De fide et lege naturae (Ms My)
- Edition reference
- De fide et lege naturae [Sp.] (CPG 4185), MPG 48: 1081–1088.
- CTS identifier
urn:cts:greekLit:tlg4139.tlg001.local010- Corpus release
- 2.2.0 · 2026-08-29
- Bibliographic authority
- View bibliographic record ↗
πᾶσα γραφὴ θεόπνευστος καὶ ὠφέλιμος· ἀρχὴν ἔχουσα καὶ πηγὴν τῆς εὐ σεβείας. τὸ πνευμα τῆς ἀλη θείας· ἀπὸ γὰρ τοῦ ἁγίου καὶ προσκυνητοῦ πνεύματος πνς . ὥ σπερ ἀπό τινος εὐθαλοῦς καὶ γονίμου πηγῆς. πάν τα πηγάζει τὰ θεῖα νάμα τα· καὶ ὅσα ὁ νόμος δι αγορεύει· ὅσα προφῆται θεσπίζουσιν. ὅσα ἀπόστο λοι κηρύττουσι. ταῦτα πάν τα τῶ ἁγίω πνεύματι πνι ἀληθινῶς ἐπιγράφεται· πάντα γὰρ δ ἐνεργεῖ τὸ ἓν καὶ τὸ αὐτὸ πνεῦμα πνa . διαιρῶν ἰδία ἑκά στω καθὼς βούλεται· δια τοῦτο πάντα ἀπαστρά πτει τὰ κάλλη τῆς εὐσεβεί ας· καὶ λάμπουσιν οἱ λό γοι τῆς ἀληθείας. καὶ βρύ ουσιν οἱ θησαυροὶ τῆς ἐν θέου σοφίας· θησαυροὶ, οὐκ ἐν γῆ κατακρυπτόμε νοι. ἀλλ’ ἐν τῶ βάθει τῆς εὐσεβείας θεωρούμενοι· θησαυροὶ. ψυχὰς εὐφραί νονταις· ἐννοίας φωτί ζοντες· τὴν οἰκουμένην ἐπιστρέφοντες πᾶσαν. τοῦ ἀδὰμ τὴν πτωχείαν πλουτίζοντες· ὥσπερ γὰρ εἰς πολλὴν κατηνέχθη ταπείνωσιν· τὸ πρωτό τυπον κάλλος τῆς εὐσε βείας ἀποδυσάμενος· καὶ μαρτυρεῖ παῦλος ὧ δέ πη λέγων· εὐχαριστῶ τῶ θεῶ θω · ὅτι ἐν παντὶ ἐπλουτί σθητε ἐν αὐτῶ, ἐν παντὶ λόγω καὶ πάση γνώσει· ὁ γὰρ θεοῦ θυ λόγον δεχόμενος. πλουτεῖ· ὁ δὲ μὴ δεχόμενος θεοῦ θυ λόγον. πτωχεύει· καὶ μαρτυρεῖ ἡσα ΐας λέγων· καὶ εἴπον ἴσος πτωχοί εἰσι. διατοῦτο οὐ δύ νανται ἀκούειν λόγον κυρίου κυ · ἀλλ’ ὁ μὲν πτωχεύων. ὀνειδίζε ται· ὁ δὲ πλουτῶν ἀγάλλεται· ὁ πλουτῶν τῶ λόγω τῆς ἀ ληθείας· ὁ κομῶν ταῖς ἀρεταῖς· τῆς ἐγκάρπου φι λοσοφίας· οἷος ἦν ὁ δαβὶδ δαδ λέγων· ἐγὼ δὲ ὡσεὶ ἐλαί α κατάκαρπος ἐν τῶ οἴκω τοῦ θεοῦ θυ · ἐλαίον κατάκαρ πος· οὐ φύλλοις κομῶσα. ἀλλὰ καρποῖς εὐσεβείας βρύουσα· ἔστι γὰρ ψυχὴ πολ λάκης· κομῶσα μὲν τοῖς κλάδοις καὶ τοῖς φύλλοις. καρπὸν δὲ μὴ φέρουσα. ὡς περὶ τοῦ ἰσραὴλ ιηλ ἱερεμίας ἔλεγεν· ἄμπελος εὐκλη ματοῦσα ὁ ἰσραήλ· εὐκλη ματοῦσα. οὐκ εὐκαρποῦ σα· ἀλλ’ ἐκείνη μὲν τοι αύτη· ὁ δὲ προφήτης ἀγά λλεται λέγων· ἐγὼ δὲ ὡσεὶ ἐλαία κατάκαρπος· οὐ κ ἐν τοῖς ἔξω κομῶσα, ἀλ λὰ τοῖς ἔσω βρύουσα· ἐν τῶ οἴκω τοῦ θεοῦ θυ ἐλαία κα τάκαρπος· οὐδὲ γάρ ἐστι καλὸν, τὸ ἔξω τοῦ οἴ κου τοῦ θεοῦ θυ πολιτεύεσθαι· εὑρήσεις γοὖν πολλοῦς καὶ ἐκτὸς τοῦ λόγου τῆς ἀλη θείας, ἔργοις ἀγαθοῖς κα τὰ τὸ φαινόμενον διαλάμ ποντας· εὑρήσεις ἄνδρας συμπαθεῖς. ἐλεήμονας, δικαιοσύνη προσέχοντας· ἀλλ’ οὐδεῖς καρπὸς τοῖς ἔρ γοις. ἐπειδὴ ἠγνώησαν τὸ ἔργον τῆς ἀληθείας· κα λὰ μὲν καὶ τὰ ἔργα. ἀλλὰ δεῖ προηγεῖσθαι τὸ ἔργον τὸ ἀνώτατον· καὶ γὰρ ἰου δαίων ποτὲ λεγόντων πρὸ ς τὸν κύριον· τί ποιήσωμεν ἵνα ἐργασώμεθα τὰ ἔργα τοῦ θεοῦ θυ . ἀπεκρίνατο πρὸς αὐτούς· τοῦτό ἐστι τὸ ἔργον τοῦ θεοῦ θυ . ἵνα πισ τεύσητε εἰς ὃν ἀπέστειλεν ἐκεῖνος· ὅρα πῶς τὴν πίστιν ἔργον ἐκάλεσεν· οὐ κοῦν ἅμα ἐπίστευσας, ἅμα καὶ τοῖς ἔργοις ἐκόμασας· οὐχ ὅτι δὲ ἐλλείπει πρὸς τὰ ἔργα. ἀλλ’ ὅτι καθ’ ἑ αυτὴν ἡ πίστις. πλήρις ἐστὶν ἔργων ἀγαθῶν· τὰ μὲν γὰρ ἔργα. εἰς ἀνθρώπους ανους καὶ ἐξ ἀνθρώπων ανων · ἡ δὲ πίστις. οὐκ ἐξ ἀνθρώπων ανων πρὸς θεόν θν · ἡ πίστις. τὸν ἐπιστρεφό μενον πολίτην οὐρανῶν ουνων ἀποδείκνυσιν· ἡ πίστις. τὸν ἀπὸ γῆς ἄνθρωπον ανον . θεοῦ θυ συ νόμιλον ἀπεργάζεται· οὐδέν ἐστιν ἔξω πίστεως ἀγαθόν· ἐοίκασι δέ μοι ἀδελφοὶ· ἵνα εἰκόνη τι νὶ χρήσωμαι τοῦ λόγου· ἐοίκασιν οἱ ἔργοις κομῶν τες ἀγαθοῖς καὶ τὸν θεὸν θν τῆς εὐσεβείας ἀγνοήσαντες. λειψάνοις νεκρῶν· κα λὰ μὲν ἐνδεδυμένοις. αἴσθησιν δὲ τῶν καλῶν οὐκ ἔχουσι· τί γὰρ ὤφε λος φυχῆς νεκρᾶς. τῶ μὲν θεῶ θω λόγω νενεκρωμέ νης. τοῖς δὲ ἀγαθοῖς ἔρ γοις περιβεβλημένης· τὰ ἔργα ἐπελπίδι γίνεται ἀμοιβῆς καὶ στεφάνων· εἰ δὲ τὸν ἀγονοθέτην ἀγνο εῖς. ὑπὲρ τίνος ἀθλεῖς· οὐ δεῖ μὲν τὴν πίστιν γυμνὴν εἶναι τῶν ἔργων. ἵνα μὴ ὑβρίζηται· πλὴν ἀνω τέρα τῶν ἔργων ἡ πίσ τις· ὥσπερ γὰρ ἐν τη μῆ τοῖς ἀνθρώποις ανοις ἐδει πρῶτον προηγεῖσθαι τὸ ζῆν καὶ οὕτως τρέφεσθαι· τὸ γὰρ συνέχον τὴν ζωὴν ἡμῶν ἐστιν ἡ τροφὴ. οὕτω δεῖ προηγεῖσθαι ἡμῶν τῆς ζω ῆς. τὴν εἰς χριστὸν χν ἐλπίδα· τρέφεσθαι δὲ. καὶ τοῖς ἔργοις τοῖς ἀγαθοῖς· τὸν μὴ τρε φόμενον. ἐγχωρεῖ ζῆν πολ λάκις· τὸν δὲ μὴ ζῶντα. οὐκ ἐγχωρεῖ ζῆν τρέφεσ θαι· ἐνήστευσε μωϋσῆς ἡμέρας τεσσαράκοντα· ἀλλ’ ἐπειδὴ εἶχεν ἐν ἐαυτῶ τὸν ζῶντα λόγον. οὐδὲν αὐτὸν ἐζημίωσεν ἡ τῶν γηΐνων ἔνδεια· οὕτως καὶ ἐπὶ τῆς κατὰ ψυχὴν καταστάσεως· δεῖ μὲν τοῖς ἔργοις τρέφεσθαι. δεῖ δὲ πρωτῶν ἔργων. τὴν πίστιν ἐνδύεσθαι· ἄνευ πίστεως τὸν ἐργαζόμε νον ἔργα δικαιοσύνης. οὐ δύνη παραστῆσαι ζή σαντα· ἄνευ δὲ ἔργων τὸν πιστὸν δύναμαι δεῖ ξαι καὶ ζήσαντα καὶ βασιλείας ἀξιωθέντα· οὐδεὶς ἄνευ πίστεως ἔζη σεν· ὁ δὲ ληστὴς πιστεύ σας μόνον ἐδικαιώθη· καὶ μή μοι λέγε οὐκ ἔσχε καιρὸν πολιτεύσασθαι· οὐδὲ γὰρ ἐγὼ τοῦτο φιλονει κῶ. ἀλλ’ ἐκεῖνω παρέστησα. ὅτι ἡ πίστις καθ’ ἑαυτὴν ἔσωσεν· εἰ γὰρ ἐπέζησε τῆ πίστει καὶ ἔργων ἠμέλη σεν. ἐξέπιπτε τῆς σωτηρίας· τὸ δὲ σκοπούμενον νῦν καὶ ζητούμενον. ὅτι καὶ ἡ πίστις καθ’ ἑαυτὴν ἔσω σεν· ἔργα δὲ καθ’ ἑαυτὰ, οὐδαμοῦ τοὺς ἐργάτας ἐδικαίωσε· καὶ θέλης ἰδεῖν ἀκριβῶς ὅτι ἔργα ἄνευ πίστεως οὐ ζωοποιεῖ; με μαρτύρητο κορνήλιος ἐπὶ ἐλαιημοσύναις καὶ προ σευχαῖς. ἀλλὰ χριστὸν χν ἠγνόει· θεῶ θω μὲν πιστεύων. τὸν δὲ τοῦ θεοῦ θυ λόγον, οὐδέπω με μαθηκώς· καὶ ἐπειδὴ ἔργα ἦν καλὰ καὶ θαυμα στὰ. ἤρεσκε μὲν τῶ τῶν ἀγαθῶν βραβευτῆ καὶ ἐ ραστῆ θεῶ θω · ἀλλ’ ἐπεὶ εἶδεν ὁ τῆς ἀληθείας ὀφθαλμὸς ὁ μέγας κριτής· ὅτι κα λὰ μὲν τὰ ἔργα. νεκρὰ δέ ἐστιν οὐκ ἔχοντα πίστιν. ἀποστέλλει βραβεύοντα τοῖς ἔργοις ἄγγελον· ὥστε τὸν καλῶς ἀθλοῦντα. στε φανῶσαι τῆ πίστει. ὥς φη σιν πρὸς αὐτόν· κορνήλι ε· αἱ προσευχαί σου καὶ ἐλε ημοσύναι σου. ἀνέβησαν εἰς μνημόσυνον ἐνώπιον τοῦ θεοῦ θυ · εἰ τοίνυν εἰσηκούσ θη ἡ δέησις καὶ αἱ ἐλεημο σύναι ἐδέχθησαν. τί μοι τὸ λεῖπον εἰς δικαιοσύνην· ἀλλὰ πέμψον εἰς ἰόππην καὶ μετακάλεσε σίμωνα τὸν ἐπικαλούμενον πέτρον. ὃς ἐλθὼν. λαλήσει σοι τὰ ῥήματα ἐν οἷς σωθήσει σὺ καὶ ὅλος ὁ οἶκός σου· οὐκοῦν οὐκ εἶχε τά ἔργα σωτηρίαν σριαν · εἰ γὰρ ἐξ ὧν κηρύτ τει πέτρος σώζεται καὶ αὐ τὸς καὶ ὁ οἶκος αὐτοῦ. οὐ κ εἶχεν οὐδέποτε ἐκ τῶν ἔργων τὴν σωτηρίαν σριαν . ἕως αὐτῶ τοῖς ἔργοις ἐβράβευσεν ἡ πί στις· διατοῦτο καὶ πέτρος ἐλ θὼν ἐκ τῆς ἰόππης· καὶ θε ασάμενος τὴν χάριν τοῦ θεοῦ θυ ἐκχεθεῖσαν ἐν τοῖς τότε νε νομισμένοις ἀλλοφύλοις· ἐπιγνώμον γενόμενος τῆς τοῦ θεοῦ θυ κρίσεως. λέγει· ἐπ’ ἀ ληθείας καταλαμβάνω μαι· ὅτι οὐκ ἔστιν προσω πολήπτης ὁ θεός θς · ἀλλ’ ἐν παντὶ ἔθνει ὁ ποιῶν δικαι οσύην. δεκτὸς αὐτῶ ἐστιν· οὐκ εἶπεν ἐν παντὶ ἔθνει ὁ ποιῶν δικαιοσύνην σώ ζεται. ἀλλὰ δεκτός ἐστιν· ἄξιος γίνεται τοῦ δεχθῆ ναι· δεῖ τοίνυν προλάμ πειν τῶν ἔργων τὴν πίστιν καὶ ἀκολουθεῖν τῆ πίστει τὰ ἔργα· καὶ μή τις τὴν πίστιν ὑβριζέτω ἀκαρπί α· μήτε τὰ ἔργα ὑβρι ζέτω τῆ ἀποστασία· γενοῦ ἐλαία κατάκαρπος. ἀλλ’ ἐν τῶ οἴκω τοῦ θεοῦ θυ · τὸ μὲν γὰρ ἐλαίαν εἶναι κα τάκαρπον. ἑρμηνεύει κα τὰ τὰ ἔργα· τὸ δὲ ἐν τῶ οἴκω τοῦ θεοῦ θυ . τὴν πίστιν δεί κνυσει· τίνα δὲ τὰ ἔργα τοῦ θεοῦ θυ . ἅπαντες ἴσμεν, ἐ ὰν ἐργάζεσθαι θέλωμεν· οὐδὲν γάρ ἐστι κρυπτόν· τὰ μὲν γὰρ τῶν δογμάτων. ἀμφιβάλεται· τὰ δὲ τῶν ἔργων. οὐ κέκρυπται· ἡ γὰρ φύσις ὑπαγορεύει τοὺς νόμους· οἴδαμεν ἐξ ἑαυ τῶν. τί καλὸν καὶ τί πονη ρόν· ἔθηκεν γὰρ ὁ θεὸς θς νό μον ἐν τῆ φύσει ἄγραφον. τὸν φωτίζοντα ἡμῶν τὰς διανοίας· μηδεὶς λεγέτω οὐκ ἀνέγνων νόμον· οὐκ οἶ δα τὰ τοῦ νόμου· ἐὰν γὰρ ἀρνὴση τὸν κοινὸν νόμον. ἐλέγχει σε ὁ τῆς φύσεως νό μος· θέλης μαθὴν ὅ τι ἐν τῆ φύσει ἔπηξεν ὁ θεὸς θς τοὺς νόμους τοὺς διακρίνοντας τί καλὸν καὶ τί πονηρόν; αὐτὴν ἡμῶν τὴν ἀναστροφὴν ἐρώ τησον· πῶς ἅπαντες οἱ ποιοῦντες τὰ κακὰ, φεύγουσιν τῶν κακῶν τὴν προσηγορίαν· ὁ μοι χὸς. μοιχεύει· μοιχὸς δὲ ἀκούων. αἰσχύνεται· εἰπὲ τῶ ὁμολογουμένος μοιχῶ. μοιχὲ· καὶ ὃ ποι ῶν ἥδεται. ἀκούων αἰσ χύνεται· καὶ τί· ἡ καλὸν ἡγῆ τὴν ἁμαρτίαν. τί φεύγεις τὴν προσηγορίαν· εἰπὲ τῶ ἐπιόρκω. ἐπίορ κε· καὶ εἰς ὕβριν λαμ βάνει τὴν προσηγορίαν τῶν ἰδίων ἔργων· οὕ τως αὐτὴ ἡ φύσις κράζει· ὅτι τὸ φαῦλον, ἀλλό τριον τοῦ ἔργου τοῦ θεοῦ θυ · καὶ ὃ ἐποίησεν ὁ θεὸς θς κα λὸν καλὸν λίαν· καὶ οὕτω καλὸν. ὅτι καὶ τοῖς κακοῖς ἐμφύρεται· καὶ τὴν κακίαν αἰσχύνεται· εἰπὲ τῶ σώφρονι σώφρον· καὶ τῶ ἔργω ἥδεται· καὶ οὐδὲ τὴν προσηγορίαν αἰσχύνεται· κάλεσον τὸν δίκαιον δίκαιον· καὶ τῶ ἔργω στεφανοῦται· καὶ τῆ προσηγορία σεμνύνε ται· κἂν γὰρ δι’ εὐλάβειαν παραιτήσηται τὸ ὄνομα. ἀλλ’ ἐν τῆ ψυχῆ δέχεται τὴν εὐφημίαν· ἐννόησον ὡς ἡ κακία ἐν κόσμω πολι τεύεται. καὶ πρόσωπον οὐκ ἕχει· καὶ πῶς οὐκ ἔ χει πρόσωπον· ἐὰν λε πτῶς ἐρευνήσις· οὐδε μίαν εὑρήσεις κακίαν ἐξ οἰ κείου προσώπου φαι νομάινην· ἀλλ’ ἐὰν μὴ δυνήσηται πρόσωπον ἀρετῆς, οὐ φαίνεται· καὶ πῶς, ἄκουε· ὁ ψευδό μενος, οὐχ ὁμολογὸν τὸ ψεῦδος ψεύδεται. ἀλλ’ ἀ λήθειαν ὑποκρινόμενος ἀπατᾶ· ὁ ψευδόμενος οὐ κηρύττει ὅ ἐστιν. ἀλλὰ σχηματίζεται ὃ μὴ ἔστι· καὶ τότε τὴν ἀδικίαν ἐρ γάζεται· ὁμοίως καὶ δό λιος· οὐ δείκνυσι τὸν δό λον. ἀλλὰ σχηματίζεται τὴν φιλίαν καὶ πραγμα τεύεται τὴν πονηρίαν· ὁ μοιχὸς οὐχ ὁμολογήσας τὴν ἄθεσμον μοιχείαν ἐπει πηδᾶ τῶ οἴκω, ἀλλὰ πλάσμα σωφροσύνης ἐνδυσάμενος εἰς τὸ στό μα, κἂν ὑβρίζη τὰ θεῖα· ὁρᾶς ὅτι οὐκ ἔχει οἰκεῖον πρόσωπον ἡ κακία; ὁ μοίως ὁ συκοφάντης. ὅ τ’ἂν εἰσ ἔλθει εἰς δικαστή ριον· οὐ τοῦτο ὁμολογή σας ὅπέρ ἐστιν εἰσ ἔρχεται. ἀλλὰ μάρτυρα ἀληθεί ας προστησάμενος τῶ σχήματι. διὰ τοῦ ψεύδους τὸν μάρτυρα τῆς κακί ας ἐνδείκνυται· οὕτω κακία πρόσωπον ἴδιον οὐ κ ἔχει. ἐὰν μὴ δανήσηται πρόσωπον ἀρετῆς· δια τοῦτο ὁ σωτὴρ ἔλεγεν· ἐλεύ σονται πρὸς ὑμᾶς ἐν ἐν δύμασι προβάτων. ἔσω θεν δὲ εἰσὶν λοίκοι ἅρπα γες· ἀλλ’ εἰς τὸ προκείμε νον ἐπανέλθωμεν· θέ λεις ἰδεῖν ἀδελφὲ ὅσον δύνα ται ἔμφυτος νόμος; καὶ ἡ ψυχὴ ἡ ἡμετέρα· κἂν ἐν κα κίαις ἐμφύρηται, τὸ ὄνο μα τὸ ἀγαθὸν ἀσπάζεται· πολλοὶ πολλάκις δυνά σται πλεονεξίαν πνέοντες· καὶ μηδὲν ἕταιρον ἐννοοῦν τες· ἢ ἀρπαγὴν καὶ ἀδικί αν, δυσωποῦνται παρά τινων ἢ ἀνιέναι τῶ πένη τι τὴν ἐπικειμένην ἀνάγ κην. ἢ συγχωρῆσαί τι τοῦ χρέους· ἢ μὴ ἀμύνα σθαι τοὺς λυπήσαντας, ἢ λυπεῖν νομισθέντας· καὶ ὁ ἐλθὼν καλῶς πρεσβεῦσαι παρὰ ἀνδρὶ δυνάστη καὶ πονηρῶ. οὐκ εὐθέως ἀ πὸ τῆς ἀληθείας ἄρχεται· οὐ λέγει αὐτῶ ὅ ἐστιν. ἀλλὰ προστίθησιν αὐτῶ ὄνομα ἀρετῆς· ἢ οὐκ οἶδας πῶς ἀεὶ σχηματίζωνται οἱ κα λῶς πρεσβεύοντες; ἀνὴρ εἶ φησὶν ἀγαθὸς· διαβεβό ηταί σου τὸ ὄνομα· πάν τες σοῦ τάς εὐπραγίας ᾄ δουσι· καὶ πολλὰ τοιαῦτα συνάπτει· ἵνα καμφθῆ τῆ εὐφημία, καὶ φύγη τὴν πο νηρίαν· ὅρα πῶς ἡ κα κία νικᾶται ταῖς εὐφημίαις τῆς ἀρετῆς· οὐδεὶς κακὸς. κακὸς ἀκούειν βούλεται· ἡ γὰρ φύσις τὸ ἴδιον ἀσπά ζεται. εἰ καὶ ἡ προαίρεσις τὸ ἐναντίον αἱρεῖται· γε νώμεθα οὖν ἐλαία κατά καρπος. καὶ ἔργοις καὶ καρ ποῖς καὶ φύλλοις κομῶντες· φύλλα ἡμῶν. οἱ λόγοι· καρ ποὶ. ἡ πολιτεία· γένηταί σου καὶ ὁ λόγος σεμνὸς, καὶ ἡ πολιτεία ἔγκαρπος· πα ρὰ γὰρ τῶ εὐσεβεῖ. οὐδὲ τὸ φύλλον ἀπόβλητον· τὸ γὰρ φύλλον αὐτοῦ οὐκ ἀποῥυή σεται· καὶ πάντα ὅσα ἂν ποι ῆ κατευοδωθήσεται· ἀλλ’ ὢ τοῦ θαύματος· ἐνενόησα πῶς ἀδὰμ γυμνὸς ἐξῆλθε τοῦ παραδείσου, καὶ πῶς δαβὶδ δαδ κομᾶ ἐν τῶ οἴκω τοῦ θεοῦ θυ · ὁ μὲν γὰρ ἐξῆλθεν γυ μνὸς διὰ τὴν παράβασιν. ὁ δὲ ἐνδυσάμενος ἀρετὴν βοᾶ· ἐγὼ δὲ ὡσεὶ ἐλαία κατάκαρπος· οὐδὲν ἡ μᾶς οὕτως ἀποδύει, ὡς ἀκαρπία· καὶ οὐδὲν οὕτως ἡμᾶς ἐνδύει, ὡς καρποφο ρία· ὁ ἀδὰμ ἐπλάσθη· δεῖ γὰρ καὶ νῦν ἐπαναλαβεῖν τὰ προειρημένα· ἐπείπερ ἡ τῶν ἀγαθῶν ἐπανάλη ψις. βαιβαιοῖ ταῖς ψυχαῖς τὴν διδασκαλίαν· ὥσπερ γὰρ τὰ βαπτώμενα ἔρια συνεχῶς ταῖς βαφαῖς ἐμ βάλλεται· ἵνα εἰς βάθος δι αδῶ τὴν οἰκείαν ἐνέργειαν ἡ βαφὴ, οὕτως δεῖ τὰς ἡ μετέρας ψυχὰς συνεχῶς τοῖς λόγοις τοῖς θείοις ἐμ βάλλεσθαι· ἵνα ἀπὸ θῆ τὸ ἀρχαῖον εἶδος, ἐνδυσώμε θα δὲ τὸ νέον κάλλος· καὶ γὰρ ἐκεῖνα τὰ ἔρια· ἐπἂν δέξηται τὴν βαφὴν. ἀπο τίθεται τῆς φύσεως τὸ ὄνο μα. καὶ δέχεται τῆς βαφῆς τὴν προσηγορίαν· καὶ οὐ κ ἔτι καλεῖς αὐτὴν ἐρέαν. ἀλλὰ πορφύραν· ἢ κόκκι νον· ἢ πράσινον· ἢ τι τοι οῦτον. οἷον ἡ βαφὴ παρέσ χε τῶ βαφέντι τὸ κάλλος· εἰ ἡ βαφὴ μεταβάλλει φυσε ως ὄνομα. θεοῦ θυ φύσις οὐ με ταβάλλει τὸν ἄνθρωπον ανον ; ὥστε τὸν αὐτὸν πρὸ μὲν τῆς βα φῆς εἶναι εἰκόνα χοϊκήν. μετὰ δὲ τὴν βαφὴν. εἰκό να λαμπρὰν ἐπ ουράνιον ουνιον · ἐπλάσθη ὁ ἀδὰμ ἀπὸ γῆς· χοῦν γὰρ ἔλαβεν ὁ θεὸς θς καὶ ἔπλα σεν. ἀλλ’ οὐκ εἶδεν ἀδὰμ πῶς ἐπλάσθη ὡς ἔφθην εἰπών· οὐ γὰρ ἐχρῆν αὐτὸν μάρτυρα παρεῖναι τῶν γινομένων. ἵνα μὴ ἐπαίρηται κατὰ τοῦ θεοῦ θυ · εἰ γὰρ τοσαύτη ταπει νώσει περιβεβλημένος ἐπαίρεται καὶ ἀγνοεῖ τὸν κτί σαντα καὶ ἀθετεῖ τὸν πλά σαντα· εἰ ἔλαβε τὸ ὑπὲρ τὴν φύσιν. τίς ἂν ἐχώρησεν αὐτοῦ τῆς ὑπερηφανίας τὴν ἀμετρίαν· διατοῦτο ὁ θεὸς θς πλάσας τὸν ἄνθρωπον ανον · καὶ δυνά μεις μεγάλας ἐνέθηκε τῶ πλάσματι. καὶ ταπεινώσεις πολλὰς· ἵνα διὰ μὲν τῆς ἐγκειμένης δυνάμεως. ἡ χά ρις τοῦ τεχνίτου θαυμάζη ται· διὰ δὲ τῆς ταπεινώ σεως. τὸ φρόνημα τὸ ἀν θρώπινον καταστέλληται· ἔδωκεν αὐτῶ γλῶτταν φθεγ γομένην· θεὸν θν ὑμνοῦσαν· τὰ θεῖα ἄδουσαν· ἐρμη νεύουσαν τὰ κάλλη τῆς κτίσεως· διαλέγεσθαι πε ρὶ οὐρανοῦ ουνου καὶ γῆς· μικρὸν σαρκίον ἡ γλῶττα· οὐδὲ δύο δακτύλων ἔχουσα μέτρον· καὶ τί λέγω δακτύ λων· οὐδὲ ἄκρον ὄνυχος· ἀλλὰ τὸ ἄκρον ἐκεῖνο τὸ μικρὸν. φθέγγεται περὶ οὐρανοῦ ουνου καὶ γῆς· καὶ ἵνα μὴ νομήση ὅτι μεγάλη τίς ἐστι καὶ ὑπὲρ τὴν ἑ αυτῆς φύσιν ἐπαίρηται. πολλάκις καὶ φύματα καὶ τραύματα αὐτῆ πε ριπλέκεται· ἵνα μάθη ὅτι θνητῆ οὖσα. περὶ τῶν ἀθανάτων λαλεῖ· καὶ ὀφείλει γνωρίζειν. τίς μὲν ἡ τοῦ κηρυττομένου δύναμις. καὶ τίς ἡ ἀσθέ νεια τοῦ κηρύττοντος· ἔδωκεν αὐτῶ ὀφθαλμὸν· τὴν μικρὰν ἐκείνην κέ γχρον· τὸ μέσον γάρ ἐστι τὸ βλέπων. τῆς κόρης τὸ μεσαίτατον· καὶ ὅμως διὰ τῆς μικρᾶς ἐκείνης κέγχρου. καθορᾶ πᾶσαν τὴν κτίσιν· καὶ ἵνα μὴ περιλαμβάνων πᾶσαν τῆ ὄψει τὴν κτήσιν ἐπαί ρηται. πολλάκις καὶ ὀφ θαλμίαι καὶ λῆμαι καὶ δά κρυα. καὶ ὅσα θολοῖ τὴν ὄψην ἐπιγεννᾶται· ἵν’ ἀπὸ μὲν τῆς ἀσθενείας ἑαυτὸν γνωρίζη. ἀπὸ δὲ τῆς δημιουργίας. τὸν τεχνίτην ἐκθειάζη· ἔδωκεν αὐτῶ καρδίαν λο γιζομένην· ῥίζαν ἐνθυ μημάτων· πηγὴν λογι σμῶν· ἀλλ’ ἐν αὐτοῖς τοῖς τύποις. ἐποίησεν καὶ τὴν τῶν ἐντέρων διά πλασιν· ἄτινα καὶ κό πρων καὶ πάσις ἀηδί ας πληροῦται. δι’ ὧν ὁ ἄνθρωπος ανος ἐσθίει· ἵνα ὅτ’ ἂν ἐπαίρηται ἡ καρδία, καταστέλλη αὐτὴν ἡ γα στήρ· ὥστε καὶ ἡ γαστὴρ καὶ ἡ κόπρος. ἀναγκαία πρὸς παιδαγωγίαν· εἰ γὰρ κό προν περιφέρων ἄνθρωπος ανος τολ μᾶ θρασύνεσθαι· καὶ οὐ χ ἁπλῶς θρασύνεσθαι, ἀλ λὰ καὶ κατὰ θεοῦ θυ · ὡς ἐτόλ μησέ τις βάρβαρος βασι λεὺς εἰπεῖν. ἐπάνω τῶν ἄ στρων θήσω τὸν θρόνον μου καὶ ἔσωμαι ὅμοιος τῶ ὑψί στω· εἰ τοσαύτην κόπρον καὶ ἀηδίαν περιφέρων οὕτω λαλεῖ· εἰ ταύτης παν τελῶς ἀπήλλακτο τῆς ἀσθενείας. τίς ἂν αὐτὸν ἤνεγκεν ἐπαιρόμενον· δι ατοῦτο ἡσαΐας πρὸς τοὺς ὑπερηφάνους φησί· τί ἀλαζονεύεται γῆ καὶ σποδὸς· ἀλλὰ πάλιν εἰς τὸ προκείμε νον ἐπανέλθωμεν· ὁ θεὸς θς ἕκτισε τὸν ἄνθρωπον ανον ἀπὸ χοός. ἀλλ’ οὐκ εἶδεν ὅπως ἐγένε το· διατοῦτο καὶ ἠγνόησεν αὐτοῦ τὴν εὐτέλειαν· ὁ θεὸς θς γὰρ ὡς ἔφθην εἰπὼν. οὐ προγενεστέραν ἐποίη σε τὴν ψυχὴν τοῦ σώμα τος. ἵνα μὴ βλέπει τὴν δη μιουργίαν· πλὴν ἐπειδή περ ὅλως οὐκ οἶδεν ἐξ οἵ ας ταπεινώσεως ἀνέστη· καὶ ὅτι αὐτὸν ὁ δημιουρ γὸς ἀπὸ γῆς ἔπλασεν· ἀ ποστρέφει αὐτὸν εἰς τὴν γῆν ἐξ ἧς ἐλήφθη· ἵνα πάλιν τῆς ἑαυτοῦ ἀσθενείας πειραθεὶς. ἐπιγνῶ καὶ τὴν ἀρχαίαν εὐεργεσίαν. καὶ τὴν μέλλουσαν φι λανθρωπίαν· ὅτε μὲν γὰρ ἐππλάσθη. οὐκ εἴ δη ὅτι ἀπὸ γῆς ἐγένετο· πρόσεχε ἀ κριβῶς· ὅτε ἐπλάττε το ἀδὰμ. οὐκ εἶδεν ὅτι ἀπὸ γῆς ἀνέστη. ὅτε μέν τοι ἐγείρεται ἐν τῆ ἀνα στάσει. οἶδεν ὅτι χοῦν ἀποδυσάμενος ἐγείρεται· εἰ γὰρ καὶ ἑαυτὸν μὴ βλέπει ὁ νεκρὸς. ἀλλὰ τὸν πρὸ αὐ τοῦ ὁρᾶ· βλέπομεν ἡμεῖς τοὺς τεθνηκότας καὶ εἰς χοῦν ἀναλυθέντας· καὶ δι’ ὧν ὁρῶμεν. παιδευόμε θα· οὐκ εἶδες θρασεῖς ἄν δρας καὶ ὑπεριφάνους πῶς κατεσταλμένοι εἰσὶν ἐν τοῖς θανάτοις; ἀπαγγέ λεται θάνατος. καὶ πάντων ἡ καρδία πτήσσει· πάντων ὑποπίπτει καὶ φιλοσοφοῦ μεν περὶ τά μνήματα· ὅτ’ ἂν εἴδωμεν τὰ ὀστέα. εὐθέως πρὸς ἀλλήλους φι λοσοφοῦμεν· τί γινόμεθα· καὶ φλυαροῦμεν· ἐξήλθο μεν τῶν τάφων. καὶ ἐπε λαθόμεθα τῆς ταπεινώ σεως· ἐν τῶ τάφω πρὸ ς τὸν πλησίον ἕκαστος ὧδέ πη φθέγγεται· ὢ τῆς ταλαιπωρί ας· ὢ τῆς οἰκτρᾶς ἡ μῶν ζωῆς· ὅρα τί γινό μεθα. καὶ ὅλως κἂν φθεγ γόμεθα καὶ ἁρπάζομέν καὶ βοῶμεν τι καὶ μνησικα κοῦμεν· καὶ ἕκαστος ἁ πλῶς οὕτως φιλοσοφεῖ, ὡς μέλλων πάντη τῆ κακία ἀποτάττεσθαι· καὶ ἔσω μὲν λόγοις φιλοσοφεῖ. ἔξω δὲ τοῖς ἔργοις θεομαχεῖ· δια τοῦτο ὁ θεὸς θς πανταχῆ παγῆναι τὰ μνήματα παρεσκεύασεν; , τὰ ὑπομιμνήσκοντα ἡμᾶς τὴν ἑαυτῶν ἀσθένει αν· διὸ πᾶσα πόλις· πᾶ σα κώμη, πρὸ τῶν εἰσόδων τάφους ἔχει· ἐπείγεταί τις εἰσελθεῖν εἰς πόλιν βασιλεύου σαν καὶ κομῶσαν πλούτω καὶ δυναστείαις. καὶ τοῖς ἄλλοις ἀξιώμασι· καὶ πρὶν ἴδει ὃ φαντάζεται. βλέπει πρῶτον ὃ γίνεται· τάφοι πρωτῶν πόλεων· τάφοι πρὸ τῶν ἀγρῶν· πανταχοῦ τὸ διδασκάλιον τῆς ταπει νώσεως ἡμῶν πρόκειται· καὶ παιδευόμεθα πρῶ τον εἰς τί καταλήγομεν. καὶ τότε ὁρᾶν τὰ ἔσω φαν τάσματα· καὶ οὐ τοῦτο μόνον· ἀλλὰ καὶ μέλλον τες εἰσέρχεσθαι πολλάκις εἰς βίου κοινωνίαν. τῆς φύ σεως τὴν αὐτὴν παιδευόμε θα ταπείνωσιν· ἀνὴρ πολ λάκις. ἐπειδ’ἂν γυναῖκα θέλη λαβεῖν. ὑπαγορεύει τὸν νό μων· γράφει τὰ προικῶα. καὶ οὐδέπω συνάφεια, καὶ θάνατος εὐθὺς ἀναγράφεται· οὐδέπω τῆς συμβιώσεως καὶ τοῦ γάμου ἀπήλαυσεν. καὶ τὸν θάνατον εὐθέως ὁρίζεται· οὐδέπω εἶδε τὴν γυναῖκα. καὶ θανάτου ψή φους καθ’ ἑαυτοῦ καὶ κατ’ ἐ κείνης προϋποτίθεται, καὶ γράφει τοιαῦτα· ἐὰν δὲ ἀποθάνη ὁ ἀνὴρ πρὸ τῆς γυναικὸς· ἐὰν ἡ γυ νὴ πρὸ τοῦ ἀνδρὸς. τὸ. καὶ τὸ. διατυποῦται· οὕτως ἔπηξαν οἱ ἀρχαῖοι νόμοι πανταχοῦ τοῖς πᾶσι τῆς φύσεως τὰ ὑπομνή ματα· καὶ οὐ μόνον περὶ τῶν ὄντων καὶ ζώντων αἱ τοῦ θανάτου τίθενται ψήφοι. ἀλλὰ καὶ κατὰ τῶν οὐδέπω γεγονότων· τί γάρ φησιν· ἐὰν δὲ τὸ τεχθὲν παιδίον ἀπο θάνει· οὔπω ὁ καρπὸς. καὶ ἡ ἀπόφασις ἔδραμεν· εἶτα· ἐν μὲν τοῖς γραμματείοις ἐπιγινώσκει τὴν φύσιν· ἐ ὰν δέ τι τῶν κατὰ ἄνθρωπον ανον πά θη. ἢ τὸ γύναιον ἀποθάνη, ἐπιλανθάνεται ὧν ἔγραψε. καὶ ἕτερα τραγωδίας προσ φέρει ῥήματα· καὶ ταῦτα φησὶν ἔδει με παθεῖν; ταῦ τα ἐγὼ προσεδώκησα πάσχειν καὶ ἀποστερεῖσθαι τῆς συζυγίας; ἐπελάθου ὧν ἔγραψες; καὶ ὅτε ἔξω ἦς τῶν πραγμάτων. ἐπεγίνωσ κες τοὺς ὅρους τῆς φύσε ως· ὅτε περιέπεσες τοῖς πάθεσιν· ἐπελάθου τῶν νό μων τῆς φύσεως; ταῦτα λέγεται εἰς σωφρονισμὸν ἁπάντων· εἰς τὸ πάντας πάντα φέρειν γενναίως τὰ προσπίπτοντα· εἰς τὸ μὴ ζημίαν ἡγεῖσθαι τοῦ θεοῦ θυ τὰ κρίματα· μὴ φι λοσόφει ἔξω τῶν παθῶν. τὴν μεγαλοψυχίαν ἐπίδει ξαι· ὅτ’ ἂν λυπῆ. μνήσ θητι τῶν λόγων δι’ ὧν πα ραμυθῆ τὸν λυπούμε νον· τίσι κεχρήμεθα λό γοις πρὸς τοὺς λυπουμέ νους· οὐ ταῦτα πρὸς αὐ τοὺς φιλοσοφοῦμεν; ἀνθρώπινα ανινα ταῦτα· τὰς συμ φορὰς οὐ μόνος ὑπέστης· οὐ μόνος τοῦ θανάτου τὴν βίαν ὑπέμεινας· ταῦ τα καὶ βασιλεῖς φέρουσιν· ἐζημιώθησαν πολλάκις ἄρχοντες. ζημιοῦνται καὶ δυνάσται· ἐπίγνω θι σεαυτοῦ τὴν φύσιν· ἄνθρωπος ανος ὢν. μετὰ πάντων τῶν κοινῶν τῆς φύσεως ἀπολαύεις νόμων· ταῦτα φθέγγη. ὅτ’ ἂν ἄλλον πα ρακαλῆς· εἰ γὰρ ἄλλων μὲν διδάσκαλος γενναῖ ος· σεαυτῶ οὐδὲ οἰκτρὸς μαθητής; μεγάλης ἐσ τὶ καὶ γενναίας ψυχῆς, τὸ ἐν τῆ ἀκμῆ τῶν πα θῶν φιλοσοφεῖν· εἴ τις δύναται ἐφ’ ἑκάστης συμ φορᾶς ἢ λύπης ἢ ζημί ας λέγειν. δίκαιος εἶ κύριε καὶ εὐθεῖς αἱ κρίσεις σου. ζημι οῦται μὲν ὡς ἄνθρωπος ανος . στε φανοῦται δὲ ὡς φιλόθε ος· ὁ βίος ἀδελφοὶ, γέ μη δυσκολίας· καὶ δεῖ πάν τως καὶ δίκαιον καὶ ἄδι κον. καὶ εὐσεβῆ καὶ ἀσε βῆ θλίβεσθαι· ἀλλὰ πο λλὴ ἡ διαφορὰ· ἄλλο γάρ ἐστιν ὡς οἰκεῖον παιδεύ εσθαι. ἄλλο ὡς ἀλλότρι ον μαστήζεσθαι· τύπτε ται