως νομίσης εἶναι τὸ λεγόμενον· ὅπου γε καὶ οὐ πολλω πρότερον· ἢ τάχα καὶ μέχρι νῦν· ἡ ῥωμαίων σύγκλητος· τοὺς πώποτε αὐτῶν ἐξαρχῆς ἄρξαντας βασιλέας· ἢ πάντας ἣ ὅσους ἂν αὐτοὶ βούλωνται καὶ κρίνωσιν· δογματίζουσιν ἐν θεοῖς εἶναι καὶ θρησκεύεσθαι· θεοὺς γράφουσιν· οἷς μὲν γὰρ ἀπεχθάνονται· τούτους πολεμίους ὁμολογοῦσιν καὶ ἀνθρώπους ἀνους ὀνομάζουσιν· οὓς δὲ καταθυμίους ἔχουσιν· τούτους δι ἀνδραγαθίας θρησκεύεσθαι προστάττουσιν· ὥσπερ ἐπεξουσίας ἔχοντες τὸ θεοποιεῖν· αὐτοὶ ἄνθρωποι ἀνοι τυγχάνοντες· καὶ εἶναι θνητοὶ μὴ ἀρνούμενοι· ἔδει δὲ τοὺς θεοποιοὖντας αὐτοὺς μᾶλλον εἶναι θεοὺς· τὸ γὰρ ποιοὖν· τοῦ ποιουμένου κρεῖττον εἶναι δεῖ· καὶ ὁ κρίνων, τοῦ κρινομένου ἐξ ανάγκης ἄρχει· ὁ διδοὺς πάντως, ὃ ἔχει χαρίζεται· ὥσπερ ἀμέλει καὶ πᾶς βασιλεὺς ὂ εχει χαρίζεται· τῶν δε λαμβανόντων κρείττων καὶ μείζων ἐστίν· εἴπερ οὖν· οὓς θέλουσιν αὐτοὶ, τούτους καὶ θεοὺς εἶναι δογματίζουσιν· ἔδει καὶ αὐτοὺς πρῶτον εἶναι θεοὺς· ἀλλὰ τὸ θαυμαστὸν ἐστιν τούτο· ὅτι ἀποθνήσκοντες αὐτοὶ ὡς ἄνθρωποι ἄνοι · ἐλέγχουσι τὴν εαὐτῶν περὶ τῶν θεοποιηθέντων ὑπ’ αὐτῶν ψῆφον εἶναι ψευδῆ· τούτο δὲ τὸ ἔθος οὐ καινόν· οὐδε ἀπὸ τῆς ρωμαίων ἤρξατο βουλῆς· ἀλλ ἦν ἄνωθεν προγινόμενον καὶ προμελετώμενον ἐπὶ τὴν τῶν εἰδώλων ἔννοιαν· καὶ γὰρ οἱ πᾶλαι παρέλλησιν διαβεβοημένοι θεοὶ· ζεὺς, καὶ ποσειδών· καὶ ἀπόλλων· καὶ ἥφεστος· καὶ ἐρμῆς· καὶ ἐν θηλείαις ἤρα· και δημήτρα· καὶ ἀθηνὰ· καὶ ἄρτεμις· ταῖς θήσεως· τοῦ παρὰ τοῖς ἐλλησιν ἱστορουμένου διαταγαῖς· ἐκρίθησαν λέγεσθαι θεοὶ· καὶ οἱ μὲν διαταξάμενοι ὠς ἄνθρωποι ἀνοι · ἀποθνήσκοντες, θρηνοὖνται· οὓς δὲ, διἐτάξαντο ῶς θεοὶ προσκυνοῦνται· τίς οὖν ταύτης μᾶλλον γένοιτ’ ἂν ἐναντιότης καὶ μάντα· τὸν διαταξάμενον εἰδότες· οὓς διἐτάξατο· τούτους προτιμῶσιν· καὶ εἴθε μέχρι ἀρρένων ἰστήκει τούτων ἡ εἰδωλομανία· καὶ μη εἰς θηλείας κατέφερον τὴν θείαν προσηγορίαν· καὶ γὰρ καὶ γυναῖκας ἃς οὐδε εἰς κοινὴν περὶ πραγμάτων συμβουλίαν λαμβάνειν ἀσφαλὲς ταῦτας τῆ θεοῦ θῦ τιμὴ θρησκεύουσιν καὶ σέβουσιν· ῶς αἰ μὲν, παρα θησαίως διαταγεῖσεται· καθάπερ εἰρήκαμεν· παρὰ δε αἰγυπτίοις, ἴσεις· καὶ κόρη· καὶ νεωτέρα· καὶ παράλλοις ἀφροδίτη· τὰ γὰρ τῶν ἄλλων ὀνομάτ ω α οὐδε λέγειν εὐαγὲς ἡγοῦμαι· πάσης χλεύης ὄντα μεστά· πολλοὶ γὰρ οὐ μόνον τοῖς πᾶλαι· ἀλλὰ καὶ ἐν τοῖς καθ’ἡμᾶς χρόνοις· ἀποβαλλοντες φίλτατα καὶ ἀδελφοὺς καὶ συγγενεῖς· καὶ γυναῖκας· πολλαι δὲ καὶ ἄνδρας ἀποβαλλοῦσαι· οὒς παντας ἡ φύσις ἡλεγξεν ἀνθρώπους ἀνους εἶναι θνητοὺς· τούτους καὶ ταῦτας διὰ τὸ πολὺ περὶ αὐτῶν πένθος αναζωγραφήσαντες· καὶ θυσίαις ἀναπλάσαντες, ἀνέθηκαν· καὶ τούτους οἱ μετὰ ταύτα διὰ τὴν πλάσιν· καὶ τὴν τοῦ τεχνίτου φιλοτιμίαν· θεοὺς ἐθρήσκευσαν· πρᾶγμα πάσχοντες οὐ κατὰ φύσιν· οὐ γὰρ οἱ γονεῖς ῶς μη ὅντας θεοὺς ἐθρήνησαν· οὐκ ἂν γὰρ εἴπερ ἤδεισαν αὐτοὺς θεοὺς· ὡς ἁπολομένους ἐκόψαντο· τούτου γοὖν χάριν· οὐ μόνον οὐ νομίζοντες αὐτοὺς εἶναι θεοὺς· ἀλλὰ μηδ ὅλως ὑπάρχειν· ἐν εικόνι τούτους ἐτυπώσαντο· ἵνα τοῦ μηκέτι εἶναι· τὴν διὰ τῆς εἰκόνος δόκησιν ὁρῶντες, παραμυθῶνται τούτοις ὁμως οἱ ἄφρονες ὡς θεοὺς εὔχονται· καὶ τὴν τοῦ τοῦ ἀληθινοῦ θεοῦ θῦ τιμὴν· τούτοις περιτιθέασιν· ἐν γοὖν αἰγύπτω· εἷς ἐστι καὶ νῦν ὅπερ οσίρεως· καὶ ὥρου· καὶ τύφωνος καὶ τῶν ἄλλων· θρήνος τῆς ἀπωλείας ἐπιτελεῖται· καὶ τὰ ἐν δοδώνη χαλκεῖα· καὶ ἠ ἐν κρήτη κορύβαντες· τὸν δίαν μη εἶναι θεὸν θν ἐλέγχουσιν· ἀλλὰ ἄνθρωπον ἀνον · καὶ τούτον ἐκ πατρὸς πρς αἰμοβόρου γενόμενον· καὶ τό γε θαυμαστὸν· ὅτι καὶ ὁ πάνυ παρ ἔλλησιν σοφὸς εἶναι δόξας πλάτων· εἰς τὸν πιρέα κατέρχεται· τὴν τοῦ ἀνθρώπου ἀνου τέχνην πλασθεῖσαν ἄρτεμιν προσκυνήσων· ταῦτα δὲ καὶ τὰς τοιαῦτας τῆς εἰδωλομανίας εὐρήσεις· ἄνωθεν καὶ προ πολλοῦ, προ ἐδίδασκεν ἡ γραφὴ λέγουσα· ἀρχὴ πορ νείας, ἐπίνοια εἰδώλων· εὐρεσις δὲ αὐ τῶν· φθορὰ ζωῆς· οὔτε γὰρ ἦν ἀπἀρ χῆς οὐτε εἰς τὸν αἰῶνα ἔσται· κενοδοξία γὰρ ἀνθρώπων ἀνων ἦλθεν εἰς τὸν κόσμον· καὶ διὰ τοῦτο σύντομον αὐτῶν τὸ τέλος ἐπενοήθη· ἀώ ρω γὰρ πένθει τρυχόμενος πατήρ πηρ · τοῦ ταχέ ως ἀφαιρεθέντος τέκνου εἰκόνα ποιήσας· τόν τε νεκρὸν ἄνθρωπον ἄνον νῦν ὡς ζῶντα ἐτίμησεν· καὶ παρέδωκεν τοῖς ὑποχειρίοις· βυοτή ρια καὶ τελετὰς εἶτ ἐν χρόνω κρατυνθὲν τὸ ασεβὲς ἔθος· ὡς νόμος ἐφυλάχθη· καὶ τυράννων ἐπιταγαῖς ἐθρησκεύετο τὰ γλυ πτὰ· οὕς ἐν ὄψει μη τιμᾶν ἄνθρωποι ἄνοι διὰ τὸ μα κρὰν οἰκεῖν· τὴν πόρρωθεν ὄψιν ἀνατυ πωσάμενοι ἐμφανῆ εἰκόνα τοῦ τετιμη μένου βασιλέως ἐποίησαν· ἵνα τον ἀ πόντα ὡς παρόντα κολακεύωσιν διὰ τῆς σπουδῆς· εἰς ἐπίτασιν δὲ θρησκείας καὶ τοὺς ἀγνοοὖντας ἡ τοῦ τεχνίτου προἐτρέψα το φιλοτιμία· ὁ μὲν, γὰρ· ἴσως κρατοῦν τι βουλόμενος ἀρέσαι· ἐξεβιάσατο τῆ τέχνη τὴν ὁμοιότητα ἐπι τὸ κάλλιον· τὸ δὲ πλῆθος ἐφἐλκόμενον διὰ τὸ εὐχαρῆ τῆς ἐργασίας· τὸν πρὸ ὀλιγου τιμηθέντα ἄνθρωπον ἀνον · νῦν σέβας ἐλογίσαντο· καὶ τοῦτο γέγονεν τῶ βίω εἰς ἐνεδρον· ὅτι ἢ συμ φορὰ ἣ τυραννίδι δουλεύσαντες ἄνθρωποι ἄνοι · τὸ ἀκοινώνητον ὄνομα· λίθοις καὶ ξύλοις περιέθηκαν· τοιαύτης τοίνυν περὶ τῆς εἰδώλων εὑρέσεως, ἐπιμαρτυρεῖ τῆ γραφὴ παρὰ τοῖς ἀνθρώποις ἀνοις ἀρξαμένης· καὶ ἀναπλασθείσης ὥρα λοιπόν σοι· καὶ τὸν κατ αὐτῆς ἐλεγχον ἀποδεῖξαι· οὐ τοσοῦτον ἔξωθεν· ὅσον ἀφ ὧν αὐτοὶ περὶ αυτῶν φρονοῦσιν· τεκμήρια λαμβάνοντες· εἰ γάρ τις τῶν παρ’ αὐτοῖς λεγομένων θεῶν· ἵνα πρῶτον ἀπὸ τούτων ἄρξομαι· λάβοι τὰς πράξεις, εὑρήσει μη μόνον αὐτοὺς μὴ εἶναι θεοὺς ἀλλὰ καὶ τῶν ἀνθρώπων ἀνων τοὺς αἰσχίστους γεγονὄτας· οἶον γὰρ ἐστιν ἰδεῖν τοὺς παρὰ ποιηταῖς· τοῦ διὸς ἔρωτας καὶ τὰς ἀσελγείας· οἶον ἐστὶν ἀκούειν· ἀρπάζοντα