καὶ οἰκέτης. τύπτεται καὶ υἱός υς · ἀλλ’ ὁ μὲν ὡς δοῦλος ἁμαρτήσας, ὁ δὲ ὡς υἱὸς υς ἐπιστροφῆς δεόμε νος· οὐ ποιοῦσιν αἱ πλη γαὶ τὴν ὁμοτιμίαν· οὐ κ ἐὰν πάθη εὐσεβὴς ἃ πασχει ἀσεβὴς. ὁμότιμος γίνεται τοῦ ἀσεβοῦς· ἀλλὰ λογίζεται τοῦτο ἡ παιδία εἰς θλίψην καὶ δοκιμασί αν. τῶ δὲ ἀσεβῆ εἰς μά στηγας καὶ τιμωρίαν· δι ατοῦτο αὐτὰς τὰς δυσκο λίας εἰδὼς ὁ μακάριος δαβίδ δαδ · περὶ μὲν τῶν δικαί ων λέγει· πολλαὶ αἱ θλίψεις τῶν δικαίων· ἀλλ’ ὅρα τὸ ἐπαγόμενον· καὶ ἐκ πα σῶν αὐτῶν ῥύσεται αὐ τοὺς ὁ κύριος κς · οὐδέπω εἶπε τὴν θλίψιν· καὶ ὑπέδει ξε τὴν ἴασιν· περὶ δὲ τῶν ἐναντίων. πολλαὶ αἱ μάστηγαις τοῦ ἁμαρ τωλοῦ. καὶ οὐδὲν τὸ ἐπαγό μενον· τῶν δικαίων πο λλαὶ μὲν αἱ θλίψεις. ἐκ δὲ πασῶν αὐτῶν ῥύσεται αὐ τοὺς ὁ κύριος κς · ταῦτα δέ τις ἀκούων. μὴ ἑαυτὸν ἀπογι νωσκέτω μὴ δὲ λεγέτω· εἰ τοίνυν ὡς ἁμαρτωλὸς μα στίζομαι ἐλπίδα μὴ ἔχων. ἄκαρπός μοι ἐστὶν ἡ παιδεί α· ἁμαρτωλὸν γὰρ ἐκά λεσεν νῦν ἡ γραφὴ. τὸν πάν τι τῆς εὐσεβείας ἀλλότρι ον· ἀλλ’ οὐ τὸν δίκαιον· τὸν θλιβόμενον· καὶ εὐσεβείας μετέχοντα, πράγμασι δὲ ἀνθρωπίνοις ὀλισθαίνοντα· ἐπεὶ ὅτι ἁμαρτωλοὺς ἐλεεῖ ὁ θεὸς θς . μεστὴ πᾶσα ἡ γραφὴ τῶν ἐνεχύρων τῆς τοῦ θεοῦ θυ φιλανθρωπίας φιλανιας · φησὶ γὰρ· ζῶ ἐγὼ λέγει κύριος κς . ὅτι οὐ βούλομαι τὸν θάνατον τοῦ ἁμαρτω λοῦ· ὄμνυσιν ὁ θεός θς . οὐ χ ὡς ἑαυτῶ ἀπιστῶν. ἀλλὰ τὴν ἡμετέραν ἀπι στίαν εἰς πίστιν ἐκβιαζόμε νος· λεγέτω τοίνυν πᾶς ἄνθρωπος ανος ἐν θλίψει ἐξεταζόμενος, δίκαιος εἶ κύριε καὶ εὐθεῖς αἱ κρίσεις σου· καὶ ὁμοῦ καὶ τὴν γενναίαν ἔδειξε ψυχὴν. καὶ τὴν εὐσέβειαν οὐκ ἔλυ σεν· οἷος ἦν ὁ μακάριος ἰώβ, ὁ στρατηγήσας κα τὰ πάντων τῶν παθῶν· ὁ πάντα νικήσας τοῦ δια βόλου τὰ φόβητρα· ὁ πᾶ σαν αὐτοῦ τὴν μανίαν ἐλ κύσας· ὁ τῆς στεῤῥότητι τῆς γνώμης, τὰ κύματα τοῦ διαβόλου διαλύσας· ὁ πάντων ὁμοῦ στερηθεὶς, καὶ τῶν πάντων κύριον οὐκ ἀρ νησάμενος· ἀλλὰ τὰ ἐ κείνου στρατηγήματα, ἴδιον λήψεται λόγον· καὶ γὰρ ἀληθῶς ἰδίου δεῖται καιροῦ πρὸς ἐξέτασιν· μὴ τῆ παραδρομῆ τῶν λόγων ὑβρίσωμεν τὰ γεν ναῖα παλαισματα· ἐκεῖ να δὲ πρὸ ὀφθαλμῶν ἔ χωμεν. ἅπερ εἶπεν ὁ μέ γας ἐκεῖνος καὶ γενναῖος ἀγωνιστής· ἐπειδὴ γὰρ σφρα γῖδα τοῖς εἰρημένοις ἐπάγει· πάντων γυμνωθεὶς. ἑαυ τὸν εὐσεβείας οὐκ ἐγύμνω σεν. ἀλλὰ φησίν· ὁ κύριος κς ἔδω κεν· ὁ κύριος κς ἀφείλετο· ὡς τῶ κυρίω κω ἔδοξεν. οὕτως καὶ ἐγέ νετο· καλὸν τὸ ἔδοξεν· παραχωρεῖ τῆ αὐθεντία, οὐ περιεργάζεται τὴν διοί κησιν· οὐκ εἶπεν ὡς ἡμεῖς· διὰ τί νέοι ἀποθνήσκουσι καὶ γέροντες ἐφθοὶ μένου σι· ποία διοίκησις αὕτη· ἐπιθυμεῖ γέρον θανάτου λελυμένος ταῖς σαρξίν· ἐνδεής χρημάτων καὶ πᾶ σι παραμυθίας. καὶ οὐ τυγχάνει· καὶ παῖς ἐπέρα στον ἔχων κάλλος· ποθινὸς γονεῦσιν. ἄωρως ἁρπά ζεται· μάθε μὴ τοιαῦτα ζητεῖν· μάθε λέγειν. τὰ κρίματά σου ἄβυσσος πο λλή· μάθε λέγειν δίκαιος εἶ κύριε καί εὐθεῖς αἱ κρίσεις σου· μάθε λέγειν. ὡς τῶ κυρίω κω ἔδο ξεν οὕτως καὶ ἐγένετο· γνώ ριζε τὴν αὐθεντίαν. ἵνα γνωρίσης τὴν ευσέβειαν· ἀλλ’ ἐπειδὴ παρενέπεσεν ὁ λόγος εἰς δόξαν τοῦ ἁγίου πνεύματος πνς . εἴπωμέν τι καὶ τῶν δογματικῶν. εἰς ἀσφάλειαν ὑμετέραν καὶ βεβαί ωσιν· ὥσπερ γὰρ ὁ ἰὼβ εἰρηκὼς ὡς τῶ κυρίω κω ἔδοξεν· τὴν αὐθεντείαν ἔδειξεν, οὕτως καὶ οἱ ἀπόστολοι τὴν δεσποτικὴν αὐθεντείαν τοῦ ἁγίου πνεύματος πνς ἐνδεικνύμε νοι, φασίν· ἔδοξε γὰρ τῶ ἁγίω πνεύματι πνι μηδὲν ἐπι τίθεσθαι ὑμῖν. πλὴν τῶν ἐπάναγκες· ἔδοξεν τῶ πνεύματι πνι τῶ ἁγίω· εἰ ὑπόκειται· διατί αὐτῶ ἔδοξεν· εἰ ὑ πὸ νόμον ἐστὶ τὸ πνεῦμα πνa καὶ δουλεύει. πῶς ἔδοξε τῶ ὑποκειμένω· οὐχ ἃ τω βασιλεῖ δοκεῖ ταῦτα καὶ γίνεται; μὴ τὰ τοῖς ἀρχομένοις παριστάμενα; ὡς τῶ κυρίω κω ἔδοξε φησὶν ὁ ἰώβ· ἔδοξε τῶ ἁγίω πνεύματι πνι φασὶν οἱ ἀπόστολοι· ὁμό τιμος ἡ λέξης τῆς αὐθεν τείας. ἐπειδὴ ἀμέριστος ἡ δόξα τῆς βασιλείας· ἀλλ’ εὑρίσκει πάλιν ἡ κακί α τῶν αἱρετικῶν παρεί σδυσιν· ἆρα γὰρ ἐπειδὴ εἶπων φησὶν οἱ ἀπόστολοι ἔδοξε τῶ ἁγίω πνεύματι πνι · ἐπή γαγον δὲ καὶ ἡμῖν· παρὰ τοῦτο αὐθεντείαν ἔχουσι θεότητος οἱ ἀπόστολοι; ταῦτα μελετάσθω· ἵνα μὴ ἀγυμνάστοις ψυχαῖς. ἐμβάλωσι τὸν ἰὸν αὐτῶν τῆς ἀπηθείας· ἵνα μὴ ταῖς ἀκοαῖς τῶν ἀκε ραίων. αἱρετικὴν ἀσέ βειαν ἐκχέωσι· τοιαῦτα γὰρ πολλάκις σεμνολο γοῦσι· μηδέν σε φησὶν ἀ δελφὲ ξενίση τῶν εἰρη μένων· ὡς ἀδελφὸν καλεῖ, καὶ ὡς πολέμιον ἀναι ρεῖ· μὴ θαυμάσις φησὶν εἰ περὶ τοῦ ἁγίου πνεύματος πνς εἶπον οἱ ἀπόστολοι ἔδοξε τῶ ἁγίω πνεύματι πνι . ἀλλ’ ὅρα τὸ ἐπα γόμενον· ἔδοξε τῶ ἁγίω πνεύματι πνι . καὶ ἡμῖν ἔδοξε τοῖς ἀποστόλοις· ἆρα θεοὶ οἱ ἀπόστολοι; ἆρα θεοῦ θυ ἔχου σι τὴν αὐθεντείαν; ὅτ ̓ἂν ταῦτα λέγει· ἀπὸ τῆς ἁγίας γραφῆς τὰ βέλη προφέ ρωμεν· τὰ γὰρ βέλη τοῦ δυνατοῦ ἠκονημένα ἐν καρδία τῶν ἐχθρῶν τοῦ βασιλέως πεμπόμενα· τί οὖν ἐστι πρὸς αὐτὸν εἰ πεῖν· εἰ τὸ συνῆφθαι τοὺς ἀποστόλους τῶ ἁγίω πνεύματι πνι · ἐλαττοῖ τοῦ πνεύματος πνς τὴν ἀ ξίαν. οὐκοῦν τὸ συνῆ φθαι μωϋσὴν τῶ θεῶ θω . ἐλαττοῖ τοῦ θεοῦ θυ τὴν ἀ ξίαν· οἷόν τι λέγω· ἐὰν μὴ μέγα νομίσης τὸ ἔ δοξε τῶ ἁγίω πνεύματι πνι διὰ τὸ συνῆφθαι τοὺς ἀπο στόλους. οὐκ ἄρα μεγά λην δυνήση λέγειν οὐδὲ τὴν εἰς θεὸν θν πίστιν διὰ τὸ συνῆφθαι καὶ μωϋσῆν τῶ θεῶ θω · λέγει γὰρ ἡ γρα φὴ. ἐπίστευσεν ὁ λαὸς εἰς τὸν θεὸν θν καὶ εἰς μωϋσῆν· ἀλλὰ καὶ ἕτερον προσενέγκωμεν βέλος· εἰ κα θαιρεῖ τοῦ πνεύματος πνς τὴν ἀξί αν συνημμένη ἡ δόξα τῶν ἀποστόλων. ὑβρί ζει καὶ τὸν θεὸν θν καὶ ἐλατ τοῖ αὐτοῦ τὴν ἀξίαν σαμουὴλ προκείμενος· γέγραπται γάρ· καὶ ἐφο βήθη πᾶς ὁ λαὸς τὸν κύριον καὶ τὸν σαμουήλ· πάλιν καὶ τρίτον ἄλλο προ σενέγκωμεν βέλος κα τὰ τῆς ἀσεβείας· ἐλαττοῖ τοῦ ἁγίου πνεύματος πνς τὴν ἀξίαν καὶ τὴν θε ϊκὴν αὐθεντείαν τὸ συνῆ φθαι τῶ πνεύματι πνι τοὺς ἀποστόλους; ἐλαττοῖ τοῦ θεοῦ θυ τὴν ἀξίαν γεδεὼν προσκεί μενος αὐτοῦ τῆ προση γορία· ἐβόησε γὰρ πᾶς ὁ λαὸς πολεμῶν τῶ κυρίω κω καὶ τῶ γεδεῶν· ὥσπερ οὖν συνῆπται μωϋσῆς τῶ θεῶ θω . οὐχ ὡς ὁμότι μος θεοῦ θυ · ἀλλ’ ὡς ὑπηρέ της θεοῦ θυ · καὶ σαμουὴλ τῶ θεῶ θω , οὐχ ὡς ὁμότιμος ἀλλ’ ὡς προφήτης· καὶ γεδεὼν τῶ θεῶ θω οὐχ ὡς ὁμότιμος ἀλλ’ ὡς στρα τηγὸς τοῦ πολέμου, οὕ τως οἱ ἀπόστολοι τῶ πνεύματι πνι ὡς κήρυκες τοῦ εὐ αγγελίου· γνώριζε τοί νυν τὴν αὐθεντείαν. καὶ μὴ ὕβριζε τοῦ πνεύματος πνς τὴν ἀξίαν· γνώριζε τῆς ἁγίας τριάδος τὴν ἔν θεον θεολογίαν· πατρὸς πρς καὶ υἱοῦ καὶ ἀγίου πνεύματος πνς · αὕ τη ἐστὶν ἡ ἄκτιστος φύσις· ἡ ἀληθινὴ ἀξία. ἡ ἀμέριστος βασιλεία· ἡ ἄσχιστος τιμή· ἡ ἀδιαί ρετος ἐλπίς· ἡ ἀκατά λειπτος δόξα· τοῦ πατρὸς πρς καὶ τοῦ υἱοῦ καὶ τοῦ ἁγίου πνεύματος πνς . ὧ ἡ δόξα καὶ τὸ κράτος. νῦν καὶ ἀεὶ καὶ εἰς τοὺς ἀτελευτήτους αἰῶνας τῶν αἰώνων ἀμήν:-