μὲν τὸν γανυμήδην, καὶ τὰς κλοπιμαίους ἐργαζόμενον μοιχείας· δεδιότα δὲ καὶ δειλιῶντα· μη παρὰ γνώμην αὐτοῦ τὰ τῶν τρώων ἀπόληται τείχη· οἷον ἐστὶν ἰδεῖν αὐτὸν· ἀχθόμενον ἐπὶ τῶ θανάτω τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ σαρπηδόνος· καὶ βουλόμενον μὲν αὐτῶ βοηθῆσαι· μη δυνάμενον δὲ· καὶ ἐπιβουλευόμενον μὲν ὑπὸ τῶν ἀλλων λεγομένων θεῶν· ἀθηνὰς· καὶ ἥρας· καὶ ποσειδώνος· βοηθούμενον δὲ ὑπὸ θέτειδος γυναικὸς· καὶ τοῦ ἐκατονταχείρου αἰγεῶνος· καὶ νικόμενον μὲν ὑπὸ ηδονῶν· δουλεύοντα δὲ γυναιξὶν· καὶ διὰ ταῦτας ἐν αλόγοις ζώοις· τετράποσίν δὲ καὶ πτηνοῖς· ταῖς φαντασίαις παρακινδυνεύοντα· καὶ πάλιν αὐτὸν μὲν κρυπτόμενον διὰ τὴν τοῦ πατρὸς πρς ἐπιβουλὴν· τὸν δὲ κρόνον ὑπαὐτοῦ δεσμευόμενον· κακεῖνον ἀποτέμνοντα τὸν πατέρα πρα · ἆρ’ οὖν ἄξιον τούτους ὑπονοεῖν θεοὺς· τοὺς τοσαύτα δράσαντας καὶ διαβληθέντας· ἃ μηδε κοινοὶ νομοι· καὶ τοὺς ἀπλῶς ἀνθρώπους ἀνους ἐπιτρέπουσιν ποιεῖν· ἵνα γὰρ ἐκ πολλῶν ὀλίγα μνημονεῦσω διὰ τὸ πλῆθος· τίς ἰδῶν τὴν εἰς σεμέλην τοῦ διὸς καὶ λήδαν· καὶ ἀλκμηνὴν· καὶ λητοὺς· καὶ μαῖαν· καὶ εὐρώπην· καὶ δαναὴν παρανομίαν καὶ φθοράν· ἥ τίς ἰδὼν τὴν εἰς τὴν ἰδίαν ἀδελφὴν ἐπιχειρησιν αὐτοῦ καὶ τόλμαν· ὅτι τὴν αὐτὴν ἀδελφὴν εἶχεν καὶ γυναῖκα· οὐκ ἂν χλευάσειεν καὶ ζημιώσειεν θανάτω· ὅτι μη μόνον ἐμοίχευσεν· ἀλλὰ καὶ τοὺς ἐκ τῆς μοιχείας γενομένους αὐτῶ παίδας· θεοποιήσας ἀνεθηκεν· ἐπικάλυμμα τῆς παρανομίας ἐαυτοῦ, τὴν τῆς θεοποιίας κατασκευάζων· ὧν εἰσὶν διόνυσος· καὶ ἡρακλῆς· καὶ διόσκοροι· καὶ ἐρμῆς· καὶ περσεὺς· καὶ σωτείρα· τίς ἱδὼν τὴν τῶν λεγομένων θεῶν αὐτῶν ἀκατάλλακτον πρὸς ἐαυτοὺς ἔριν· ἐν ἱλίω τῶν ἐλλήνων καὶ τῶν τρώων χαριν· οὐ καταγνώσεται τῆς ἀσθενείας αὐτῶν· ὅτι διὰ τὴν προς αλλήλους φιλονεικίαν· καὶ τοὺς ἀνθρώπους ἀνους παρώξυναν· τίς ἰδὼν ὑπὸ μὲν διομίδους τιτρωσκομένους ἄρεα καὶ ἀφροδίτην· ὑπὸ δὲ ἡρακλέους τὴν ἥραν καὶ τὸν ὑποχθόνιον ὄν καλοῦσιν θεὸν ἀϊδονέα· καὶ διόνυσον μὲν ὑπὸ πέρσεως· ἀθηνᾶν δὲ ὑπὸ ἄρκαδος· καὶ τὸν ἤφαιστον ῥιπτόμενον καὶ χωλαίνοντα· οὐ καταγνώσε ται τῆς φύσεως αὐτῶν· καὶ ἀποστραφήσεται μὲν τοῦ λέγειν αὐτοὺς ἔτι θεοὺς· φθαρτοὺς δὲ καὶ παθητοὺς αὐτοὺς ἀκούων· οὐδὲν ἄλλο ἢ ἀνθρώπους ἀνους αὐτοὺς· καὶ ἀνθρώπους ἀνους ἀσθενεῖς ἐπιγνώσεται· καὶ μᾶλλον τοὺς τρώσαντας ἤ τοὺς τρωθέντας θαυμάσειεν· ἣ τίς ἰδὼν τὴν ἄρεως πρὸς ἀφροδίτην μοιχείαν· καὶ τὸν ηφαίστου κατἀμφοτέρων κατασκευαζόμενον δόλον· καὶ τοὺς ἄλλους λεγομένους θεοὺς· ἐπὶ θέαν τῆς μοιχείας· ὑπὸ ὑφαίστου καλουμένους· αὐτούς τε ἐρχομένους καὶ ὁρῶντας αὐτῶν τὴν ἀσέλγειαν· οὐ γελάσειεν καὶ καταγνώσειεν τῆς φαυλότητος αὐτῶν· ἤ τις οὐκ ἂν γελάσειεν ὁρῶν τὴν ἡρακλέους πρὸς τὴν ὀμφάλην ἐκ μέθης παραφροσύνην καὶ ἀσωτίαν· τὰς γὰρ τῶν καθ ηδονήν αὐτῶν πράξεις· καὶ τοὺς παραλόγους αὐτῶν ἐρωτας· καὶ τὰς ἐν χρυσῶ καὶ ἀργύρω καὶ χαλκῶ· καὶ σιδήρω καὶ λίθοις καὶ ξύλοις θεοπλαστείας· οὐ δεῖ διἐλέγχειν μετὰ σπουδῆς τῶν πραγμάτων· καὶ ἀφ ἑαυτῶν ἐχόντων τὸ μύσος· καὶ δι ἐαυτῶν ἐπιδεικνυμένων τὸ τῆς πλάνης γνώρισμα· ἐφ οἷς μαλιστα· καὶ οἱκτείρειεν ἄν τις τοὺς ἀπατωμένους ἐν αυτοῖς· τῆ γὰρ ἐαυτῶν γυναικὶ μισοῦντες τὸν ἐπὶ βαίνοντα μοιχὸν· τοὺς τῆς μοιχείας διδασκάλους θεοποιοῦντες οὐκ αἰσχύνονται· καὶ ταῖς ἀδελφαῖς αὐτοὶ μὴ ἐπιμισγόμενοι· τοὺς τούτο ποιήσαντας προσκυνοῦσιν· καὶ ὁμολογοῦντες εἶναι κακὸν τὴν παιδοφθορίαν, τοὺς ταύτη διαβαλλομένους θρησκεύουσιν· καὶ ἃ μηδε ἐν ἀνθρώποις ἀνοις ἐπιτρέπουσιν εἶναι οἱ νόμοι· ταῦτα τοῖς ὑπ αὐτῶν νομιζομένοις θεοῖς περιτιθέντες, οὐκ ἐρυθριῶσιν· εἶτα προσκυνοῦντες λίθοις καὶ ξύλοις, οὐκ ορῶσιν· ὅτι τὰ μὲν ὅμοια τοῖς ποσὶν καταπατοῦσιν καὶ καίουσιν· τὰ δε τούτων μέρη θεοὺς προσαγορεύουσιν· καὶ ἃ πρὸ ὀλίγου εἰς χρῆσιν εἶχον· ταῦτα δι’ ἄφροσύνην γλύψαντες σέβουσιν· οὐχ’ ὁρῶντες οὐδε λογιζόμενοι τὸ σύνολον ὅτι οὐ θεοὺς· ἀλλὰ τὴν τέχνην τοῦ γλύψαντος προσκυνοῦσιν· ἔως μέν γὰρ ἄξεστος ἧν ὁ λίθος καὶ ἡ ύλη ἀργῆ· ἐπὶ τοσοῦτον καὶ ταῦτα πατοῦσιν· καὶ τούτους εἰς ὑπηρεσίαν τὰς τὰς ἐαυτῶν πολλάκις καὶ εἰς ἀτιμοτέρας χρῶνται· ἐπειδἂν δὲ ὁ τεχνίτης εἰς αὐτὰ τῆς ιδίας ἐπιστήμης ἐπιβάλη τὰς συμμετρίας· καὶ ἀνδρὸς ἤ γυναικὸς εἰς τὴν ὑλην σχῆμα τυπώση, τότε δὴ χάριν ὁμολογήσαντες τῶ τεχνίτη· ὡς θεοὺς προσκυνοῦσιν· μισθοῦ παρὰ τοῦ γλύψαντος ἀγοράσαντες· πολλάκις δὲ καὶ αὐτὸς ὁ ἀγαλματοποιὸς, ὥσπερ ἐπιλαθόμενος ὧν αὐτὸς εἰργάσατο· τοῖς ἰδίοις ἔργοις προσεύχεται· καὶ ἃ προ ὀλίγου κατέξαιεν καὶ κατέκοπτεν· ταῦτα μετὰ τὴν τέχνην θεοὺς προσαγορεύει· ἔδει δὲ εἴπερ ἦν θαυμάζειν ταῦτα· τὴν τοῦ ἐπιστήμονος τέχνην ἀποδέχεσθαι· καὶ τὰ μη ἐξ αὐτοῦ πλασθέντα· πρὸ τοῦ πεποιηκότος προτιμᾶν· οὐ γὰρ ἡ ὕλη τὴν τέχνην, ἀλλὰ ἡ τέχνη τὴν υλην ἐσκόσμησεν· πολλῶ οὖν μᾶλλον δικαιότερον ἦν· τὸν τεχνίτην αὐτοὺς προσκυνεῖν· ἥπερ ταῦτα τὰ ὕπ’ αὐτοῦ πεποιημένα· ὅτι τε καὶ προὑπῆρχε τῶν ἐκ τέχνης θεῶν· καὶ ὅτι ὡς ἐβουλήθη· οὔτως καὶ γεγόνασιν· νῦν δὲ παραγκωνισάμενοι τὸ δίκαιον· καὶ τὴν ἐπιστήμην καὶ τέχνην ἀτιμάσαντες, τὰ μετεπιστήμης καὶ τέχνης γεγονότα προσκυνοῦσιν· καὶ τοῦ ποιήσαντος ἀνθρώπου ἀνου ἀποθνήσκοντος· τὰ ὑπ αὐτοῦ γενόμενα ῶς ἀθάνατα τιμῶσιν· ἃ εἰ μη τύχοιεν τῆς καθ’ ἡμέραν ἐπιμελείας, πάντως τῶ χρόνω διὰ τὴν φύσιν ἀφανίζεται· πῶς δὲ οὐκ ἄν τις αὐτοὺς οἰκτειρήσειεν διὰ τούτο· ὅτι βλέποντες αὐτοὶ τοὺς μὴ βλέποντας προσκυνοῦσιν· καὶ ἀκούοντες αὐτοὶ· τοῖς μὴ ἀκούουσι προσεύχονται· καὶ ἔμψυχοι καὶ λογικοὶ καταφύσιν ὄντες ἄνθρωποι ἀνοι · τοὺς μηδε ὄλως κινουμένους ἀλλὰ ἀψύχους ὄντας· ὡς θεοὺς ἀναγορεύουσιν· καὶ τό γε θαυμαστὸν· ὅτι οὓς αὐτοὶ φυλάττουσιν ὑπεξουσίαν εχὄντες· τούτοις ῶς δεσπόταις δουλεύουσιν καὶ μή οι νομίσης· ταῦτα με λέγειν αὐτοῖς ἣ ψεύδεσθαι κατ αὐτῶν· ἔστιν γὰρ μὲν καὶ τοῖς ὁφθαλμοῖς ἡ πίστις ἀπαντῶσα τούτων· καὶ πάρεστιν τοῖς βουλομένοις ὁρᾶν τὰ τοιαὐτα· κρεῖττων δὲ μαρτυρία παρὰ τούτων ἐστὶν· καὶ παρὰ τῆς θείας γραφῆς πρὸδι δασκούσης ἄνωθεν καὶ λεγούσης· τὰ εἴδωλα τῶν ἐθνῶν ἀργύριον καὶ χρυ σίον ἔργα χειρῶν ἀνθρώπων ἀνων · ὁφθαλμοὺς ἔχουσιν καὶ οὐκ ὄψονται· στόμα ἔχουσιν καὶ οὐ λαλήσοσιν· ὦτα ἔχουσιν καὶ οὐ κ ακούσονται· ρίνας ἔχουσιν καὶ οὐκ ὀ σφραθήσονται· χεῖρας ἔχουσιν καὶ οὐ ψηλαφήσουσιν· πόδας ἔχουσιν καὶ οὐ περιπατήσουσιν· οὐ φωνήσουσιν ἐν τῶ λάρυγγι αὐτῶν· ὁμοιοι αὐτοῖς γένοιν το οἱ ποιοῦντες αὐτὰ. οὐδε προφητικὴ δὲ τούτων ἀπέστιν μέμψις· ἀλλ’ ἔστιν καὶ ἐν τούτοις ὁ κατ’ αὐτῶν ἔλεγχος λέγοντος τοῦ πνεύματος πνς · αἰσχυνθήσονται οἱ πλάσσοντες θεὸν θν · καὶ οἱ γλύφοντες πάντες· καὶ πάντες ὅθεν ἐγένοντο ἐξηράνθησαν· καὶ κωφοὶ ἀ πὸ ἀνθρώπων ἀνων συναχθήτωσαν πάντες καὶ στήτω σαν ἅμα· καὶ αἰσθυνθήτωσαν πάντες καὶ ἐν τραπήτωσαν· ὅτι ὅξυνεν τέκτων σίδηρον· σκεπάρνω εἰργάσατο αὐτὸ· καὶ ἐν τερέτρω ἐρυθμίασεν αὐτὸ· ἔστησεν αὐτὸ τῶ βραχίο νι τῆς ἰσχύος αὐτοῦ· καὶ πεινάσει· καὶ ἀ σθενήσει· καὶ οὐ μὴ πίη ὕδωρ· ξύλον γὰρ ἐκλεξάμενος τέκτων· ἔστησεν αὐτὸ ἐν μέ τρω· καὶ ἐν κόλλη ἐρύθμισεν αὐτὸ· καὶ ἐ ποίησεν ὡς ῶραιότητα ἀνθρώπου ἀνου · ἔστησεν αὐ τὸν ἐν οἵκω· καὶ ἐκοψεν ξύλον ἐκ τοῦ δρυ μοῦ· ὃ ἐφύτευσεν ὁ κύριος κς · καὶ ὑετὸς ἐμή κυνεν· ἵνα ἣ ἀνθρώποις ἀνοις εἰς καῦσιν· καὶ λαβὼν ἀπ αὐτοῦ ἐθερμάνθη· καὶ καύσαντες ἔπεψαν ἄρτους ἐπ αὐτῶν· καὶ τὸ λοιπὸν εἰργάσαντο εἰς θεοὺς· καὶ προσκυνοῦσιν αὐτοῖς· οὐτο ἥμισυ αὐτῶν κατέκαυσαν πυρὶ· καὶ ἐπὶ τοῦ ἡμίσους αὐτοῦ ὀπτή σας κρέα ἔφαγεν καὶ ἐνεπλήσθη καὶ θερμαν θεὶς, εἶπεν· ἡδύ μοι ὅτι…